Lưu trữ | VONGA RSS feed for this section

THẨM PHÁN PHÙNG LÊ TRÂN – NGƯỜI ĐÃ TUYÊN TẠ ĐÌNH ĐỀ VÔ TỘI

22 Th5
Trong hình ảnh có thể có: văn bản

Nguyễn Văn Lượng LượngTheo dõi

14:22 Nhân vụ án tử tù Hồ Duy Hải , tôi muốn đăng một bài viết về vụ xử Tạ Đình Đề khi xưa để mọi người tự so sánh với ngày nay về đạo đức trong sạch và cái tâm làm nghề trong sáng của một nữ thẩm phán kiên định – người dám đứng lên bảo vệ công lý …
THẨM PHÁN PHÙNG LÊ TRÂN – NGƯỜI ĐÃ TUYÊN TẠ ĐÌNH ĐỀ VÔ TỘI

Hơn 40 năm trước, phiên tòa xét xử Tạ Đình Đề – một bị cáo khác thường, gây nên sự chú ý đặc biệt ở Hà Nội. Thẩm phán đã tuyên Tạ Đình Đề không phạm tội, trong niềm vui vỡ òa của hàng ngàn người theo dõi phiên tòa. Thẩm phán đó là bà Phùng Lê Trân, năm nay tròn 10 năm ngày bà về với tổ tiên.

Phiên tòa lịch sử

Ngày 6/6/1976, Tòa án Hà Nội, khi đó ở tầng một của trụ sở Tòa án nhân dân tối cao, 48 phố Lý Thường Kiệt, mở phiên tòa đặc biệt, thu hút sự quan tâm theo dõi của đông đảo người dân thủ đô vì bị cáo là ông Tạ Đình Đề – một người hào sảng, nghĩa hiệp, cuộc đời gắn với quá nhiều giai thoại. Phiên tòa kéo dài đến 6 ngày, hôm nào quảng trường Tòa án cũng đông nghịt.

Ông Tạ Đình Đề tham gia Việt Minh từ khi 18 tuổi, năm 1954 làm Trưởng ban Thể dục thể thao, kiêm Xưởng trưởng Xưởng dụng cụ cao su của Tổng cục Đường sắt. Năm 1970, theo chủ trương của lãnh đạo Tổng cục, Xưởng phải chuyển từ 65 Quán Sứ xuống Giảng Võ. Khu đất 15 ha nguyên là bãi tha ma, Xí nghiệp phải di dời gần 400 ngôi mộ và đắp đường. Tháng 12/1972 cơ sở ở Quán Sứ lại bị cháy nên kế hoạch xây dựng càng gấp rút hơn, để có thể tiếp tục sản xuất vào năm 1973. Mở rộng sản xuất xưởng cao su cần đến nhiều nguyên vật liệu và máy móc, lúc đó lại khan hiếm, Tạ Đình Đề nảy ra sáng kiến, tận dụng những máy móc phế liệu do chiến tranh phá hoại còn lại vứt dọc đường Quốc lộ 5. Ông liền đến xin ông Đinh Đức Thiện – Chủ nhiệm Tổng cục Hậu cần và được ủng hộ ngay.

Nhờ tâm huyết của Tạ Đình Đề và lãnh đạo xí nghiệp nên trên mảnh đất tha ma ấy, nhà xưởng, rồi hội trường, nhà trẻ, khu văn phòng lần lượt mọc lên… Không ngờ công ấy trở thành vấn đề họ hạch tội ông sau này.

Để khuyến khích người lao động, ông Đề và lãnh đạo xí nghiệp áp dụng hình thức khoán và trả lương theo sản phẩm, thực hiện thưởng lương tháng 13 để công nhân có tiền ăn Tết. Công nhân được đưa đón bằng xe ô tô và ăn giữa ca không mất tiền. Nhờ vậy mà sản phẩm của xí nghiệp ngày càng đa dạng, được xuất khẩu, có thời điểm xuất khẩu cho thị trường 9 nước XHCN. Bây giờ nghĩ đó là những việc làm bình thường nhưng lúc ấy là sự kiện chấn động tư duy kinh tế kế hoạch hóa, bao cấp triệt để của thời chiến.

Trong đội ngũ công nhân của xí nghiệp có những người có tiền án tiền sự, người không có nghề nghiệp, người thất cơ lỡ vận… Có hai nghệ sĩ lúc đó còn chưa mấy người biết đến là thi sĩ Lưu Quang Vũ và nhạc sĩ Phan Lạc Hoa. Nhờ sự cưu mang của ông mà sau đó ngành đường sắt có bài “ngành ca” nổi tiếng “Tàu anh qua núi” và cũng từ đó người yêu nhạc biết đến Phan Lạc Hoa. Lưu Quang Vũ sau nay trở thành kịch tác gia nổi tiếng, đã lấy từ nguyên mẫu Tạ Đình Đề và Xí nghiệp cao su này để làm chất liệu dựng vở kịch “Tôi và chúng ta”…

Giữa lúc công việc trôi chảy và phát đạt ấy thì ngày 27/11/1974, Tạ Đình Đề và phó xưởng Nguyễn Xuân Luật bị bắt giam, vì nghe đâu có đơn tố cáo ông Đề ba tội: Chứa thuốc nổ và vũ khí; tập hợp các phần tử xấu và rút tiền mặt chi tiêu vô tội vạ…

Sau 18 tháng giam cứu, Tạ Đình Đề và các đồng phạm được đưa ra xét xử, bà Thẩm phán Phùng Lê Trân, chủ tọa phiên tòa đã làm rõ từng nội dung cáo trạng buộc tội Tạ Đình Đề và 7 bị cáo khác trong vụ án. Hội đồng xét xử nhận định: Toàn bộ hoạt động của Tạ Đình Đề từ 1971 đến 1974 là thấy việc gì có lợi cho đơn vị thì kể cả móc ngoặc, xin nhượng, mua bán, đổi chác, cách gì cũng làm bằng được. Thấy mặt hàng gì có khả năng bán được là tung tiền ra mua kỹ thuật và đầu tư sản xuất, trước mắt lấy lãi phục vụ kiến thiết cơ bản, hoạt động thể dục thể thao và mục tiêu lâu dài là đưa xí nghiệp trở thành xí nghiệp lớn, kinh doanh tổng hợp. Kết quả đạt được là một cơ ngơi khang trang được hoàn thành trong hai năm trên một bãi tha ma và ao rau muống… Các bị cáo cố ý làm trái nhưng không có tư lợi.

Cáo trạng dựa vào một bản báo cáo thanh tra, nhưng Thẩm phán Phùng Lê Trân phân tích: Báo cáo của đoàn thanh tra liên bộ chưa có căn cứ để tin. Xét về nguyên tắc thì không có quyết định thành lập đoàn thanh tra liên bộ. Báo cáo thanh tra không có ngày tháng, không ghi những ai, tên gì, của cơ quan nào được cử tham gia đoàn thanh tra. Không ghi ai là đoàn trưởng, đoàn gồm có mấy người… nên không thể xem đây là văn bản có giá trị pháp lý.

Hơn nữa, Bộ trưởng Bộ GTVT Dương Bạch Liên trong Công văn số 72 ngày 4/12/1974 khẳng định: “Có những việc liên quan đến Tổng cục Đường sắt và Bộ có trách nhiệm, không phải giám đốc xưởng tự ý làm”… Được sự ủng hộ của một vị Hội thẩm, Thẩm phán Phùng Lê Trân đã quyết định, Tạ Đình Đề và 7 bị cáo khác không phạm tội cố ý làm trái nguyên tắc quản lý kinh tế gây thiệt hại cho tài sản XHCN; không phạm tội tham ô và hối lộ. Tạ Đình Đề và các bị cáo khác được trả tự do.

Lời tuyên án vang lên gây bất ngờ không chỉ cho các bị cáo, mà cả những ai quan tâm đến vụ án này. Trong tiếng hoan hô vang dội của những người tham dự và theo dõi phiên tòa qua loa phóng thanh, người ta ào vào công kênh ông Tạ Đình Đề rồi tặng hoa như chào đón anh hùng.

Áp lực lên gia đình bé nhỏ

Phiên tòa chấn động dư luận vì nhiều khía cạnh, nhưng không mấy ai biết Thẩm phán Phùng Lê Trân là ai, để có được lời tuyên án đề cao pháp luật và công lý giữa “thanh thiên bạch nhật” như thế, bà Phùng Lê Trân đã phải trải qua những thử thách khắc nghiệt như thế nào. Vụ án đã mang đến cho gia đình bé nhỏ của bà những áp lực ghê gớm.

Bà Phùng Lê Trân có một gia đình bé nhỏ theo cả nghĩa thực lẫn nghĩa bóng. Nhà chỉ có ba người, hai ông bà và anh con trai Nguyễn Chí Tâm. Gia đình họ sống trong căn phòng 16m2 ở tầng ba, tầng cao nhất trong một ngôi nhà cũ ở con phố nhỏ, phố Cao Bá Quát, Hà Nội

Anh Nguyễn Chí Tâm nhớ lại những ngày đó, khi mẹ anh xử vụ Tạ Đình Đề, dù anh không biết cụ thể vụ án hay công việc mẹ anh đang làm nhưng ấn tượng không thể nào quên là không khí nhà anh rất căng thẳng. Ngay từ lúc chuẩn bị xét xử, đã rất nhiều người ra vào nhà anh, họ đến bất kể buổi nào, mẹ anh thường bảo anh đi chơi cho mẹ làm việc với khách. Anh không biết mẹ bàn chuyện gì nhưng sau mỗi lần như vậy anh thấy mẹ rất trầm ngâm. Có khi đêm đã khuya còn có người gõ cửa. Mẹ anh ra ngoài hành lang bàn bạc gì đó rất lâu. Anh nghe loáng thoáng, họ đang thuyết phục mẹ anh điều gì đó mà bà không chịu.

Vị Công an hộ tịch đến bảo: “Chị làm thế nào thì làm, còn con chị nữa. Nó quan hệ quá rộng đấy”. Bà bảo: “Nếu con tôi có tội thì các anh cứ xử lý”. Hồi đó anh Tâm mới 16 tuổi, ham chơi, hay tụ tập bạn bè đàn hát. Mẹ anh dặn: “Con đi đâu, quan hệ với ai cũng phải cẩn thận, họ đã nói như vậy đấy, nếu có chuyện gì thì không cứu được đâu”.

Hôm khai mạc phiên tòa, bố anh không đi làm. Ông không ra khỏi nhà, chỉ đi lại, hết đứng lại ngồi, bồn chồn trong căn phòng hẹp. Lòng ông như lửa đốt, nhất là lúc trước khi đi, bà bảo: “Hôm nay có thể em không về”.

Sau này, bà Phùng Lê Trân trả lời một nhà báo: “Ông Đề không có tội, tôi không thể vẽ tội cho ông ấy. Rất nhiều người không có thiện cảm với ông Đề đòi phải xử nặng, phải xử tù giam 10 – 15 năm chi đó, nhưng tôi không nghe. Sau thấy diễn biến phiên tòa khó luận tội, dư luận nghiêng về phía các bị cáo thì lại có người gợi ý, ít nhất cũng phải tuyên án treo 18 tháng. Nhiều lúc tôi muốn điên cái đầu! Trời ạ, sao mà lắm gợi ý thế”

Lúc đầu, mỗi khi có gợi ý như thế bà đều tranh luận rất mệt mỏi, nhưng sau đó bà rút kinh nghiệm, chỉ nghe và hứa sẽ xem xét kỹ. Và bà đã tuyên án dựa trên kết quả tranh tụng tại phiên tòa, nhưng làm cho nhiều người rất bực bội. Nhiều cuộc họp, nhiều buổi chất vấn sau phiên tòa, nhưng cuối cùng bản án hình như có kháng nghị nhưng không có phiên tòa giám đốc thẩm.

Vụ án Tạ Đình Đề đã khiến bà kiệt sức, Thẩm phán Phùng Lê Trân phải đi nằm viện hơn một tháng trời. Sau đợt nghỉ chữa bệnh, năm 1978 bà về nghỉ hưu, năm đó bà 57 tuổi.

Một người kiên định

Khi viết bài này tôi đến thăm gia đình anh Nguyễn Chí Tâm, trò chuyện với con cháu cụ Phùng Lê Trân. Chị Thanh Huyền, vợ anh Tâm kể về mẹ chồng: “Tôi rất thương cụ, nhất là những khi về già. Cụ là người tốt quá mà khi về già lại nhiều bệnh tật, ốm đau luôn. Anh Tâm cũng thương mẹ hết lòng, “mẹ là nhất”. Mẹ tôi rất nghiêm khắc, nhiều lúc thật khó tính nhưng tôi vẫn hết lòng chiều mẹ. Vợ chồng tôi có được cuộc sống như hôm nay là nhờ phúc đức mẹ tôi để lại” – chị Huyền nói mà nước mắt chan hòa.

Chị cứ thương mẹ chồng, vừa chuyển về nhà mới rộng rãi, khang trang hơn căn phòng 16m2 ở Cao Bá Quát được vài tháng thì cụ đã ra đi. Căn phòng của cụ trên tầng hai bây giờ là phòng thờ. Bàn thờ Thẩm phán Phùng Lê Trân đặt trên chiếc tủ gỗ nhỏ, vốn cụ thân sinh của bà đóng cho con gái từ gỗ cây nhãn vườn nhà. Đây là tài sản giá trị nhất mà chị Huyền thấy khi về nhà chồng.

Anh Tâm nói: Mẹ tôi là một người nhân hậu nhưng tính rất kiên định, đã định làm gì là làm bằng được.

Chị Nguyên Bình, nguyên phóng viên báo Quân đội nhân dân, gọi bà Trân bằng bác dâu thì nói: Bác Trân là một người đẹp, dáng người cao, học vấn cũng cao nữa nên rất kén chồng. Mãi sau này gặp bác Trí, bác ấy mới kết hôn. Bác Trân là người không chỉ giỏi giang trong công tác mà còn rất khéo tay, nấu ăn giỏi, nhà cửa hết sức sạch sẽ, ngăn nắp. Trong công việc, bà không chấp nhận sự áp đặt.

Quả thật, nhìn lại cuộc đời bà, người ta thấy rõ tính kiên định ấy. Bà là người làng Bát Tràng, Gia Lâm. Con gái của ông giáo Phùng Văn Trinh (hiện nay Hải Dương có trường mang tên ông. Một người em trai của bà sau này là Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Văn Tửu). Năm 13 tuổi, bà được cha mẹ gả cho con trai một gia đình khá giả ở Hải Phòng. Bà đã hai lần đình quyên sinh vì không muốn lấy người chồng ấy nhưng cuối cùng bà nghĩ đến đạo làm con, cha mẹ đặt đâu con phải ngồi đấy theo lề lối gia phong. Tuy thế, bà chấp nhận làm người con dâu hiếu thuận, chu toàn nhưng không chịu làm vợ. Bà không chê chú rể điểm gì, anh ấy cũng đẹp trai, có học, nhưng bà không chịu được sự áp đặt, vậy thôi. Đêm động phòng, cô dâu khóa trái cửa buồng. Sau nhiều đêm không chinh phục được vợ, anh chồng đành chấp nhận giao ước, ăn cùng mâm, ở cùng nhà nhưng không ngủ cùng giường với cô vợ xinh đẹp nhưng sắt đá.

Trong một Hồi ký ngắn viết trong lúc nằm bệnh viện đề ngày 30/10/1977, bà Phùng Lê Trân nhớ lại, đúng lúc đang bế tắc như thế thì “có phong trào Cách mạng. Ta đến với cách mạng như mũi tên lao trúng hồng tâm”. Năm 1948, bà bị địch bắt tại Hồng Gai. Trong nhà giam, vì dám giúp đỡ, chăm sóc một bạn tù bị tra tấn nên bà bị địch bẻ hết hàm răng. Thẩm phán Phùng Lê Trân phải mang răng giả từ khi đó. Bà cũng bị Pháp đưa ra xét xử, bà viết: “Từng hiên ngang đứng trước vành móng ngựa, cãi lý với quan tòa thực dân mệnh danh “mẫu quốc”. Tòa đệ nhị cấp rồi lên Tòa thượng thẩm, ta có sợ chi đâu”.

Năm 1951, bà Phùng Lê Trân vào ngành Tòa án, với cương vị Hội thẩm ở Tòa án Quảng Yên. Sau khi được học nghiệp vụ, bà được bổ nhiệm và phân công làm Thẩm phán Tòa án khu Ba Đình, rồi lên Thẩm phán Tòa án Hà Nội. Năm 1956, sau khi đã được giải phóng khỏi tờ hôn thú cũ, bà gặp người bạn đời là ông Nguyễn Văn Trí, một Việt kiều, Đảng viên Đảng Cộng sản Pháp trở về. Ông Trí là trưởng phòng Kỹ thuật Nhà máy da Thụy Khuê cho đến lúc nghỉ hưu.

Khi anh Tâm đi lao động xuất khẩu về chưa có việc làm, bà bảo: Con vào chỗ ba mà làm, mẹ không thể luồn lọt, xin xỏ việc làm cho con đâu.

Bà về hưu, phải đan len thêm để cải thiện cuộc sống, nhưng khi có người kiện tụng qua nhờ bà giúp, tất nhiên kèm theo đó là sự hậu tạ, bà từ chối thẳng thừng: “Tôi không phải thầy cò”

Ông Tạ Đình Đề và lòng biết ơn

Anh Tâm kể: Sau phiên tòa ít lâu, anh thấy ông Đề và ông Luật đến chơi. Họ xách theo một túi quà, mẹ anh bảo, nếu các anh mang quà đến thì tôi xin lỗi, tôi phải mời các anh ra khỏi nhà tôi. Cuối cùng, họ phải để túi quà ở ngoài cửa để vào nhà. Từ đó, ông Đề thực hiện một cam kết là mỗi năm xin đến chúc Tết bà một lần và chỉ đi tay không. Vì thế, suốt nhiều năm, cứ đến ngày áp Tết, anh lại thấy vợ chồng ông Tạ Đình Đề đến chơi chúc Tết.

Chị Huyền kể: Mãi đến năm 1997, ông Đề đến thăm, mang theo một cái đồng hồ điện tử treo tường hiệu “Tuổi trẻ” và nói: “Tôi không biếu được chị chút quà nào để cảm ơn nên tôi thấy rất áy náy. Cái đồng hồ này cũng không đáng bao nhiêu, xin chị vui lòng nhận cho tôi. Chúng ta đều đã quá già rồi…”. Không hiểu linh cảm thế nào mà bà nhận chiếc đồng hồ, đó là món quà đầu tiên và cuối cùng của ông Tạ Đình Đề tặng ân nhân của mình vì cuối năm đó ông Đề qua đời.

Sau đó, đến gần Tết, anh con trai ông Tạ Đình Đề, nghe đâu là một người thành đạt ở trong Nam ra, đã mang quà bánh đến chúc Tết bà và nói: Ba cháu dặn là sau khi ba cháu mất, cháu phải thay ba đến chúc Tết bác mỗi năm. Vì thế, cháu xin phép bác cho cháu được qua lại. Bà nói: Bác xử bố cháu là theo nhiệm vụ được phân công, bố cháu không có tội thì phải được tuyên là không phạm tội, vì thế không phải mang ơn huệ gì cả. Ba cháu dặn thế nhưng cháu không phải câu nệ đến thăm bác nữa. Bây giờ cháu mang túi quà này về. Bác không muốn như vậy… Từ đó gia đình ông Tạ Đình Đề mới thôi đi lại. Ngày Thẩm phán Phùng Lê Trân tạ thế, anh Tâm cũng không báo tin cho họ.

Trong hồi ký ghi tại bệnh viện đã dẫn, có lẽ trong tâm trạng ốm đau, Thẩm phán Phùng Lê Trân có viết: “Các em ạ, con ạ – Hôm nay, người ta thiên về thế mạnh, người ta đánh giá chị, đánh giá mẹ không ra gì đâu, nhưng chị, mẹ tin rằng: Một trăm năm sau, tên tuổi của chị, mẹ sẽ được ghi vào sử sách rằng, một trăm năm trước đây đã có nữ Thẩm phán của Tòa án nhân dân thủ đô dám hy sinh phần mình đấu tranh công khai, trực diện với các ngành hữu quan… để bảo vệ chân lý, bảo vệ chế độ, mà đỉnh cao nhất là vụ án Tạ Đình Đề, tiến hành xét xử vào những ngày 6,7,8,9,10 và 11 tháng 6 năm 1976”.

Đọc đoạn hồi ký này xong, tôi xin phép thắp một nén hương lên bàn thờ Thẩm phán Phùng Lê Trân, và nói cũng như nói với vợ chồng anh Tâm rằng: “Thưa bác, không phải đợi đến 100 năm sau. Bác là tấm gương sáng cho các thế hệ hôm nay và sau này noi theo về phẩm chất không khuất phục trước uy vũ, không bị cám dỗ bởi lợi ích, luôn thượng tôn pháp luật và lẽ công bằng. Công cuộc cải cách tư pháp đang được thực hiện cũng hướng về những mục tiêu như thế”.

Năm 2007, ông Tạ Đình Đề, người mà Thẩm phán Phùng Lê Trân tuyên vô tội năm xưa – cũng đã được truy tặng Huân chương Độc lập hạng Ba. Hẳn ở nơi xa xôi, bà cũng có thể mỉm cười.

NGUYỄN PHAN KHIÊM
https://tapchitoaan.vn/…/tham-phan-phung-le-tran-nguoi-da-t…

 

XÉ MỘNG NIỀM TIN – nh

19 Th7

XÉ MỘNG NIỀM TIN

Đôi mắt đêm ảo huyền ráo hoảnh
Thao thức trời nam sợi nhớ oằn
Nặng nỗi niềm tiếng lòng chùng nhịp nhịp
Bao canh rồi sương lạnh tái hồn trăng

Tiếng giun dế cùng bầy chúng sinh muôn loại
Thở than nghe trời đất rách trăm bề
Tiếng loẹt xoẹt ai mài gươm thuở trước 
Còn đâu đây như xé nát tim người

Sao chưa hiện sao khuê
Sao chưa thấy cờ đào áo vải 
Cọc Bạch Đằng, lời “Sát Thát” mãi còn in
Mỏi đêm dài, hồn trống trận xé mộng niềm tin

Trời non nước qua bao mươi thập kỷ
Sa-tan lộng hành thiên sứ cũng đành lui
Nay hiện thân cả rừng quỷ đũ
Phật lắc đầu, thần thánh cũng bó tay

 

nh 07-’18

TRẢ VÀ ĐÒI

14 Th7

TRẢ VÀ ĐÒI

Trôi nhanh đi mây chiều ơi
Cho qua đêm tối cho trời bình minh
Cho tình về lại với tình
Hợp duyên hợp nợ ta mình trả nhau

Trả em hết kiếp trầu cau
Trả em trọn vẹn trước sau thân nầy
Trả em nguyên trái tim đầy
Trả em hồn vóc ngất ngây hương tình
Trả em mấy kiếp ba sinh
Trả cho em hết để mình thành đôi

Đòi em một chút nợ thôi
Đòi em anh được suốt đời chăm em
Đòi ru em được hàng đêm
Đòi em ngon giấc, mặc thềm trăng soi
Đòi em dáng liễu mặn mòi
Đòi em cứ mãi quê mùa anh yêu

Trả đòi biết nói bao nhiêu
Suốt đời mình nợ nhau nhiều đó em 
Ước mong duyên nợ dài thêm 
Đời đời kiếp kiếp cứ thèm đòi nhau.

NH

EM CỨ MÃI QUÊ.

14 Th7

 

EM CỨ MÃI QUÊ.

Em ơi.. cứ mãi quê mùa
Cho anh theo mãi theo hoài dáng quê
Chân phương mộc mạc vẹn thề
Dáng duyên thục nữ nương đê xóm làng

Tân thời văn vẻ đài trang
Chuốc trau “vôi vữa” môi ngàn điêu ngoa
Trắng đen muôn mặt cáo xà
Hơn thua tị nạnh sẽ là chia ly

Em ơi cứ mãi quê đi…
Cho tình yêu sáng diệu kỳ lòng son 
Lũy tre bến nước đồi non
Yêu thương chung thủy là còn hồn quê

Như lời cha mẹ xưa thề
Trầu cau, vôi trắng đê mê môi hồng
Sinh mình ra nên vợ chồng
Theo gương cha mẹ lòng không thẹn lòng.

NH

Dọa kiện Mỹ ra WTO liệu tổ chức thương mại thế giới có cứu được Trung Quốc? – youtube

12 Th7

 

Mỹ Công Bố Với Thế Giới Về Hàng Giả TQ Và Ngày Công Bố Thuế Bổ Sung Cao Nhất Trong Lịch Sử – youtube

12 Th7

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG – ncbd.vn

12 Th7

 

 

Tin tuần từ 2/7 – 8/7

Thứ năm, 05 Tháng 7 2018 10:41

-(Tuoitre 4/7) Nhật đưa tàu chiến lớn nhất tới Biển Đông: Tàu sân bay trực thăng Kaga sẽ bắt đầu hải trình 2 tháng xuyên Biển Đông và Ấn Độ Dương; (Giaoduc 4/7) Tính ngụy biện trong lập luận của Trung Quốc: Biển Đông do “tổ tiên” để lại

-(Vnplus 4/7) Philippines có kế hoạch xây thêm các căn cứ không quân trong nước: Chương trình hiện đại hóa của Philippines tới năm 2022 có 16 dự án dành cho PAF có tổng trị giá khoảng 2,6 tỷ USD; (Baodatviet 4/7) Chứng minh Singapore là nước tiếp theo mua F-35

 -(Vnmedia 2/7) Mỹ dùng cuộc tập trận hải quân lớn nhất thế giới để “dạy dỗ” Trung Quốc ở Biển Đông?: Trung Quốc tự tiến hành cuộc tập trận bắn đạn thật ở ngoài khơi Đài Loan từ hôm 17/6; (Zing 2/7) Những nguy cơ từ bản đồ Biển Đông sai lệch trên Facebook

-(Dantri 1/7) Nước cờ chiến lược của Mỹ trong cuộc tập trận hải quân lớn nhất thế giới với sự tham gia của 25 quốc gia, 25.000 quân nhân, 200 máy bay và 46 tàu chiến; (Vnepxress 2/7) Bị loại khỏi RIMPAC, Trung Quốc có thể cứng rắn hơn ở Biển Đông

-(Soha 2/7) Trung Quốc thay vòi rồng bằng pháo hạm, Biển Đông sắp “dậy sóng”? Quyền chỉ đạo lực lượng hải cảnh Trung Quốc sẽ được chuyển từ Cục Quản lý Hải dương sang Quân đội Trung Quốc từ ngày 1/7; (Nhiepanhdoisong 2/7) Malaysia sẽ làm rõ quan điểm về Biển Đông trực tiếp với Trung Quốc

VINH DANH CHỮ QUỐC NGỮ TRƯỚC MỐI HỌA TRUNG QUỐC – trannhuong.com

11 Th7

 

GS. Nguyễn Đăng Hưng

Chủ nhật ngày 1 tháng 7 năm 2018 7:43 AM

 
 
 
Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng, một chuyên gia giáo dục Việt Nam, nguyên là giảng viên đại học Liège – Bỉ, đang thực hiện một số dự án vinh danh chữ quốc ngữ, như một cách để tỏ lòng tri ân với những người giúp sáng khai sinh ra tiếng Việt và bảo vệ văn hóa Việt nhất là trong thời buổi sự lấn lướt của Trung Quốc trên lãnh thổ VN ngày càng gia tăng.
 
 
 
Theo một số thông tin Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng chia sẻ thì ông đang thực hiện hai dự án để vinh danh những người giúp tạo ra bảng chữ cái tiếng Việt. Một dự án là làm bia tưởng niệm ông Alexander de Rhodes một giáo sĩ người Pháp. Bia tưởng niệm sẽ được đặt tại một nghĩa trang ở Iran nơi ông yên nghỉ. Và dự án thứ hai là lập một không gian tri ân và tưởng niệm các giáo sĩ người nước ngoài đặc biệt các giáo sỹ Bồ Đào Nha, cùng tập thể các trí sĩ người VN đã có công trong việc phổ biến chữ quốc ngữ. Không gian này dự tính được xây dựng ở Hội An.
 
RFA trao đổi với GS. Nguyễn Đăng Hưng về các dự án này:
 
RFA: Xin chào GS. Nguyễn Đăng Hưng. Ông có thể cho quý khán thính giả biết lý do gì thôi thúc ông thực hiện các dự án này không ạ?
 
GS. Nguyễn Đăng Hưng: Cuối năm 2017, ở VN có một sự kiện xảy ra đó là ông PGS. Bùi Hiền, nguyên hiệu trưởng trường ngôn ngữ ở Hà Nội, đã đưa ra đề nghị sửa đổi cách viết chữ quốc ngữ. Cách viết của ông ấy làm cho tiếng Việt giống tiếng Trung Quốc được phiên âm.
 
Tôi rất buồn, nhưng tôi có thói quen phản ứng tích cực chứ không phản ứng tiêu cực. Tôi không tìm cách mắng mỏ ai, mà tôi chỉ nói tại sao mình không đưa ra một đợt vinh danh chữ quốc ngữ. Bởi vì tôi cho rằng chữ quốc ngữ đã quyện vào tâm hồn dân tộc. Tất cả người Việt nói tiếng Việt đều viết chữ quốc ngữ. Bây giờ cứ nhìn thấy chữ quốc ngữ người ta đã tìm thấy tâm hồn, tìm ra thơ, nét nhạc. Cho nên mình phải bảo tồn và vinh danh nó. Mà muốn làm vậy thì trước hết phải tri ân những người tiền bối đã khai sinh ra chữ quốc ngữ.
 
RFA: Đây là dự án lập đền thờ vinh danh ông Francisco de Pina, và các trí sĩ người Việt ở Hội An, và làm bia tưởng niệm ông Alexander de Rhodes ở Iran phải không? Ông có thể nói rõ hơn các dự án sẽ được thực hiện như thế nào?
 
 
GS. Nguyễn Đăng Hưng: Bây giờ có muốn tạc tượng vinh danh các vị này ta cũng không nên để ở Hà Nội vì ở Hà Nội người ta đã gỡ đi rồi. Mà cũng không nên để ở Sài Gòn, một thành phố lớn bởi vì ông Võ Văn Kiệt là bí thư thành ủy còn không làm được thì làm sao tôi làm được.
 
Nên tôi mới đề nghị làm một không gian vinh danh, một cái đền chẳng hạn tại Thanh Chiêm, chỗ các giáo sĩ tới để truyền đạo thì vừa có ý nghĩa mà không ai nói gì được.
 
Nhưng những người ở Hội An nói rằng sao thầy không làm ở Hội AN đi vì Thanh Chiêm bây giờ không còn sinh hoạt gì, thành một làng hoang phế rồi. Mà Hội An cách đó có 10 cây số thôi. Các giáo sĩ đó trước khi tới Thanh Chiêm cũng đã tới Hội An. Và hiện Hội An có một nhà thờ Cơ đốc cũ nhất. Cũng có người nói với tôi họ có thể giúp tôi giữ mảnh đất đó, ở ngay trung tâm Hội An, để làm đền thờ.
 
Đây là đợt 2. Còn đợt 1 là đi sang cố đô của Iran, trước gọi là Ba Tư. Ở Isfahan có mộ của ông Alexander de Rhodes chơi vơi trong một nghĩa trang, không khói hương, không có hoa từ lâu rồi, khoảng 300 năm. Tôi quyết định sang đó đi tìm lại ngôi mộ để nghiên cứu lập một cái bia để tri ân ông ấy. Tôi đã thực hiện việc này hồi tháng 5 vừa rồi, và mọi việc rất thành công.
 
Đặt một bia đá ở ngôi mộ cổ không phải là việc dễ. Thứ nhất, phải được người quản lý nghĩa địa đồng ý. Thứ hai là phải được nhà thờ chấp thuận, vì đay là nghĩa địa Cơ đốc. Rồi phải có ý kiến của chính quyền địa phương. Khi tôi sang tôi phải đi hết 3 cửa. Cửa nghĩa địa thì rất là tốt. Đi tới nhà thờ thì họ cũng chịu, không vấn đề gì, nhưng họ nói với tôi vấn đề khó là phải đi qua chính quyền. Tôi cũng mầy mò đi tới gặp chính quyền và nói chuyện với ông Cục trưởng Cục quản lý Văn hóa- Tôn giáo của quận Isfahan. Tôi đã đưa cho ông cục trưởng những đề nghị về văn bia mà chúng tôi viết, trong đó chúng tôi dùng 4 thứ tiếng. Ý tưởng 4 thứ tiếng này làm ông cục trưởng rất mừng, nói rằng như vậy rất nhân văn nên không thể từ chối được.
 
Sau đó chúng tôi đi tìm thợ khắc bia. Tấm bia dài 1m6 và bề ngang 50 cm. Tôi lo người Iran mà khắc Tiếng Việt là có thể sai nên phải ngồi lại cả buổi để dạy họ khắc cho đúng.
 
Vây giờ khắc bia xong rồi, hợp đồng ký rồi, tôi đã trả tiền cọc rồi, chỉ còn phần còn lại là sang khánh thành. Chúng tôi có một nhóm rất đông nhà sử học của Việt Nam, nhà trí thức cao cấp của VN, có cả người trong Đảng Cộng sản VN, có người dân Việt, có dân hải ngoại, người ở Paris, người ở Bồ Đào Nha. Tôi đã đưa ra một tiêu đề là chữ quốc ngữ còn thì Tiếng Việt còn, mà Tiếng Việt còn thì nước Việt còn”.
 
Ngày 5/11 tới đây chúng tôi sẽ có một phái đoàn khoảng 20 người sang Iran để khánh thành tấm bia tại mộ của ông Alexander de Rhodes, đây cũng là ngày giỗ của ông ấy.
 
Bia mộ này có một phần nhỏ tầm 50 cm thì chúng tôi lấy một hòn đá ở Thanh Chiêm hoặc Hội An để khắc lời tri ân, và in vào đó hình ông Alexander de Rhodes cùng hình cuốn từ điển. Như vậy để có một cái gì đó của dân tộc Việt Nam, làng Thanh Chiêm nơi ông đã qua, tựa lưng vào mộ để ông ấy thấy ấm áp lòng.
 
Đến tháng 7 này chúng tôi có một phái đoàn sang Bồ Đào Nha tham gia cùng Viện nghiên cứu lịch sử – địa lý của Bồ Đào Nha để tham gia một hội thảo về cống hiến của người Bồ Đào Nha đối với chữ quốc ngữ. Có một cô sử gia lấy chồng ở Bồ Đào Nha nói với tôi đã tìm được con cháu của ông F.de Pina rồi. Nếu lấy được mẫu AND và khai tìm các mộ cổ của đạo sĩ đã chôn, tìm ra mộ có ADN giống thì lúc đó sẽ xác nhận được mộ của ông De Pina. Từ đó chúng tôi sẽ làm một chuyện mới mẻ trong lịch sử là biết được ông ấy chôn ở đâu và vinh danh ông ấy bằng cách củng cố mộ của ông ấy cho tốt.
 
RFA: Ngày này sự lấn lướt của Trung Quốc với chủ quyền lãnh thổ của nước ta ngày càng rõ ràng. Đây có phải là một trong những lý do khiến Giáo sư thực hiện các dự án này không?
 
GS. Nguyễn Đăng Hưng: Không phải là mục đích chính nhưng cũng là muốn bảo vệ tiếng Việt, bảo vệ độc lập và lãnh thổ của Việt Nam. Muốn bảo vệ nước Việt Nam thì chuyện đầu tiên cần bảo vệ là tiếng Việt. Bảo vệ tiếng Việt tốt thì tất cả những xâm lấn, nhất là về văn hóa sẽ bị ngăn cản và có sức đề kháng cao. Như vậy cũng là một hình thức đối kháng lại dã tâm xâm lược văn hóa của bá quyền Trung Quốc.
 
RFA: Qua chương trình của RFA, Giáo sư muốn nhắn gửi điều gì đến quý khán thính giả?
 
GS. Nguyễn Đăng Hưng: : Tôi mong rằng sau khi khánh thành bia mộ của ông Alexander de Rhodes và tìm được mộ của ông F.de Pina sẽ dấy lên một phong trào ủng hộ công việc của chúng tôi, một nhóm mười mấy người, để xây dựng được không gian đó. Tôi muốn lan truyền sự ủng hộ ở hải ngoại và trong nước. Trong nước giới doanh nhân cũng có người rất tốt đã ủng hộ rồi. Tôi mong rằng doanh nhân Việt Kiều Mỹ, Pháp, Úc,… những người vẫn nói tiếng Việt, viết tiếng Việt sẽ hiểu rằng mình cần có bổn phận tri ân những người đã khai sinh ra chữ quốc ngữ.
 
RFA: Xin cám ơn những chia sẽ của Giáo sư và xin chúc cho những dự án của ông sẽ nhận được sự ủng hộ của cộng đồng người Việt trong nước và hải ngoại.
Nguồn trublog

KẺ SĨ KINH BẮC – trannhuong.com

11 Th7

Hồ Hoàng

Thứ hai ngày 9 tháng 7 năm 2018 8:39 AM

 
 
 
 

Kinh Bắc có hai người con kiệt xuất, cùng thời nhưng cuộc đời đầy tai ương bất trắc. Có thể hai người này là hai vết khắc sâu đậm của văn hóa Việt Nam hiện đại. Nghiệt ngã thay, cả hai ông đều là nạn nhân của những gì các ông theo đuổi; bị truy đuổi đến tận cùng bởi tài năng xuất chúng; bởi trung thành với chính mình. Cuối đời các ông đều được tặng thưởng những phần thưởng cao quý: Trần Đức Thảo được truy tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học xã hội, Hoàng Cầm được giải thưởng nhà nước về Văn học Nghệ thuật.

 
1.Triết gia Trần Đức Thảo. Với con người này, mình chưa được tiếp cận nhiều với những gì ông viết vì sách của ông rất ít phổ biến mà chắc có phổ biến mình cũng rất khó tiếp cận bởi lĩnh vực nghiên cứu của ông không phải giành cho tất cả mọi người. Chỉ biết được cuộc đời đầy cay đắng của ông qua những gì người ta viết về ông.
 
Giáo sư Văn học Nguyễn Đình Chú đã đánh giá về ông: “là một lưu học sinh đã làm vẻ vang cho tổ quốc trên đất Pháp với tấm bằng thủ khoa thạc sĩ triết học đến nay chưa có người thứ hai; là triết gia duy nhất của Việt Nam trên trường quốc tế với những hành động, tác phẩm nổi trội, có ý nghĩa phát triển chủ nghĩa Mác theo hướng “duy vật biện chứng nhân bản” và người khai sinh bộ môn Lịch sử tư tưởng triết học cho giáo dục Việt Nam.”
 
Giáo sư Trần văn Giàu khẳng định: “Ở Việt nam, người duy nhất được là nhà Triết học, chỉ có Trần Đức Thảo thôi”. Nhà văn hóa Bùi Nam Sơn cho rằng: “Đó là một trong những người Việt hiếm hoi được học hành đến nơi đến chốn về triết học và cho thấy người Việt mình cũng có thể tiếp cận rất gần với triết học thế giới”.
 
Sinh năm 1917, học sinh trường Trung học Pháp nổi tiếng nhất Đông dương Albert Sarraut. Đạt giải nhì cuộc thi Triết học các trường Trung học toàn quốc Pháp. Nhận học bổng phủ Toàn quyền Đông Dương học tại Pari. Đậu thủ khoa Thạc sĩ triết học thành người Việt Nam đầu tiên và duy nhất đậu Thạc sĩ Triết học tại Pháp.
 
Là một học giả được đào tạo bài bản của nền giáo dục hàng đầu thế giới, lại rất có tiếng tăm hứa hẹn một tương lai sán lạn của ông trên đất Pháp. Tham gia Hội nghị Fontainebleau, Bác Hồ đã tìm gặp và đề nghị Trần Đức Thảo về nước phục vụ cách mạng, năm 1952, ông đã xung phong về chiến khu Việt Bắc tham gia kháng chiến.
 
Năm 1955 ông trở thành Giáo sư Triết học và Phó Giám đốc đại học Văn khoa Hà Nội, Chủ nhiệm khoa Lịch sử Đại học Tổng hợp Hà Nội.
 
Năm 1957, ông bị quy tội tham gia Nhân văn giai phẩm, một phong trào đấu tranh vì tự do dân chủ cho văn hóa văn nghệ vì công bố một số bài báo bàn về tự do dân chủ. Bị giáng chức, tước quyền giảng dạy, Tước biên chế nhà nước (thời đó coi như hết đường sống), bị cắt đứt mọi mọi mối liên hệ với cuộc sống, bị cô lập với đồng bào và đồng chí. Một học sinh của ông kể lại: “việc gặp thầy Trần Đức Thảo từ nước Pháp tư bản trở về là rất dễ bị quy tội như bên Trung Quốc trong Đại Cách mạng Văn hoá. Gặp thầy lủi thủi đạp chiếc xe đạp mini cộc cạch cũng đành làm ngơ, nhiều khi không dám nhìn”. Một học trò khác là Giáo sư Nguyễn Đình Chú kể: “Hàng ngày vẫn gặp Thầy lên xuống ở cầu thang mà tôi cứ phải cúi mặt xuống không dám chào Thầy vì sợ liên lụy, vì xấu hổ về tội phản Thầy. Chỉ một Đoàn Mai Thi là người duy nhất không sợ gì cả vẫn thường xuyên lui tới săn sóc Thầy trong hoạn nạn, để lại một điểm son về đạo tôn sư trong lòng chúng bạn.”. Còn Trần Như Tảng kể lại rằng: “Ông không bị tù hay hành hạ thân xác, nhưng công an bao vây, cô lập ông không cho ai tiếp xúc…Nếu ông Thảo tiếp xúc với ai, chẳng hạn một người bạn trên đường phố, thì người đó sẽ bị bắt giữ để điều tra. Bề ngoài xem ra triết gia sống cuộc đời bình thường. Nhưng thực tế ông sống như Robinson Crusoe, hoàn toàn cô độc, mặc dầu có nhiều người ở xung quanh. Ngay họ hàng thân thích cũng không được phép nói chuyện với ông. Đối với một trí thức như vậy là một sự tra tấn dã man.”
 
Hành trình cuộc đời đầy cay đắng của ông có thể gom lại trong chuyện kể chết cười của bà cụ hàng nước được nhà văn Phùng Quán ghi lại:
 
“Dễ có đến hai năm tôi không đến khu tập thể Kim Liên. Lần này trở lại, tôi ngạc nhiên thấy cái quán của bà cụ móm dưới gốc xà cừ, mà mười năm trước tôi thường ghé hút thuốc uống nước, vẫn còn nguyên ở đó. Tôi vào quán uống chén rượu thay bữa ăn sáng. Bà cụ đang rôm rả nói chuyện với mấy anh xích lô, chắc là những khách quen… “Con cháu nhà tôi nó vừa sắm được cái ti vi màu nội địa. Tối hôm kia, bắt dây dợ xong, bật lên thấy đang chiếu cánh tang lễ một ông tên là gì gì Thảo đó. Người ta giới thiệu cái ông Thảo này là nhà triết học nổi tiếng thế giới, làm đến sáu, bảy chức, chức nào cũng dài dài là, chắc là toàn chức to được tặng huân chương Độc lập hạng hai. Ông ta sang tận bên Tây mà chết, cả Tây cả ta đều làm lễ truy điệu, toàn bộ cấp cao, có danh giá đến dự… Trong khu nhà B6 đằng kia cũng có một ông tên Thảo, nhưng lôi thôi nhếch nhác quá mấy anh công nhân móc cống. Mùa rét thì áo bông sù sụ, mùa nực thì bà ba nâu bạc phếch, quần ống cao ống thấp, chân dép cao su đứt quai, đầu mũ lá sùm sụp, cư ỡi cái xe đạp “Pơ-giô con vịt” mà mấy bà đồng nát cũng chê. Thật đúng như anh hề làm xiếc? Mặt cứ vác lên trời, đạp xem thinh thoảng lại tủm tỉm cười một mình như anh dở người… Một buổi trưa nắng chang chang, ông ghé vào quán uống cốc nước chè xanh, tôi hỏi: “Ông đi đâu về mà nắng nom vất vả thế… ế… ế…”. Ông nói: Lên chợ Hàng Bè mua củi đun. Tôi hỏi: Thế củi ông để đâu cả rồi? Ông quay lại nhìn cái “poócbaga”, mặt cứ ngẩn tò te. Chỉ còn có sợi dây buộc! Củi ná rơi đâu hết dọc đường, chẳng còn lấy một que… Nghĩ cũng tội, già ngần ấy tuổi đầu mà phải nấu lấy ăn, không vợ, không con… Đấy, cũng là Thảo cả đấy, mà Thảo một đằng thì chết danh, chết giá, còn Thảo này thì sống cơ cực trần ai”. Bà cụ chép miệng thương cảm: “Một vài năm nay không thấy ông đạp xe ngang qua đây, dễ chết rồi cũng nên…”.
 
Tôi uống cạn chén rượu, cười góp chuyện: “Cái ông Thảo mà bà kể đó chính là cái ông Thảo người ta chiếu tang lễ trên ti vi…”. Bà già bĩu môi: “Ông đừng tưởng tôi già cả mà nói lỡm tôi!”.
 
2. Nhà thơ Hoàng Cầm. Với nhà thơ Hoàng Cầm, mình bị mê hoặc bởi những câu thơ lộng lẫy của ông. Nhưng những câu thơ đi vào tâm khảm đầu tiên, thuộc ngay tắp lự là:
 
“Bên kia sông Đuống
Ta có đàn con thơ
Ngày tranh nhau một bát cháo ngô
Đêm líu ríu chui gầm giường tránh đạn
Lấy mẹt quây tròn
Tưởng làm tổ ấm
Trong giấc thơ ngây tiếng súng dồn tựa sấm
Ú ớ cơn mê
Thon thót giật mình
Bóng giặc dày vò những nét môi xinh”.
 
Từ những câu thơ đó, mình bắt đầu hành trình đọc thơ ông cho đến hôm nay và chắc chỉ dừng lại khi không đọc được nữa.
 
Khó có ai mà quê hương thấm vào máu như ông, văn hóa Kinh bắc đã hóa trầm tích trong mỗi câu thơ ông, nó cứ bay lên lấp lánh, lộng lẫy với những Sông đuống, Mưa Thuận thành, Cổ bài tam cúc…:
 
“Sông Đuống trôi đi
Một dòng lấp lánh
Nằm nghiêng nghiêng trong kháng chiến trường kỳ”
 
Sinh ra ở Thuận Thành Bắc Ninh, Tốt nghiệp tú tài toàn phần, 8 tuổi đã có thơ đăng báo. Năm 1944 ông đã tham gia Việt Minh, Cách mạng Tháng Tám, về Hà Nội xây dựng đoàn Kịch Đông Phương, phục vụ kháng chiến.
 
Năm 1947, tham gia Vệ quốc quân, thành lập đội Tuyên truyền Văn nghệ, năm 1952, ông được cử làm Trưởng đoàn Văn công Tổng cục chính trị. 1955 về công tác tại Hội văn nghệ, tham gia thành lập Hội nhà Văn Việt nam. Cũng như nhiều nghệ sĩ tài năng thời đó, ông bị kết tội tham gia Nhân văn gia phẩm bị tước văn tịch.
 
Đầy là cuộc sống của Nhà thơ sau án phạt: “Bề ngoài, Hoàng Cầm chịu một hình phạt tương đối nhẹ là khai trừ một năm khỏi Hội Nhà văn, cho dù ông là một yếu nhân của phong trào với vai trò chủ trương hai tờ Giai phẩm và Nhân văn, khích lệ các văn nghệ sĩ tham gia, cổ vũ Văn Cao “vào cuộc” (với thi phẩm “Anh có nghe thấy không?”), chủ động in “Nhất định thắng” và can đảm bênh vực Trần Dần, v.v…
 
Tuy nhiên, trong thực tế, một bản án vô hình đã treo lơ lửng trên đầu ông, khiến thi sĩ lâm vào một cuộc trầm luân kéo dài 3 thập niên: không được sống bằng ngòi bút, không được in ấn tác phẩm, người đời xa lánh… Như hồi tưởng của nhà thơ: “Nội dung kỷ luật lúc đầu thì chỉ như thế thôi. Nhưng rồi cái kỷ luật đó nó kéo quá dài. (…) riêng tôi thì cũng sáng tác tập “Về Kinh Bắc”. (…) Không hiểu lý do làm sao, nhưng đưa đến nhà xuất bản nào hay tòa báo nào cho nó đăng thì đều bị từ chối.”
 
Năm 1982, bị bắt, bị tống giam 18 tháng vì tập thơ “Về kinh Bắc” bằng “ ‘Lệnh bắt và khám xét khẩn cấp’ vì tội ‘lưu truyền văn hóa phẩm phản động ”, tập thơ đậm nhất về vùng văn Hóa Kinh Bắc . Ra tù ông bị bệnh tâm thần. Cuộc sống được tự ông ghi lại: ““Bà vợ tôi đã qua đời trong cảnh vô cùng nghèo đói, phải chạy ăn từng bữa một, từng dúm gạo một. Tiền thức ăn thì cũng không có, bữa cơm nào hai vợ chồng cũng phải nhịn bớt đi, nghĩa là đáng lẽ mình ăn ba bát, ăn có một bát, để nhường cho các con ăn.
 
Bà vợ tôi chết vào những ngày như thế, mà lại chết vào năm 85 ấy, lúc tôi đang bị cái bệnh tâm thần, đang ở cái dạng trầm uất và hoảng loạn như thế. Vì bà ấy phải chạy từng ngày bữa ăn của gia đình. Gia đình thì đông. Mỗi một tháng lại phải lên trình diện một lần mới được người ta cấp cho 12 cân gạo. Rồi lại phải đi lên sở lương thực để lấy giấy chứng nhận nọ kia, rồi bấy giờ mới lại sang phòng tài chính để thanh toán tiền, xong rồi xuống chỗ bán hàng, xếp hàng chờ đợi.
 
Tóm lại là muốn được 12 cân gạo, bà vợ tôi vất vả đến mức là nó lên một trận huyết áp rất đột ngột, chỉ mới có từ chập tối hơi sôn sốt, rồi bà ấy đi nằm, mà giữa mùa nực, bà ấy thấy có cái gì ren rét, tôi đã phải đắp cho bà ấy một cái chăn lớn. Ðến 4 giờ sáng thì người cứng ra và liệt nửa người. 9 giờ thì đem đi cấp cứu và đến chiều hôm sau qua đời.”
 
Và cái chứng tâm thần mà theo ông ” cũng không có gì ghê gớm lắm” hành hạ ông:
 
“Thật ra thì cũng không có gì là ghê gớm lắm, cũng không xé quần, xé áo, không đi ra ngoài đường, không chửi bới hay làm những gì ầm ĩ cả, bởi vì chỉ là hoảng loạn thôi. Hoảng loạn một cách hết sức lặng lẽ. Ví dụ nghe một tiếng còi ô-tô và một cái gì như là phanh ô-tô rít lên ở ngoài cửa – mà lúc bấy giờ tôi ở tít tận trong nhà cơ – nhưng khi nghe thấy như thế, vào lúc độ gần nửa đêm chẳng hạn, thì tự nhiên tôi co rúm lại và hết sức sợ hãi.
.
Nó như là một cái bản năng đấy, tìm chỗ trốn. Quả nhiên là tôi đã có nhiều lần chui xuống gầm giường vì những hoảng loạn như thế. Hay nghe tiếng giày cộp cộp và thoáng thấy một bóng áo, như áo quân đội hay áo cảnh sát hay của một người thương binh nào đó, chỉ cần một cái bóng, một cái màu quần áo thôi, thì tôi cũng hoảng rồi. Người ta gọi là bệnh hoảng loạn. Chứ sự thực thì lúc ấy chẳng có ai dọa nạt, chẳng có ai làm gì mình cả.”
 
Hai con người, hai chiến sĩ, hai nhà văn hóa. Đã đi trọn cuộc đời vì niềm đam mê, thao thức về trí tuệ và văn hóa. Kết cục khó có thể nói bi đát hơn nhưng nhờ thế hai ông đã để lại cho Việt Nam những hình ảnh của nhà văn hóa đích thực, những kẻ sĩ đích thực trong hoàn cảnh nhiễu nhương. Là hi vọng cho sự tồn tại nhân cách Việt, con Người Việt.

PHAN VŨ đã làm lành cánh chim trời xa xứ – Lê Thiếu Nhơn

9 Th7

Bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” tuy không phải trường ca nhưng cũng có dung lượng khá dài. Được đề từ “Gửi những người Hà Nội đi xa”, bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” như những thước phim quay chậm về một nỗi ám ảnh “Khuôn mặt ai dừng trong khung cửa”. Thi sĩ Phan Vũ bộc bạch về hoàn cảnh ra đời bài thơ trở thành thương hiệu cá nhân: “Tháng Chạp năm 1972, khi B-52 của Mỹ bắn phá Thủ đô với lời hăm he “đưa Hà Nội trở lại thời kỳ đồ đá”, tôi khởi viết những câu đầu tiên: Em ơi! Hà Nội phố… Ta còn em, mùi hoàng lan, ta còn em, mùi hoa sữa… Điệp từ “ta còn em…” được lặp lại trong từng đoạn của bài thơ. “Ta còn em…” là còn những hoài niệm yêu thương của tôi về Hà Nội mà đôi lần khi trong trạng thái cần nương tựa, an ủi, tôi lại tìm về.”

PHAN VŨ ĐÃ LÀM LÀNH CÁNH CHIM TRỜI XA XỨ

LÊ THIẾU NHƠN

Năm nay, thi sĩ Phan Vũ đã bước qua tuổi 92, và là nhân vật cao niên nhất trong làng thơ còn tại thế. Thi sĩ Phan Vũ tài hoa và đào hoa, nên sự thăng trầm của cuộc đời ông gần như không tránh khỏi. Ông từng viết kịch và đạo diễn, hoạt động ở cả sân khấu lẫn điện ảnh, nhưng cuối cùng công chúng chỉ nhớ ông với tư cách một thi sĩ phiêu lãng: “Gã – xòe tay che một đời mưa/ Một đời nắng chân trần rát bỏng/ Sợi thòng lọng trên đầu phận số/ Chênh vênh bờ vực lối đi về”

Rời nơi chôn nhau cắt rốn Hải Phòng, chàng trai 20 tuổi Trần Hồng Hải vào bộ đội và lấy bút danh Phan Vũ để làm công tác văn nghệ ở miền Nam. Năm 1954, Phan Vũ quay lại miền Bắc để bắt đầu dan díu với thi ca. Bài thơ khởi nghiệp “Bình vỡ” viết năm 1956 thảng thốt: “Chỉ còn màu xanh trong từng mảnh nhỏ/ Sao đâu đây phảng phất mùi hương thơ ngây”. Giai đoạn trai trẻ nhiệt huyết “Ta lại xếp mớ hành trang đã bao lần xếp lại, cho chuyến đi chưa có buổi lên đường”, giấc mộng thơ phú của Phan Vũ chủ yếu xoay quanh nỗi hoang mang: “Đã làm lành cánh chim trời xa xứ/ Đành theo vòng lượn mịt mù khơi/ Đêm quá dài giấc mơ chẳng đến/ Một trống không ôm mãi vòng tay…/ Đi dưới mưa tưởng là nắng đổ/ Ngồi trong phòng như đợi sân ga/ Chưa ra đi sao đã nhớ nhà/ Ngoảnh mặt lại thấy đời đã lỡ!”. Chân dung thi sĩ Phan Vũ bất ngờ hiện rõ khi bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” được viết trên căn gác nhỏ phố Hàng Bún vào cái ngày bàng hoàng Thủ đô chìm trong mưa bom.

Bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” tuy không phải trường ca nhưng cũng có dung lượng khá dài. Được đề từ “Gửi những người Hà Nội đi xa”, bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” như những thước phim quay chậm về một nỗi ám ảnh “Khuôn mặt ai dừng trong khung cửa”. Thi sĩ Phan Vũ bộc bạch về hoàn cảnh ra đời bài thơ trở thành thương hiệu cá nhân: “Tháng Chạp năm 1972, khi B-52 của Mỹ bắn phá Thủ đô với lời hăm he “đưa Hà Nội trở lại thời kỳ đồ đá”, tôi khởi viết những câu đầu tiên: Em ơi! Hà Nội phố… Ta còn em, mùi hoàng lan, ta còn em, mùi hoa sữa… Điệp từ “ta còn em…” được lặp lại trong từng đoạn của bài thơ. “Ta còn em…” là còn những hoài niệm yêu thương của tôi về Hà Nội mà đôi lần khi trong trạng thái cần nương tựa, an ủi, tôi lại tìm về.”

Bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” gồm 23 đoạn thơ. Mỗi đoạn thơ đều được trợ hứng bằng câu chủ chốt “Em ơi, Hà Nội phố”, trừ đoạn thơ thứ 13 và đoạn thơ thứ 20. Đoạn thơ thứ 13 được đặt tên “Riêng về một chuyến đi” phản ánh một không khí cách mạng: “Con tàu chở những người lính. Về phía Nam vào trận đánh. Chở theo những căn phố, những con đường/ Chở nguyên Hà Nội nhớ? Với những vết môi hôn”. Đoạn thơ thứ 20 được đặt tên “Riêng về một tháng Chạp” trình bày nỗi tang thương chiến tranh hủy diệt: “Tháng Chạp/ Đôi tân hôn chưa kịp nằm chiếu hoa/ Đã có tên/ Trong vòng hoa tưởng niệm/ Một tháng Chạp/ Trắng khăn sô/ Khói hương dài theo phố…”. Nếu bài thơ “Em ơi, Hà Nội phố” chỉ do chính Phan Vũ đi đọc trọn vẹn 443 câu cho bạn bè thưởng thức giữa những cuộc tụ bạ nghiêng ngả thì có lẽ tính phổ biến của “Em ơi, Hà Nội phố” không được như hôm nay. Năm 1986, nhạc sĩ Phú Quang đã lẩy ra vài câu trong các đoạn thơ thứ 1, 2, 3, 7, 10, 20, 21 và 23 để phổ thành ca khúc “Em ơi, Hà Nội phố”. Phải thừa nhận, nhạc sĩ Phú Quang đã tinh tường chọn được những câu tiêu biểu nhất và có sự chau chuốt thêm để ca từ mềm mại theo giai điệu.

Ngoài những câu được đưa vào ca khúc “Em ơi, Hà Nội phố”, phần còn lại của 15 đoạn thơ kia như thế nào? Đoạn thơ thứ 8 cũng có giá trị như một bài thơ hoàn chỉnh: “Em ơi Hà Nội phố! Ta còn em khuya phố mênh mông/ Vùng sáng nhỏ/ Bà quán ê a chuyện nàng Kiều/ Rượu làng Vân lung linh men ngọt/ Mắt cô nàng lúng liếng đong đưa/ Ngơ ngẩn bao chàng trai Kẻ Chợ/ Cơn say quá dài thành một cơn mê”. Có không ít đoạn thơ trong “Em ơi, Hà Nội phố” la đà kể lể, nhưng thỉnh thoảnh bật lên những câu ấn tượng. Đoạn thơ thứ 10 giàu chất điện ảnh: “Ta còn em một tên thật cũ Cổ Ngư/ Chiều phai nắng/ Càng phưọng vĩ la đà/ Bông hoa muộn  in hình ngọn lửa”. Đoạn thơ thứ 15 phác họa một bức tranh phong cảnh trầm mặc và run rẩy: “Ta còn em đường lượn mái cong/ Ngôi chùa cổ/ Năm tháng buồn/ Xô lệch ngói âm dương”. Đoạn thơ thứ 18 nhận diện sự thay đổi trên mảnh đất ngàn năm văn hiến: “Ta còn em một Hàng Đào không bán đào/ Một Hàng Bạc không còn thợ bạc/ Đường Trường Thi không chõng không lều, không ông nghè bái tổ vinh qui”. Đặc biệt, đoạn thơ thứ 21 có hai câu thể hiện đầy đủ sự ngổn ngang và sự mất mát của Hà Nội cuối năm 1972, mà giá trị hoàn toàn vượt trội ca từ “Em ơi, Hà Nội phố” về mặt nhận thức thẩm mỹ: “Một mình giữa bóng chiều sa/ Tha hương ngay trước cửa nhà mẹ cha”.

Cũng với mạch nguồn cảm xúc “Em ơi, Hà Nội phố”, thi sĩ Phan Vũ có bài thơ “Ngày trở về” viết năm 1975: “Ngày trở về mưa hoài trên đại lộ/ Những bộ hành không nón không dù/ Một con đường chia thành trăm ngả/ Về ngả nào cũng lạc, cũng bơ vơ”. Năm 1990, thi sĩ Phan Vũ vào định cư tại Sài Gòn và không ngần ngại bày tỏ mơ ước viết cho đô thị sầm uất nhất phương Nam một bài thơ dài có sức lan tỏa tương đương “Em ơi, Hà Nội phố”. Đáng tiếc, thi ca lắm lúc giống như món quà của định mệnh, không thể cưỡng cầu bằng kinh nghiệm và nỗ lực. Mất 10 năm cặm cụi, từ 1998 đến 2008, thi sĩ Phan Vũ viết “Bài thơ về một câu hỏi” với ngôn từ mạnh mẽ không thua kém một bài xã luận nồng nàn: “Những người ngã xuống hôm qua/ Với câu hỏi hôm nay cho thành phố: Bao giờ Sài Gòn trở thành một trung tâm đô thị văn minh? Bao giờ Sài Gòn không còn cảnh lầm than đói khổ? Câu hỏi quay trong vòng lửa/ Như ngày nào/ Yêu thương cháy dở/ Tôi viết bài thơ về một giấc mơ/ Như một kinh cầu siêu độ”.

Sau thời thăng hoa “Em ơi, Hà Nội phố”, thi sĩ Phan Vũ có hai cơn cớ để làm thơ là hai người phụ nữ ơn nghĩa phu thê với ông: Phi Nga và Diễm Chi. Từ năm 22 tuổi đã nổi tiếng với vai Hoài trong bộ phim “Chung một dòng sông”, diễn viên Phi Nga tiếp tục tỏa sáng qua các bộ phim “Vật kỷ niệm”, “Trên vĩ tuyến 17”, “Rừng O Thắm”, “Vợ chồng anh Lực”, “Vĩ tuyến 17 ngày và đêm”… Sau khi đám cưới với thi sĩ Phan Vũ được 2 năm và sinh cho ông 2 người con, thì diễn viên Phi Nga phải rời khỏi màn ảnh vì căn bệnh tim bẩm sinh. Rồi một lần tai biến đã khiến diễn viên Phi Nga phải nằm một chỗ. Thi sĩ Phan Vũ đã chu đáo và ân cần chăm sóc người vợ đau ốm suốt 20 năm, cho đến khi bà qua đời ở tuổi 49. Ngày vợ mất, thi sĩ Phan Vũ viết bài thơ “Đã có lần anh nói thương em” với đề từ “Gửi theo hương hồn Phi Nga” nhiều day dứt: Câu nói buồn hơn tiếng khóc/ Nước mắt vẫn là chút trống không/ Hòn đá nhỏ lăn vào vô định/ Lời chì chiết tội tình/ Giữ lại mãi trong anh”. Một thập niên sau, thi sĩ Phan Vũ viết bài “Tháng vỡ” vào năm 1995 với đề từ “Lại gửi theo Phi Nga” vẫn đầy bịn rịn hình bóng cũ: “Tờ lịch chia thành từng tháng vỡ/ Vô nghĩa ngày xuân hay tháng hạ”. Đến năm 2000, thi sĩ Phan Vũ có thêm bài “Tưởng như” với đề từ “Gửi theo Phi Nga” chất chứa hoài niệm: “Tưởng như em vẫn nằm trên đệm cỏ/ Căn phòng ghi dấu giấc mơ xưa/ Những mùa thu cây bàng đổ lá/ Vàng khung cửa sổ/ Anh sống hôm nay nửa ảo nửa đời/ Chiêm bao ban ngày đôi mắt mở…”.

Còn người vợ thứ hai Diễm Chi, lại mang đến cho thi sĩ Phan Vũ một thiên tình sử đáng trầm trồ. Từ vai trò một đồng nghiệp với cô con gái Việt Nga của thi sĩ Phan Vũ, nhà báo Diễm Chi đã gặp gỡ và phỏng vấn tác giả “Em ơi, Hà Nội phố”, để rồi nảy nở duyên nợ ba sinh. Năm 1998, thi sĩ Phan Vũ viết ba bài thơ có chung một cách đề từ “Của Diễm Chi”.  Đó là bài thơ “Sự chồi sinh của nỗi nhớ” ngỡ ngàng hạnh phúc: “Em ra đi không khép cửa/ Cơn gió lạc vào căn phòng trống/ Mây mù báo hiệu mưa khuya/ Anh nhặt cánh hoa khô trên nền ẩm/ Sự khao khát cồn cào nổi lên trong nín lặng/ Từ lâu cái hũ nút chặt/ Cho những mầm xanh khờ khạo lên men/ Như một kho tàng chôn dưới đáy sâu ngôi cổ mộ”. Đó là bài thơ “Đợi một mùa sau” náo nức điềm lành: “Thời tiết yêu chợt mưa chợt nắng/ Phần riêng em một trận gió cuồng/ Lặng lẽ em vào khu rừng cấm/ Khai quật nỗi niềm/ Bới tìm lõi đá/ Nào ngờ tình yêu chỉ là mảnh vá/ Ngày ngày đắp đổi cơn đau”. Và đó là “Chân dung em” nâng niu đồng hành: “Ta vẽ em/ Ngơ ngơ đối mắt dại/ Mê man đón đợi cuộc tình đầy”. Năm 1999, thi sĩ Phan Vũ và nhà báo Diễm Chi tổ chức đám cưới, khi chàng 73 tuổi và nàng 37 tuổi.

Thi sĩ Phan Vũ từng hăm hở theo đuổi loại hình nghệ thuật khác, nhưng ông bất ngờ rẽ vào thơ và ở lại với thơ. Dù thi sĩ Phan Vũ hơi hứng thú với kiểu dàn dựng chi tiết và câu cú, nhưng thơ cũng cho ông những khoảnh khắc để khám phá bản thân. Qua thơ, công chúng mới hiểu trọn vẹn vui buồn của ông. Bài thơ “Tôi vẽ” viết năm 1996, thi sĩ Phan Vũ thổ lộ: Tôi vẽ mặt hề/ Trong những cuộc tình vô vọng/ Một tôi đích thực”. Bài thơ “Độc hành” viết năm 1997, thi sĩ Phan Vũ khắc khoải: “Người ấy đi một mình/ Khuôn mặt chia hai nửa/ Một nửa đầy mặt trời/ Một nửa ngả hoàng hôn/ Ngày qua không khác hơn/ Tháng năm dài lặp lại”. Bài thơ “Tự họa” viết năm 2001, thi sĩ Phan Vũ thở dài buông bỏ: “Gã – con ngựa quên hiệu còi khởi chạy/ Phi thật nhanh nhưng chệch đường đua/ Ngày ra đi một kẻ dại khờ/ Ngày trở về da mồi tóc bạc/ Nguyên xi thằng khờ dại/ Gã – đừng giữa ngày tàn chiều tận/ Trên thân đau nếm đủ lằn roi/ Đòn hội chợ của đám đông không thù oán/ Khi cô đơn chính là hình án/ Giữa chợ trời còn rao bán tài hoa”.

Thi sĩ Phan Vũ có phước đắc thọ để thấy được sau hành trình lạnh lùng của thời gian, thì mình vẫn được định danh với thơ. Thi sĩ Phan Vũ hiểu rằng, ít ai còn nhớ ông từng viết kịch bản “Lửa cháy lên rồi” hoặc kịch bản “Dòng sông âm vang”, và cũng ít ai nhớ ông từng đạo diễn bộ phim “Bí mật thành phố cấm” hoặc bộ phim “Như một huyền thoại”, nhưng nhiều người nhắc đến ông bước chầm chậm giữa làng thơ bằng phong cách đa tình: “Tôi là chiếc phi thuyền/ Trong không gian mắc nợ/ Cả cuộc đời mắc nợ những câu thơ/ Những vì sao không bao giờ đến được/ Còn tình em hoài hoài xin khất nợ”./.

20 SỰ THẬT TRẦN TRỤI VỀ CUỘC ĐỜI . trannhuong.com

7 Th7

20 SỰ THẬT TRẦN TRỤI VỀ CUỘC ĐỜI

theo VDNNB

Thứ tư ngày 20 tháng 6 năm 2018 2:34 PM

Lòng tin là thứ mà một khi ta đã mất thì khó có thể trở lại như ban đầu. Vì vậy, hãy sống đúng ngay từ đầu bở trường học có bút xóa nhưng trường đời thì không.
2. Đừng nghĩ mãi về quá khứ nếu nó chỉ mang tới những giọt nước mắt. Đừng nghĩ nhiều về tương lai, nó chỉ mang lại sự lo sợ. Sống ở hiện tại với nụ cười trên môi như trẻ thơ. Nó sẽ mang lại niềm vui cho bạn.
3. Cuộc đời vốn chẳng có thứ gì hoàn hảo những mỗi người đều có nét đẹp riêng.
4. Cuộc sống có 3 cái đừng:– Đừng hiền quá để người ta bắt nạt– Đừng ngốc quá để người ta đùa giỡn– Đừng tin tưởng quá để người ta lừa dối.
5. Cuộc đời ngắn lắm nên đừng lãng phí thời gian của mình với những người không có thời gian dành cho bạn.
6. Con người tạo ra để được yêu thương . Vật chất tạo ra là để sử dụng. Nhưng vì một lí do nào đó, vật chất lại được yêu thương. Còn con người thì lại bị lợi dụng.
7. Đá còn có thể mòn huống chi là lòng người. Thay đổi trước sau âu cũng là chuyện thường tình. Duyên là do người giữ. Hết thương rồi có cố mãi cũng bằng không.
8. Đồng xu tuy có 2 mặt nhưng chỉ có 1 mệnh giá. Con người chỉ có 1 mặt cớ sao lại sống 2 lòng.
9. Làm người nhất định phải có lương tâm! Nhất định không được quên người đã từng giúp đỡ bạn, nếu không bạn sẽ ngày càng ít bạn bè, đường đi sẽ ngày càng hẹp.
10. Ngay cả ngõ cụt cũng là điểm xuất phát, nếu bạn biết quay lưng.
11. Có những người họ quên những lần ta giúp đỡ họ, nhưng sẽ nhớ mãi một lần ta từ chối họ.
12. Quan tâm nhiều quá đồng nghĩa với làm phiền. Yêu thương nhiều quá, người ta lại không biết trân trọng!
13. Dựa vào núi, núi sẽ đổ.Dựa vào sông, nước sẽ chảy.Dựa vào người, người cũng đi.Sống trên cõi đời, để tồn tại chỉ có thể dựa vào chính mình.
14. Có hai sai lầm lớn trong cuộc sống. Một là sống cho người khác coi. Hai là coi người khác mà sống. Thật ra chỉ cần bản thân cảm thấy hạnh phúc là được. Đừng mãi nhìn vào người khác mà đi sai con đường dưới chân mình.
15. Bạn có tốt bao nhiêu thì vẫn có người ghét bạn. Đó là điều không thể tránh khỏi.
16. Có lẽ cần phải trải qua tuổi thanh xuân mới có thể hiểu được tuổi xuân là khoảng thời gian ta sống ích kỷ biết chừng nào. Có lúc nghĩ, sở dĩ tình yêu cần phải đi một vòng tròn lớn như vậy, phải trả một cái giá quá đắt như thế, là bởi vì nó đến không đúng thời điểm. Khi có được tình yêu, chúng ta thiếu đi trí tuệ. Đợi đến khi có đủ trí tuệ, chúng ta đã không còn sức lực để yêu một tình yêu thuần khiết nữa.
17. Bất kỳ một sự đả kích nào cũng không nên trở thành cái cớ cho bạn sa ngã. Bạn không thể thay đổi thế giới nhưng bạn có thể thay đổi bản thân mình. Việc cần làm là chọn lựa một con đường đúng đắn và kiên trì bước tiếp.
18. Ai không giả dối, ai không dễ thay đổi, không ai là ai của ai hết. Hà tất phải coi một số người, một số chuyện quan trọng đến thế.
19. Tình yêu, tình bạn, không phải là cả đời không cãi nhau, mà là cãi nhau rồi vẫn có thể bên nhau cả đời.
20. Người quan tâm đến tôi, tôi sẽ quan tâm lại gấp bội!Người không quan tâm đến tôi, bạn dựa vào cái gì mà bảo tôi phải tiếp tục?
 
VANDANBNN st/gt

8 ĐẶC ĐIỂM CỦA TIỂU NHÂN – trannhuong.com

7 Th7

8 ĐẶC ĐIỂM CỦA TIỂU NHÂN

Theo VDNNB

Thứ tư ngày 4 tháng 7 năm 2018 9:22 AM

 

1. Thích nịnh nọt người khác

Khi đứng trước mặt chúng ta, họ ra vẻ rất nhiệt tình, từng lời nói “ngọt như mía lùi” khiến cho ai nấy cũng dễ rơi vào trạng thái mất cảnh giác. Có những lời không nên nói, có những sự việc không nên làm nhưng bạn đã làm, đã nói trước mặt họ, vì bạn coi họ là người có thể tin cậy,nói sao biết vậy. Nhưng chỉ cần quay lưng đi một cái, sự việc đã đến tai người khác, đẩy bạn vào trạng thái bất lợi.
2. Thích ngồi chỗ nọ nói xấu chỗ kia
Trước mặt bạn, kẻ tiểu nhân sẽ nói bạn hay, chê người kia dở nhưng trước mặt người kia, bạn là kẻ chẳng ra gì. Kẻ tiểu nhân thường tìm cách lấy lòng tất cả nhưng lại ngấm ngầm chia cắt tình bạn bè, đồng nghiệp, thậm chí gây ra những tranh cãi và mâu thuẫn khó có thể hàn gắn. Hơn nữa, miệng lưỡi những kẻ tiểu nhân thường rất khéo léo, cho dù bị phát hiện, họ cũng biết cách thoái thác, phủi sạch trách nhiệm.
3. Gió chiều nào xoay chiều đó
Ở cơ quan, biết được lãnh đạo thích ai, kẻ tiểu nhân sẽ tìm cách gần gũi người đó. Với những người lãnhđạo không ưa thích, kẻ tiểu nhân sẽ ngày ngày tìm cách đả kích. Trong mắt họ, ai có ưu thế thì đeo bám, ai thất thế thì xa lánh. Với những người không có giá trị lợi dụng, họ chắc chắn sẽ không bao giờ nghĩ đến việc gần gũi, kết thân.
4. Thích thể hiện
Trước mặt lãnh đạo, những kẻ tiểu nhân luôn tỏ ra hăng hái, nhiệt tình nhưng khi cấp trên vừa đi khỏi, đâu lại vào đó. Trong công việc, họ nói và làm trước sau không như một. Kiểu người này vô cùng giỏi trong việc kể công. Nếu công việc của người khác có một chút sơ suất, họ sẽ lập tức gọi điện thoại cho cấp trên và coi đó là “thành tích” của bản thân.
5. Sở trường đổ vấy trách nhiệm cho người khác
Nếu trong công việc mắc sai lầm hoặc hành động, ngôn từ của bản thân không đúng, kẻ tiểu nhân sẽ một mực không thừa nhận mà tìm một người thế thân gánh nạn. Kiểu người này rất “mồm mép”, có thể đổi trắng thay đen, có thể khiến mọi người nhầm lẫn mà lan truyền đi những thông tin sai sự thật.
Thậm chí có những lúc “chân tướng” vì thế mà bị giấu nhẹm đi và cho dù được phát hiện khi việc đã rồi, mức độ ảnh hưởng của nó cũng đã không còn nữa.
6. Thích bịa đặt dựng chuyện
Những kẻ tiểu nhân làm như vậy vì nhiều mục đích khác nhau chứ không đơn thuần chỉ là để mua vui. Có những kẻ bịa đặt, dựng chuyện để mưu lợi cá nhân, gây bất lợi cho người khác, bôi nhọ đối thủ, nâng cao bản thân.
7. Thường bồi thêm nhát dao chí mạng cho người đang gặp hoạn nạn
Trong cơ quan, đơn vị có đồng nghiệp mắc sai lầm hoặc thất bại trước một nhiệm vụ nào đó, bị cấp trên phê bình. Những kẻ tiểu nhân sẽ sẵn sàng bồi thêm một hai nhát dao chí mạng khiến “nạn nhân” càng lúc càng rơi vào “vòng nguy hiểm”.
8. Sẵn sàng giẫm lên vai người khác để leo lên trên
Bạn khổ nhọc lao động, làm việc, trong khi đó những kẻ tiểu nhân chỉ đứng một chỗ, đợi sẵn để hái quả ngọt. Bạn trồng cây, kẻ tiểu nhân ngồi dưới hóng mát, lợi dụng con đường sẵn có mà bạn khổ sở vạch ra, đến lúc thành công, họ vội đứng lên nhận công và sẵn sàng gạt phắt bạn ra ngoài. Nếu thất bại, trách nhiệm tất nhiên sẽ thuộc về bạn.
Nếu trong số những người bạn chơi hoặc quen biết, có người sở hữu từ 2 trong số 8 đặc điểm nói trên, hãy giữ khoảng cách với họ, đảm bảo cho mình một “vùng an toàn” tối thiểu.
Nguồn: Sưu tầm

CÂU NÓI HAY TRONG TUẦN – trannhuong.com

7 Th7

 

 “TQ đến, mang theo rất nhiều tiền và nói bạn có thể mượn số tiền này. Nhưng bạn phải nghĩ ngay: Làm sao trả nợ? Một số nước chỉ thấy các dự án mà không thấy phần trả nợ đi kèm. Đó là lý do tại sao họ mất từng mảng đất nước. Chúng ta không muốn như vậy”.

Thủ tướng Malaysia Dr. Mahathir Mohamad

Hình ảnh

CHÚC MỪNG NĂM MỚI

31 Th12

hpny

Biển Đông: Đằng sau ‘nước cờ’ đăng ký di sản của TQ

2 Th12

 

“Nếu được UNESCO công nhận và phê chuẩn là “Con đường tơ lụa trên biển” là của TQ, thì mặc nhiên vùng lãnh thổ biển Đông sẽ bị thay đổi, tức chủ quyền Việt Nam trong vùng sẽ bị ảnh hưởng” – GS.TS Nguyễn Tấn Anh phân tích.

>> Trung Quốc không ngại gây… thảm họa với Mỹ?>> Mỹ đã hết kiên nhẫn với Trung Quốc?

>> Nguyên nhân sâu xa tham vọng biển của TQ

>> Biển Đông: Mỹ muốn đổi chiến thuật quân sự ngăn TQ?

>> Đằng sau thông điệp rất ‘rắn’ của Mỹ với TQ

LTS: Mới đây, TQ đã có một động thái mới đầy toan tính trên Biển Đông, là tích cực đẩy nhanh tiến độ thăm dò khảo cổ nhằm đăng ký di sản “Con đường tơ lụa trên biển” vào danh sách Di sản thế giới để UNESCO công nhận.

Tuần Việt Nam có cuộc trao đổi với GS.TS Nguyễn Tấn Anh*, chuyên gia về UNESCO, hiện đang là Giám đốc Trung tâm UNESCO Khoa học, Công nghệ và Tư vấn đầu tư phát triển. TS Tấn Anh nguyên là Trợ lý Chủ tịch BCH Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam,  Trưởng đại diện Văn phòng đại diện Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam tại Tp.HCM.

Theo GS.TS Nguyễn Tấn Anh, hành động lần này của TQ là “nước cờ khá hiểm mà tôi đã dự đoán từ lâu, trước khi họ đưa giàn khoan 981 vào vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam”.

Giàn khoan, HD-981, Hải Dương-981, biển Đông, ASEAN, Trung Quốc, COC, DOC, yêu nước, tuần hành, vòi rồng, bành trướng, chiến tranh, Trường Sa, Hoàng Sa, chủ quyền, độc lập dân tộc, cảnh sát biển Việt Nam, UNESCO, di sản thế giới, con đường tơ lụa
GS.TS Nguyễn Tấn Anh. Ảnh: Duy Chiến

Thưa TS. Tấn Anh, căn cứ vào đâu để ông dự đoán TQ sẽ sử dụng “chiêu” đăng ký di sản văn hóa lên Ủy ban di sản của UNESCO?

GS.TS Nguyễn Tấn Anh: Trên thế giới đã có tiền lệ như thế này. Ví dụ, vụ tranh chấp biên giới và ngôi đền Preah Vihear giữa Thái Lan và Campuchia vốn kéo dài từ lâu. Mãi đến năm 2007, Campuchia đã làm hồ sơ đệ trình lên Ủy ban di sản thế giới của UNESCO đề nghị công nhận di sản thế giới cho đền Preah Vihear. Ngày 7/6/2008, Ủy ban di sản thế giới của UNESCO đã tiến hành họp tại Canada và thông qua công nhận ngôi đền này là di sản văn hóa thế giới. Mặc nhiên đây được xem là di sản thế giới thứ ba của Campuchia.

Theo điều 4 của Công ước quốc tế về di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới của UNESCO, quốc gia nào trình hồ sơ lên UNESCO phê chuẩn thì di sản đó thuộc quốc gia làm hồ sơ trình. Vì Campuchia đã làm hồ sơ gửi lên UNESCO nên ngôi đền đã thuộc về Campuchia, quân đội Thái Lan phải lập tức rút ra khỏi vùng đó. Tất nhiên  chủ quyền lãnh thổ vùng có ngôi đền cũng mặc nhiên được công nhận cho Campuchia.

Với TQ, hiện nay thế và lực của họ đang rất mạnh. Tầm ảnh hưởng của TQ trên thế giới rất lớn, họ sẽ dễ dàng thông qua UNESCO bởi nguyên tắc và cơ chế hoạt động của UNESCO khác xa Hội đồng bảo an Liên hiệp quốc. Nguyên tắc thông qua của UNESCO là “đa số thắng thiểu số”, các quốc gia đều bình đẳng “one vote – one country” (mỗi phiếu cho mỗi nước). Kể cả Hoa Kỳ nếu có can thiệp cũng chỉ có giá trị 1 phiếu.

Minh chứng gần đây nhất là vào ngày 31/10/2011, UNESCO đã bỏ phiếu công nhận Palestine là thành viên đầy đủ của UNESCO, mở đường cho việc xem xét công nhận độc lập cho Palestine của Liên hiệp quốc. Mặc dù trước đó, một số nước mà đặc biệt là Hoa Kỳ và Israel có phản đối UNESCO, nhưng với kết quả 107 phiếu thuận, 14 phiếu chống và 52 phiếu trắng, Palestine đã chính thức trở thành thành viên đầy đủ thứ 195 của UNESCO.

Để “chống” công việc đó của UNESCO, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ tuyên bố cắt kinh phí đóng góp cho UNESCO (Hoa Kỳ đóng góp 22% trên tổng kinh phí hàng năm của UNESCO). Và đã có một số nước tuyên bố sẵn sàng đóng góp khoản kinh phí này thay cho Hoa Kỳ (khoảng 80 triệu USD/năm) trong đó có cả Trung Quốc và Nhật Bản, vì cả hai nước này cũng đều muốn “dùng” UNESCO để giải quyết tranh chấp một cách “dân chủ nhất, hòa bình nhất và tiến bộ nhất”. Vì 3 cái “Nhất” đó là tính ưu việt của tổ chức UNESCO mà thế giới tôn trọng.

TQ đã nhanh nhảu trình hồ sơ

Thưa TS. Tấn Anh, hiện nay lộ trình thực hiện kế hoạch này của TQ tới đâu rồi? Các thông tin công bố cho thấy họ đang tích cực chuẩn bị, bắt đầu từ thành phố Tam Sa thành lập bất hợp pháp trên đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa?

GS.TS Nguyễn Tấn Anh: Theo thông tin báo chí trong và ngoài nước, kể cả của TQ mà tôi biết được, thì TQ đã chính thức đăng ký với Ủy ban Di sản thế giới của UNESCO để xem xét. Những gì họ đang làm hiện nay là củng cố hồ sơ mà thôi! Họ đã đi trước khá nhiều và nay mới công bố công khai một cách rất chừng mực, ít ỏi…

Hiện tại Việt Nam vẫn còn rất ít chuyên gia, nhà nghiên cứu quan tâm tới việc này. Một số ý kiến phát biểu gần đây có vẻ chủ quan khi cho rằng khả năng UNESCO công nhận “Con đường tơ lụa trên biển” là không có.

Tôi đánh giá đây thực sự là “nước cờ mới trên biển Đông” kế tiếp vụ giàn khoan Hải Dương 981!

Theo ông, khả năng UNESCO sẽ công nhận cao không? Vì Việt Nam có rất nhiều bằng chứng và chứng cứ lịch sử, pháp lý về chủ quyền với Hoàng Sa từ thế kỷ 16 – 17 cho đến nay?

Tất nhiên TQ trình hồ sơ di sản thì họ đã chuẩn bị và họ sẽ tận dụng tối đa điều này. Như tôi đã nói, với thế và lực cũng như tầm ảnh hưởng hiện nay, TQ sẽ thuận lợi hơn rất nhiều ở UNESCO so với Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc.

Giàn khoan, HD-981, Hải Dương-981, biển Đông, ASEAN, Trung Quốc, COC, DOC, yêu nước, tuần hành, vòi rồng, bành trướng, chiến tranh, Trường Sa, Hoàng Sa, chủ quyền, độc lập dân tộc, cảnh sát biển Việt Nam, UNESCO, di sản thế giới, con đường tơ lụa
Sau giàn khoan 981, TQ đang đi một nước cờ mới?. Ảnh: Hoàng Sang

Vì sao vậy thưa ông ?

Vì UNESCO là một tổ chức mang tính dân chủ rất cao. Ra đời trước Liên hiệp quốc, Tiền thân của UNESCO là Ủy ban quốc tế về hợp tác trí tuệ (ICIC – International Committee on Intellectual Cooperatinon, 1922 – 1946), xuất hiện ngay sau Chiến tranh thế giới lần thứ nhất với nhiều thành viên là các nhà khoa học, văn nghệ sĩ, nhà báo, nhà giáo dục nổi tiếng. Mục đích của tổ chức này là củng cố hòa bình thông qua con đường “hợp tác trí tuệ” là Văn hóa, Khoa học và Giáo dục, nhằm đẩy mạnh “Giáo dục hiểu biết quốc tế, hợp tác và hòa bình” để “Xây dựng hòa bình trong đầu óc của con người”. Bởi vì họ cho rằng “Chiến tranh xảy ra trong đầu óc của con người nên con người cần phải xây thành trì của hòa bình” . Đây cũng là Lời mở đầu của Công ước thành lập UNESCO sau này.

Đặc biệt, 7 nguyên tắc trong các mục tiêu, nội dung và tiêu chuẩn của “Giáo dục hiểu biết quốc tế, hợp tác và hòa bình” của UNESCO [1] là phải đảm bảo về sự bình đẳng giữa các dân tộc và giữa các quốc gia. Dù dân tộc đó là đa số hay thiểu số, da trắng hay da màu; quốc gia đó nghèo hay giàu, tôn giáo hay không tôn giáo,… đều có quyền bình đẳng như nhau. Chính vì thế, nguyên tắc dân chủ, công bằng và đa số là nguyên tắc hàng đầu trong hoạt động của UNESCO. Nước lớn như siêu cường Hoa Kỳ cũng chỉ 1 phiếu, nhỏ như Lào hoặc Brunei cũng mỗi nước 1 phiếu.

Tầm ảnh hưởng của TQ hiện nay trên khắp thế giới là rất lớn. Ở châu Phi, TQ gần như là nhà đầu tư nắm chặt huyết mạch của các nền kinh tế. Ở châu Á, TQ không ngừng ra sức gây ảnh hưởng, tạo quyền lực mềm. Một số nước châu Âu cũng bị phụ thuộc và ảnh hưởng của TQ. Ngay tại các nước ASEAN, theo điều tra của Viện nghiên cứu Pew Washington (Hoa Kỳ), có tới 7/11 nước ủng hộ TQ!

Qua các diễn đàn, sự kiện lớn của quốc tế cho thấy TQ đầu tư cho vận động hành lang (lobby) rất mạnh mẽ để đạt được mục tiêu của mình. Thậm chí ngay tại lưỡng viện của Hoa Kỳ, TQ cũng lobby rất quyết liệt, dữ dội.

Ngay trong tổ chức UNESCO, tầm ảnh hưởng của TQ ngày càng mạnh mẽ hơn nhiều cường quốc khác. Tại Đại hội Liên hiệp các Hội UNESCO thế giới lần thứ 8 vừa qua do Việt Nam đăng cai tổ chức, TQ chỉ còn thiếu 1 phiếu nữa là trúng cử làm Chủ tịch Liên hiệp các Hội UNESCO thế giới. Đây là một tổ chức phi chính phủ bên cạnh UNESCO, tập hợp rộng rãi các nhà ngoại giao, nhà giáo, nhà khoa học, nhà văn hóa, nhà báo,… có tên tuổi trên thế giới.

Với nguyên tắc dân chủ “one vote – on country”, TQ rất dễ dàng vận động, tạo ảnh hưởng để được công nhận di sản văn hóa do họ trình lên.

Hành động cấp thiết của VN

Có nghĩa là TQ đang cố tình tận dụng tổ chức UNESCO để thông qua công nhận “Con đường tơ lụa trên biển”, từ đó gián tiếp khẳng định chủ quyền?

Rõ ràng là như vậy! Khi chưa có bằng chứng pháp lý đầy đủ về chủ quyền hoặc chưa xác định về mặt chủ quyền lãnh thổ, thì UNESCO phải quan tâm tới di sản văn hóa cần được bảo vệ. Nhà nước TQ trình hồ sơ di sản tất nhiên cũng không cần đề cập đến chủ quyền hoặc đưa ra các chứng cứ pháp lý “ngụy tạo” mà người ta nói là theo kiểu TQ, vì TQ là “bậc thầy” về chuyện này. UNESCO chỉ chú ý khía cạnh văn hóa của di sản mà xem xét và căn cứ theo điều 4 của công ước mà cả Trung Quốc và Việt Nam đã ký để thực thi.

Nếu được UNESCO công nhận và phê chuẩn là “Con đường tơ lụa trên biển” là của TQ, thì mặc nhiên vùng lãnh thổ biển Đông sẽ bị thay đổi, tức chủ quyền Việt Nam trong vùng sẽ bị ảnh hưởng.

Thưa TS. Tấn Anh, với thủ thuật này của TQ, Việt Nam cần phải có biện pháp nào để bảo vệ chủ quyền và ngăn chặn ý đồ thâm độc này của TQ?

Việt Nam không còn con đường nào khác khả thi, có hiệu quả hơn là nên cùng sử dụng các giải pháp chính trị, ngoại giao và cuối cùng là pháp lý. Kinh nghiệm từ vụ tranh chấp đền Preah Vihear, Campuchia đã chủ động kiện ra tòa. Dù phán quyết của Tòa án công lý quốc tế không mang tính ràng buộc, song nó là cơ sở pháp lý để UNESCO công nhận di sản này thuộc về Campuchia.

Đây là giải pháp khôn ngoan và cần thiết nhất trong tình hình hiện nay để bảo vệ chủ quyền của Tổ quốc. Và suy cho cùng, con đường này vừa văn minh, tiến bộ, vừa được cộng đồng quốc tế ủng hộ, cổ vũ. Việc này vô cùng cấp thiết, nếu chậm trễ hậu quả sẽ rất lớn!

Cảm ơn ông về buổi trò chuyện

Duy Chiến (thực hiện)

*GS.TS Nguyễn Tấn Anh là người đã bảo vệ thành công Luận ánThạc sĩ và Tiến sĩ về UNESCO ở Việt Nam và Hoa Kỳ và có nhiều công trình nghiên cứu có giá trị liên quan đến UNESCO về lĩnh vực Phát triển bền vững.

Theo thông tin của Tân Hoa xã, “thành phố Tam Sa” mà Trung Quốc lập trái phép từ năm 2012 ở đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa đã đưa ra các chương trình bảo tồn trên đảo Hữu Nhật và đảo Đá Bắc thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam từ đầu năm 2014. Ngoài ra, Trung Quốc thường xuyên có các hoạt động thăm dò khảo cổ xung quanh quần đảo Hoàng Sa và hiện nay kéo dài đến cả quần đảo Trường Sa của Việt Nam. Theo thông tin này, Cơ quan di sản văn hóa Trung Quốc đã xác định 136 địa điểm dưới lòng biển Đông kể từ khi họ triển khai sáng kiến bảo vệ năm 1990 và nhiều địa điểm nằm trong danh sách bảo vệ quốc gia của Trung Quốc.

—–

Chú thích:

[1] Bảy nguyên tắc đó là: Đảm bảo duy trì anh ninh hòa bình chống chiến tranh xâm lược và giải quyết xung đột bằng vũ lực; Đảm bảo sự bình đẳng giữa các dân tộc và giữa các quốc gia; Đảm bảo quyền con người; Đảm bảo phát triển bền vững; Đảm bảo môi trường; Đảm bảo bảo vệ di sản văn hóa nhân loại; Đảm bảo hiểu biết về cơ cấu tổ chức hoạt động của các tổ chức quốc tế – Liên hiệp quốc.

 

Debug: ADS tracking link http://vietnamnet.vn/chinh-tri

NẾU TÔI LÀ CON TRAI – fb QuotesTeeen

28 Th11

Bài hát NẾU TÔI LÀ CON TRAI

 

Tần Hoài Dạ Vũ giấc mơ đầy bướm lạ – nhavantphcm

28 Th11

Tần Hoài Dạ Vũ giấc mơ đầy bướm lạ

19.10.2016-23:35

 

 

 

DI NGÔN

 

Rồi anh sẽ gối đầu lên giấc mộng

ngủ quên đời trong giường mộ bình yên

em hãy khuấy hai tay làm biển động

che giùm anh tiếng đại bác vang rền

 

Xin em hãy liệm anh bằng tiếng hát

đắp mặt anh bằng mái tóc em buồn

cho anh quên những xác người tan nát

những kẽm gai còn rào kín tâm hồn

 

Em có nhớ, thắp hương bằng nước mắt

ngọt vô cùng anh sẽ uống no say

để anh quên chuyện trần gian đói khát

chén cơm đen muối mặn nuốt qua ngày

 

Và em hãy viết thư bằng cổ tích

đừng nhắc chuyện quê hương chinh chiến hận thù

anh sẽ tưởng hồn anh không xiềng xích

bay tìm em dù gió cát, sương mù

 

Anh sẽ dựng nhà với chân tay làm cột

giăng mùng cỏ xanh ngồi đợi em về

hai chúng mình sẽ bắt đầu hạnh phúc

tủi nhục này rồi con cháu quên đi!

 

1965

 

 

THƯƠNG NHỚ QUÊ TÌNH

 

Cầm đôi tay mùa xuân

Anh hôn từng chiếc lá

Gõ cửa linh hồn em

Dư âm chùng tiếng lụa…

 

Câu thơ của ngày xưa

Anh viết vào mây trắng

Mây trắng về hay chưa

Trong mắt chiều xa vắng?

 

Chiều nay trời không mưa

Mà câu thơ ướt áo

 

Cầm đôi tay mùa xuân

Rơi giếng lòng chiếc lá

Xa ngàn dặm quê tình

Giấc mơ đầy bướm lạ

 

Câu thơ thay áo mới

Mùa xuân cầm tay ai?

 

2003

 

Nhà thơ Tần Hoài Dạ Vũ

 

 

MÙA XUÂN VÀ CƠN GIÓ

 

Mùa xuân cựa mình thức dậy

mở mắt những cánh hoa

Cơn gió vô tình đi qua

đuổi theo những giấc mộng êm dịu

Đến khi mùa xuân choàng chiếc áo

                             rực rỡ của ngày hội

lên cuộc sống tiềm ẩn đắm say

thì cơn gió khẽ khàng quay trở lại

và thú nhận với tất cả sự thơ ngây

rằng em chính là giấc mộng

mà tôi vẫn đi tìm trong cõi đời này!

 

TẦN HOÀI DẠ VŨ

 

Tổng thống Ngô Đình Diệm: Độc tài hay nhân trị?

28 Th11

  • 3 tháng 11 2016

Ngo Dinh Diem, the first president of Republic of VietnamImage copyrightKEYSTONE/GETTY IMAGES
Image captionÔng Ngô Đình Diệm, tổng thống đầu tiên của Việt Nam Cộng hòa, xuất hiện tại một hội chợ ở Sài Gòn năm 1957

Tổng thống Ngô Đình Diệm là người có công sáng lập Việt Nam Cộng Hòa, công định cư hàng triệu người Bắc di cư, công đưa miền Nam từ chiến tranh sang một thời kỳ vàng son nhất trong lịch sử cận đại, công xây dựng nền tảng kinh tế, giáo dục, văn hóa, xã hội cho miền Nam tự do.

Bên cạnh đó không ít người cho rằng ông Diệm độc tài, gia đình trị và đàn áp Phật giáo. Bài viết nhìn vào hoàn cảnh chính trị nhận định, phân tích, làm rõ vấn đề, để rút ra bài học.

Thời thế tạo Thủ tướng

Trong bài viết đăng trên Talawas: “Một lựa chọn dân chủ trong quá khứ: Hoàng đế Bảo Đại – Thủ tướng Ngô Ðình Diệm” tôi đã trình bày chính Quốc trưởng Bảo Đại chọn ông Diệm làm Thủ Tướng với sự đồng thuận của tất cả các tôn giáo, các phong trào chính trị và đảng phái quốc gia.

Đánh giá về ông Diệm, Quốc trưởng Bảo Đại cho biết:

“Trước đây tôi đã dùng ông Diệm, tôi biết rằng ông ta vốn khó tính. Tôi cũng biết về sự cuồng tín, và tin vào Đấng Cứu thế. Nhưng trong tình thế này, không còn có thể chọn ai hơn.

Thật vậy, từ nhiều năm qua, người Mỹ đã biết ông, và rất hâm mộ tính cương quyết của ông. Trước mắt họ, ông là nhân vật có đủ khả năng đối phó với tình thế, vì vậy Washington sẵn sàng hỗ trợ ông.

Nhờ thành tích cũ, và nhờ sự có mặt của em ông, đang đứng đầu Mặt trận Đoàn kết Cứu quốc, ông được nhiều nhà quốc gia cuồng nhiệt ủng hộ; các vị này từng làm đổ chính phủ Nguyễn Văn Tâm và chính phủ Bửu Lộc.

Tóm lại, nhờ cương quyết và cuồng tín, ông là người chống cộng chắc chắn. Đúng vậy, đó là người của hoàn cảnh.”

The last emperor of An NamImage copyrightAFP/GETTY IMAGES
Image captionHoàng đế cuối cùng của Việt Nam, Bảo Đại

Vua Bảo Đại còn cho biết vì hoàn cảnh bấy giờ, ông Diệm phải đương đầu với Pháp và Việt Minh cộng sản nên chính nhà vua đã trao toàn quyền quân sự, chính trị và cả ngoại giao cho ông Diệm.

Thời thế tạo Quốc trưởng

Trên thực tế quân đội, cảnh sát và các giáo phái vẫn chịu ảnh hưởng nhiều ở người Pháp, của vua Bảo Đại và không muốn chia sẻ quyền lực với Thủ tướng Ngô Đình Diệm.

Hoa Kỳ vì muốn loại người Pháp khỏi Đông Dương nên quyết định viện trợ trực tiếp cho chính phủ Ngô Đình Diệm, giúp ông Diệm kiểm soát được quân đội, dẹp được Bình Xuyên và các giáo phái.

Việc thống nhất các lực lượng quân sự của ông Diệm được các đảng chính trị nhiệt tình ủng hộ, nhưng lại va chạm đến quyền lợi những người đang nắm quyền lực quân đội, cảnh sát, giáo phái và với Quốc trưởng Bảo Đại.

Mâu thuẫn đã được giải quyết bằng việc trưng cầu dân ý “Truất phế Bảo Đại và khai sinh Đệ nhất Cộng hoà”, nói đúng hơn là việc trưng cầu dân ý chọn Bảo Đại hay chọn Ngô Đình Diệm.

Ông Lâm Lễ Trinh, nguyên Bộ trưởng Nội vụ (1955-59), cho biết việc truất phế Bảo Đại là một việc làm hoàn toàn ngoài ý muốn của ông Diệm, thậm chí lương tâm ông Diệm cảm thấy đã phạm tội khi quân.

Ông Huỳnh Văn Lang Tổng Giám đốc Viện Hối đoái kiêm Tổng Bí thư Liên chi bộ Đảng Cần lao, và nhiều người trực tiếp lật đổ Bảo Đại cũng đã xác nhận ông Diệm không có ý định lật đổ Bảo Đại.

Ngay chính cựu hoàng Bảo Đại cũng nhận định: “Việc ông ta lật tôi là do sức ép của chính trị.”

Ông Diệm xuất thân từ gia đình quan lại, được đào tạo bài bản để làm quan, thế nên ông không hề sửa soạn để có ngày phải giữ vai trò Quốc trưởng và Tổng thống Đệ nhất Cộng hòa.

protesters demonstrating in support of the policy of Premier general Ngo Dinh Diem and displaying banners against Emperor Bao DaiImage copyrightSTF/GETTY IMAGES
Image captionBiểu tình phản đối Quốc trưởng Bảo Đại ở Sài Gòn ngày 18/05/1955

Ông Diệm có vài năm sống tại Hoa Kỳ, nhưng thời gian quá ngắn để ông có thể hiểu thấu được người Mỹ và guồng máy dân chủ của Hoa Kỳ, và vì thế guồng máy công quyền Đệ nhất Cộng hòa rất khác khuôn mẫu công quyền Hoa Kỳ.

Quyền lực tập trung trong tay tổng thống

Những người hoạt động chính trị bên cạnh ông Diệm đều là những người nhiều kinh nghiệm chống cộng.

Họ tin rằng muốn thắng được cộng sản phải xây dựng một chính quyền trung ương mạnh, một lãnh tụ có quyền lực.

Từ đó, thay vì xây dựng một một guồng máy công quyền pháp trị thì họ hướng đến việc xây dựng một hệ thống nhân trị quyền lực tập trung trong tay Tổng thống Ngô Đình Diệm.

Theo họ, ông Diệm cần được biết đến như một nhân vật được đa số tuyệt đối quần chúng ủng hộ. Kết quả cuộc trưng cầu dân ý bị nhiều người tố cáo là gian lận, với con số tuyệt đối 98,2% dân chúng muốn ông Diệm thay Bảo Đại làm Quốc trưởng.

Bản thân ông Lâm Lễ Trinh và ông Huỳnh Văn Lang cũng cho rằng kết quả kia là thiếu trung thực.

Theo Hiến pháp 1956, tổng thống lãnh đạo quốc dân, được quyền chọn và bổ nhiệm từ chánh án tòa phá án, chủ tịch viện bảo hiến, các bộ trưởng chính phủ, các chức vụ trong quân đội…, đến tỉnh trưởng, quận trưởng, xã trưởng.

Quốc hội thì chỉ có một viện duy nhất. Quyền lực quốc hội bị lấn áp bởi quyền uy của tổng thống.

Chính ông Diệm đã chấp nhận kết quả trưng cầu dân ý và cùng Quốc hội soạn ra Bản Hiến pháp, sau đó việc suy tôn Ngô Tổng thống trở thành quốc sách, chứng tỏ ông Diệm chấp nhận vai trò hạt nhân trong nền Đệ nhất Cộng hòa.

Càng nhiều quyền lực thì trách nhiệm càng nặng nề đổ lên ông Diệm. Để hoàn thành trách nhiệm, ông phải chia sẻ quyền lực với những người thân cận, gần gũi và trung thành với ông.

Pedicabs on the road connecting Saigon with CholonImage copyrightTHREE LIONS
Image captionXe ba gác nối trung tâm Sài Gòn với Chợ Lớn, khoảng năm 1959

‘Thời nhân trị đã qua’

Vì muốn tập trung quyền lực, ông Diệm đã bị nhiều đảng chính trị và nhiều chính trị gia đối lập chống lại.

Nhiều người trước đây từng ủng hộ ông Diệm lên cầm quyền nhưng rồi không đồng thuận với ông về phương cách cầm quyền. Nhiều người phải bỏ nước ra đi, bị cô lập, bị tù, có người chết trong tù…

Sáng ngày 26/4/1960, một nhóm gồm 18 nhân sỹ ra Tuyên cáo Caravelle, nêu các sai lầm của chính phủ về chính trị, hành chính, xã hội, quân sự, tạo tình trạng bất mãn trong dân chúng, làm giảm tiềm lực đấu tranh chống cộng, đòi thực thi dân chủ, chấm dứt gia đình trị, và cải cách thể chế.

Tuyên cáo Caravelle là một biến cố chính trị vì nhóm nhân sỹ dám thách thức quyền lực của Tổng Thống, đa số sau đó bị bắt giam và bị tra tấn.

Việc chống lại chiến tranh du kích, thay vì bổ nhiệm người địa phương, Tổng thống Diệm lại sử dụng người thân cận vào các vai trò lãnh đạo địa phương, nên không được dân cộng tác, có nơi còn chống lại.

Nạn bè phái và lạm quyền của giới chức địa phương tạo tình trạng bất mãn trong dân chúng và cơ hội cho du kích cộng sản tồn tại và phát triển.

Không có bằng chứng chính quyền đã ra lệnh đàn áp Phật giáo hay thiếu tự do tôn giáo tại miền Nam. Nhưng việc đối xử thiên vị giữa các tôn giáo đã xảy ra ở cả chính quyền trung ương lẫn địa phương.

Sự thiên vị tôn giáo gây bất mãn và vào ngày 6/5/1963 bùng nổ khi chính quyền ra lệnh cấm treo Phật kỳ trong lễ Phật đản tại Huế, và sau đó dẫn đến cuộc đấu tranh đòi bình đẳng tôn giáo.

Ông Diệm giữ vai trò Tổng tư lệnh tối cao của các lực lượng quân sự, nhưng không có kinh nghiệm quân sự và rất ít ảnh hưởng trong quân đội.

Đa số tướng lãnh đều xuất thân từ quân đội Pháp, vì thế sự thăng thưởng và bổ nhiệm người của ông Diệm gây không ít bất mãn trong quân đội.

Ngày 11/11/1960, các sỹ quan chỉ huy Binh chủng Nhảy dù, cùng một số chính trị gia tấn công dinh Độc Lập, đòi ông Diệm cải tổ toàn diện cơ cấu lãnh đạo quốc gia để xây dựng lại chính nghĩa và nâng cao hiệu năng chiến đấu của quân dân miền Nam.

Cuộc đảo chánh không thành nhưng rõ ràng ông Diệm không còn kiểm soát được quân đội.

Ngày 27/2/1962, Trung úy Phi công Phạm Phú Quốc và Nguyễn Văn Cử đã bay 2 chiếc Skyrider A-1 ném bom, bom Napalm và bắn rocket vào Dinh Độc lập với mục đích giết ông Diệm nhưng không thành.

Ngày 1/11/1963, các tướng lãnh lại đảo chánh, lần này họ thành công.

Ngày hôm sau, 2/11/1963, ông Diệm và ông Nhu bị bắt và bị hạ sát.

Tại sao người Mỹ lật đổ ông Diệm?

Không có bằng chứng người Mỹ đã đưa ông Diệm về chấp chính. Thậm chí họ còn muốn lật ông ngay khi ông còn làm thủ tướng.

Nhưng lại có nhiều bằng chứng cho thấy cuộc đảo chánh 1/11/1963 có bàn tay người Mỹ nhúng vào.

Vai trò của tổng thống trong Bản Hiến pháp 1956, việc tấn phong ông Diệm làm Tổng thống, và Quốc hội Lập hiến biến thành Quốc hội Lập pháp là đi ngược với tinh thần lập hiến, cộng hòa và dân chủ theo khuôn mẫu Hoa Kỳ.

Người Mỹ đánh giá một thể chế là dân chủ khi thể chế đó tồn tại đối lập, không có tù chính trị và báo chí không bị kiểm soát.

Với người Mỹ, chính quyền Ngô Đình Diệm là một chính quyền độc tài gia đình trị vì ông Diệm sử dụng những người thân cận và gia đình trong việc điều hành quốc gia.

a soldier of the National Liberation Forces (NLF) of North Vietnam surveying the National Assembly building in SaigonImage copyrightAFP/GETTY IMAGES
Image captionMột người lính giải phóng ở Sài Gòn ngày 30/04/1975

Người Mỹ viện trợ cho miền Nam là nhằm ngăn chặn làn sóng xâm lược của cộng sản.

Ông Diệm một phần không được hỗ trợ của của các tướng lãnh quân đội. Khi cộng sản nổi dậy ở nông thôn, người Mỹ không còn tin ông Diệm có thể thực hiện việc ngăn ngừa cộng sản một cách có hiệu quả.

Trên thực tế, ông Diệm chỉ tập trung vào đối nội, mặt đối ngoại không được ông coi trọng. Nhiều tòa đại sứ là nơi đày ải người quốc gia không theo ông. Nên việc ngoại giao và đối phó với truyền thông quốc tế thời Đệ Nhất Cộng Hòa không được tốt lắm.

Người Mỹ đe dọa nếu không có những cải cách về chính trị và quân sự họ sẽ cắt viện trợ, nhưng ông Diệm xem thường lời đe dọa.

Người Mỹ biết rõ nhờ thành quả kinh tế nên ông Diệm được dân chúng ủng hộ, và do đó thực lực của ông vẫn còn. Nếu người Mỹ không trực tiếp nhúng tay vào việc lật ông Diệm thì các tướng lãnh và chính trị gia đảo chánh không thể nào lật đổ được ông.

Người Mỹ không chủ trương giết anh em ông Diệm, nhưng các tướng lãnh quân đội sợ nếu hai ông còn sống sẽ đảo ngược thế cờ và khi đó họ sẽ bị trừng trị nặng nề.

Chuyện ông Diệm và ông Nhu đi đêm, hoà giải, ve vãn, bắt tay, đầu hàng…, hay mắc lừa phe cộng sản nên bị Hoa Kỳ lật đổ là câu chuyện không có bằng chứng. Xin xem bài viết trước đây của tôi, đã đăng trên talawas “Quanh chuyện cành đào Hồ Chí Minh gửi vào Nam“.

Một thể chế cộng hòa nhân trị xây dựng chung quanh một con người, dù người đó có vì nước vì dân như Tổng thống Ngô Đình Diệm, là một thể chế cộng hòa thiếu bền vững.

Bài học này đã được rút ra trong việc xây dựng nền Đệ nhị Cộng hòa với tam quyền phân lập trên nguyên tắc kiểm soát và đối trọng giữa các nhánh quyền lực.

Bài viết thể hiện quan điểm riêng của ông Nguyễn Quang Duy từ Melbourne, Úc.

NGHIÊN CỨU BIỂU ĐÔNG: Tin tuần từ 21/11-27/11 – ncbđ

27 Th11

Tin tuần từ 21/11-27/11

Thứ ba, 22 Tháng 11 2016 11:11 dinh tuan anh

 

-(VOV 24/11) Trung Quốc sắp khánh thành bảo tàng Biển Đông tại Tỉnh Hải Nam vào tháng 3 năm sau; (Plo 23/11) Chuyên gia Nga bàn về Biển Đông “mùa thấp điểm“

-(Thanhnien 23/11) Ngư dân Philippines phản đối ông Duterte cấm đánh bắt trong bãi cạn Scarborough sau khi ông Duterte dự định biến khu vực này thành khu bảo tồn sinh vật biển; Ngoại trưởng New Zealand bàn chuyện Biển Đông với Tổng thống Philippines

-(VOV 23/11) Mỹ-Philippines nhất trí giảm quy mô các cuộc tập trận chung và chấm dứt hoàn toàn các cuộc tập trận Hải quân cũng như các cuộc tập trận đổ bộ trên đất liền; (Vnplus 23/11) Đảng Cộng sản Nam Phi: Vấn đề Biển Đông cần được giải quyết hòa bình

-(Infonet 22/11) Đài Loan sắp tập trận cứu hộ trên Biển Đông: Một trong những nội dung chính của cuộc diễn tập là giải cứu những nạn nhân bị mắc kẹt trong một chiếc tàu bị đắm; (Vnexpress 22/11) Trump tuyên bố sẽ dừng TPP trong ngày đầu nhậm chức

-(Vnexpress 21/11) Ông Tập Cận Bình kêu gọi giải quyết song phương tranh chấp Biển Đông khi tham dự hội nghị APEC ở Peru; Khu trục hạm Trung Quốc tập trận tại Biển Đông

-(VOV 21/11) Chủ tịch nước Trần Đại Quang hội đàm với Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe: Hai nhà lãnh đạo chia sẻ quan điểm về giải quyết tranh chấp bằng các biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế; (Soha 21/11) Lập trường của Nga về Biển Đông không thay đổi

-( RFI 21/11) Philippines đề nghị lập khu bảo tồn biển tại Scarborough: Người phụ trách truyền thông của tổng thống Philippines khẳng định chủ tịch Trung Quốc chấp nhận đề nghị này của ông Duterte; (Soha 21/11) Tàu ngầm hạt nhân Trung Quốc sẽ khống chế Biển Đông

 

TRÊN VỌNG GÁC VƯỜN QUỐC GIA TRÀM CHIM

27 Th11

 

TRÊN VỌNG GÁC

VƯỜN QUỐC GIA

TRÀM CHIM

Ngắm gì trên Vọng Tràm Chim

Gởi ai, ai biết nỗi niềm riêng ai

Đã qua hơn nữa đường dài

Lặng người trong cõi mốt mai hết ngày

 

Chút tình gởi gắm nơi nầy

Tam Nông chim đậu cây sai lộc mầm

Đứng trên đài gác tịnh tâm

Có không tri kỷ tri âm chốn nầy.?

 

“Thiên di” đôi cánh chim say

Phải đây cuối đất cuộc đầy cài then

Đường về có thấu cho chăng?

Dâng đôi cánh mỏi vào trăng Tháp Mười.

 

 

NGHIÊN CỨU BIỂN D0ÔNG: Tin Tuần 28/9-4/10 – NCBĐ

6 Th10

Tin tuần từ 28/9-4/10

Thứ hai, 28 Tháng 9 2015 08:53 dinh tuan anh

Share:

-(Vnexpress 1/10) Mỹ tiếp tục nêu quan điểm cứng rắn về Biển Đông khi khẳng định không chấp nhận bất kỳ giới hạn nào đặt ra đối với các vùng biển quốc tế; (RFI 1/10) ASEAN -LHQ đồng thuận giải quyết tranh chấp ở Biển Đông

-(ANTĐ 1/10) Mỹ triển khai tàu sân bay hạt nhân USS Ronald Reagan đến Nhật Bản trong thời gian 7 năm; (GD 1/10) Cựu Nghị sĩ Philippines: Ông Tập Cận Bình nói dối trơ trẽn về Biển Đông

-(ANTV 30/9) Mỹ đề cao giải quyết tranh chấp ở Biển Đông bằng luật quốc tế chứ không phải bằng vũ lực;(Vnexpress 30/9) Nhật – Mỹ – Ấn bàn về Biển Đông

-(TP 30/9) Vỏ bọc nào cho quy tắc đối đầu trên không giữa Mỹ-Trung?: Bộ quy tắc chỉ kêu gọi các bên tránh can thiệp “vào khu cảnh báo” của bên kia trong khi còn chưa công nhận quyền tự do hàng hải theo luật pháp quốc tế; (BĐV 30/9)Mỹ – Trung đang diễn trò với nhau?

-(Vnexpress 29/9) Chủ tịch nước: Hoạt động xây đảo của Trung Quốc vi phạm luật pháp quốc tế và ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh và an toàn hàng hải ở Biển Đông; (RFI 29/9) Đá Chữ Thập : Căn cứ tác chiến lớn nhất của Trung Quốc ở Trường Sa?

-(BĐV 29/9) Mỹ điều 30.000 quân đối phó tình hình Biển Đông nhằm tăng tốc độ phản ứng trước các động thái bất ngờ ở châu Á – Thái Bình Dương; (NLĐ 29/9) TT Obama gởi thông điệp mạnh tới Trung Quốc về Biển Đông

-(TN 29/9) Trung Quốc nên hành xử như nước lớn ở Biển Đông: Đó là tuyên bố của Bộ trưởng Quốc phòng New Zealand tại học Quốc phòng ở Bắc Kinh; (TT 29/9) Chủ tịch nước đề nghị Pháp phát huy vai trò tại Biển Đông

-(Infonet 29/9) Sẽ có Tọa đàm “Tham vọng độc chiếm Biển Đông” tại Hội sách Hà Nội 2015 ngày 4/10 tới; (LĐ 29/9) Mỹ triển khai 30.000 quân đối phó Trung Quốc ở Biển Đông

-(VNN 28/9) ‘Đòn nắn gân’ Biển Đông của ông Tập trước Obama: Đáp lại 110 từ ông Obama diễn tả lập trường của Mỹ trong vấn đề Biển Hoa Đông và Biển Đông, ông Tập đã dùng tới 233 từ cho lập trường TQ ở Biển Đông;(Dantri 28/9) Biển Đông sẽ căng thẳng hơn sau khi ông Tập thăm Mỹ?

-(Giaoduc 28/9) Mỹ điều động thêm Hạm đội 3 ra Tây Thái Bình Dương từ đại bản doanh đặt tại San Diego để hợp tác chặt chẽ hơn với Hạm đội 7; (Dantri 28/9) “Hạ màn” ông Tập thăm Mỹ, Trung Quốc dương Đông kích Tây

-(Dantri 27/9) Trung Quốc muốn áp đặt cuộc chơi: Khi phát biểu tại tiệc chào đón ở Seattle, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình đã cảnh báo, xung đột Mỹ – Trung có thể là một thảm họa đối với thế giới; (TN 27/9) Chủ tịch nước chia sẻ tình hình Biển Đông với kiều bào và bạn bè Mỹ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG: Tin tuần từ 21/9-27/9 – NCBĐ

29 Th9

EmailInPDF.
Share

-(VNN 25/9) Trung Quốc mãi là số 2, đừng mơ vượt Mỹ: Nước này đang ở mức quá thấp so với các quốc gia phát triển khác khi chuẩn bị bước vào thời kỳ không còn đột phá trong tăng trưởng; (NLĐ 25/9) Trung Quốc lên tiếng vụ “cắt mặt” máy bay Mỹ

-(TP 25/9) Nhật lo biển Đông bị ‘chặn’, Ấn Độ tăng hợp tác với Mỹ: Theo Nikkei, khoảng 1/4 trong số 350 tàu đi qua eo biển Malacca mỗi ngày thuộc về các doanh nghiệp Nhật Bản; (Dantri 25/9) Thách thức lớn trong quan hệ Mỹ – Trung

-(TT 24/9) Ông Tập bác bỏ lo ngại về Biển Đông và đổ lỗi: Hôm 23/9, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đến Washington để hội kiến với Tổng thống Mỹ Barack Obama; (GD 24/9) “Nhật Bản có thể dùng vũ lực giải quyết tranh chấp biển Hoa Đông, Biển Đông

 -(TN 24/9) Tin tặc Trung Quốc dùng hình ảnh ngư dân Việt Nam để tấn công mạng: “Đạo diễn” vụ email này chính là Ge Xing, thành viên của một đơn vị trinh sát thuộc quân đội Trung Quốc; Đề nghị Tổng thư ký LHQ thúc đẩy giải quyết tranh chấp Biển Đông

-(Vnexpress 24/9) Trung Quốc phản bác chỉ trích của Australia về Biển Đông và cho rằng Canberra nên giữ thái độ khách quan trước vấn đề này; (Vnexperss 23/9) Ngư dân Philippines kiện Trung Quốc

-(Petrotimes 23/9) Báo Nga đưa tin sốc: Mỹ đã từ bỏ Biển Đông và những cảnh báo rầm rộ của giới chức Mỹ nhằm vào Trung Quốc gần đây chỉ là lời nói suông; (GD 23/9) Ông Tập Cận Bình nói gì về Biển Đông, Trường Sa?

-(Vnplus 23/9) Máy bay Trung Quốc và Mỹ “suýt va chạm” trên Biển Hoa Đông khi máy bay chiến đấu J-11 của Trung Quốc đã cắt ngang đường bay của máy bay trinh sát RC-135 của Mỹ; Phản đối Trung Quốc quy hoạch hai quần đảo của Việt Nam

-(VOV 23/9) Tổng thống Philippines đùa cợt yêu sách của Trung Quốc ở Biển Đông và ca ngợi việc Nhật Bản thông qua dự luật an ninh mới; (TN 22/9) Cố vấn an ninh Mỹ: Trung Quốc hãy ngưng gây hấn ở Biển Đông

-(BĐV 22/9) Rào cản nào chặn bước Mỹ ở tiền đồn Biển Đông? Cho tới cuối năm nay, Tòa án Tối cao Philippines mới cân nhắc liệu Hiệp ước Phòng thủ tăng cường có phù hợp với Hiến pháp hay không; (VNN 22/9)Việt Nam và ‘cách tiếp cận thông minh’ trên Biển Đông

-(GD 22/9) Trung Quốc bành trướng ở Biển Đông đe dọa mục tiêu TPP: 3 đường băng quân sự trên 3000 mét đã được Bắc Kinh xây dựng để chiếm quyền kiểm soát trên không cũng như mặt biển; (TN 21/9) Tân thủ tướng Úc cảnh báo Trung Quốc ‘bành trướng’ ở Biển Đông

-(TN 21/9) Nhật Bản tăng cường khả năng răn đe khu vực bằng việc củng cố hơn nữa quan hệ đồng minh giữa nước này với Mỹ; (Vnplus 21/9) Mưu đồ của Trung Quốc khi xây đường băng ở Trường Sa

-(VNN 21/9) Mỹ sẵn sàng cho khả năng xung đột Biển Đông đó là tuyên bố của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Ashton Carter; (Infonet 21/9) Philippines sẽ “mời” Mỹ trở lại khi Trung Quốc bành trướng?

-(TP 20/9) Mỹ, Philippines hoan nghênh luật quốc phòng mới của Nhật trong khi TQ cáo buộc luật mới này là đi ngược lại xu hướng gìn giữ hòa bình và hợp tác; (Petrotimes 20/9) Trung Quốc sẽ ‘vỡ mộng’?

-(DT 20/9) Lý do Trung Quốc liều mạng xây đảo ở Biển Đông: Trên thực tế Trung Quốc chưa có căn cứ quân 116013714.jpgsự nào để bảo vệ vành đai bao quanh nước này; (BĐV 20/9)Báo Mỹ nêu kịch bản xung đột Biển Đông Mỹ – Trung

Cạnh tranh là động lực để phát triển – fb, TQT

27 Th9

Thư anh Thức !

Xuyên Mộc, 30/8/2015

Cạnh tranh là động lực để phát triển

Bảo Trâm xinh đẹp của ba ơi!
Chúng ta tiếp tục thư 49B về công nghệ nha. Ba đang nói về cạnh tranh là động lực để công nghệ phát triển. Đứng trên quan điểm của cá nhân và doanh nghiệp thì chẳng mấy ai hoan nghênh cạnh tranh cả. Đó là bản chất tự nhiên của con người. Nhưng khi đứng trên quan điểm của người tiêu dùng bị các doanh nghiệp độc quyền tuyệt đối bắt chẹt, hoặc của người dân bị các chế độ độc tài/toàn trị tước mất cơ hội lựa chọn người cầm quyền/đại diện thì họ sẽ mong muốn cạnh tranh đến chừng nào.

Điều ba muốn nhấn mạnh là quan điểm của con người là không bao giờ nhất quán và thường thay đổi trước những hoàn cảnh khác nhau. Khả năng phát triển của xã hội chính là khả năng đáp ứng các nhu cầu khác nhau đó của con người. Thư trước ta nói về một trạng thái cân bằng là “Độc quyền công nghệ”, nhưng nó không phải là trạng thái duy nhất vì không phải mọi người đều có khả năng trả giá cao cho những sản phẩm rất tốt nhờ công nghệ cao. Đa số người dùng trên thế giới đều không đủ sức để chạm đến chúng. Như vậy nếu lấy cái lợi của sự độc quyền công nghệ để nói cho trường hợp của những người dùng này thì thật vô nghĩa vì họ chỉ biết đến các sản phẩm của nó qua những quảng cáo là cùng. Đó chính là những sản phẩm trung bình sử dụng những công nghệ không còn độc quyền nên dễ dàng sao chép. Đây có thể là cách phát triển theo chiều ngang của toàn cầu hóa mà Peter Thiel nói trong quyển Zero to one như con kể cho ba. Nếu nói những sản phẩm này không mang được lợi ích gì cho người dùng thì có phần phiến diện. Ngay ở Mỹ và những nước phát triển, vẫn có nhiều người không sẵn sàng trả giá cao cho các sản phẩm công nghệ cao. Họ có thể là những người không thiếu tiền nhưng cũng không có nhu cầu xài chúng, các sản phẩm trung bình đã đáp ứng cho họ rồi, hoặc là những người không đủ tiền chi trả cho chúng. Nhu cầu của con người đa dạng nên cách đáp ứng nhu cầu cũng phải đa dạng.

Chúng ta đã nói đến 2 tác động chính thúc đẩy công nghệ phát triển là khoa học và cạnh tranh. Mà cả hai yếu tố này đều đòi hỏi xã hội phải vận động tự do. Mà xã hội vận động tự do là đòi hỏi tiên quyết của Quy luật phát triển xã hội. Vì vậy mà phải “Thượng tôn QCN”, như ba đã viết trong đề tài Nhà nước pháp quyền, thì công nghệ mới có thể phát triển tốt được. Các nhà doanh nghiệp cho dù có không thích cạnh tranh thì cũng phải hiểu rằng: phải chấp nhận cạnh tranh để mình phát triển, và cách cạnh tranh hiệu quả nhất là bằng công nghệ. Nhưng muốn họ đạt được nhận thức này thì xã hội phải vận động tự do.

Lý do bởi vì con người luôn hành động theo hướng mà mình nghĩ có lợi nhất, nên cách dễ dàng và hiệu quả nhất là hối lộ để có được đặc quyền/độc quyền nhờ quyền lực. Nếu hầu hết thấy mình có thể làm điều này thì sẽ chẳng mấy ai muốn đầu tư vào công nghệ. Các nước tiến bộ luôn có luật cấm đưa hối lộ để giành hợp đồng ngay cả ở ngoài quốc gia của họ. Đây không chỉ vì vấn đề đạo đức, mà còn để các doanh nghiệp của họ phải cạnh tranh công bằng và sử dụng sức mạnh công nghệ.

Công nghệ mềm & công nghệ cứng là gì?
31/8/2015

Sẵn sàng cạnh tranh và phải biết tìm ra và sử dụng sức mạnh từ cạnh tranh là điều đầu tiên mà các doanh nghiệp công nghệ phải nằm lòng để có thể thành công. Điều thứ hai là phải tránh hiểu sai lầm rằng phát triển công nghệ chỉ là vấn đề kỹ thuật. Ba chia việc phát triển công nghệ thành hai mảng tương hỗ cho nhau là: công nghệ mềm và công nghệ cứng. Công nghệ mềm ở đây không phải là các kỹ thuật về phần mềm tin học mà tiếng Anh gọi là software-based technology.

Khái niệm công nghệ mềm mà ba muốn nói chính là khả năng tổ chức và quản lý (organization and management – O&M). Công nghệ mềm phải được làm tốt thì mới có được những con người và quy trình tố để làm ra được công nghệ cứng tốt.
Công nghệ cứng chính là khả năng kỹ thuật để làm ra sản phẩm (hàng hóa hoặc dịch vụ nào đó). Trong thời đại công nghệ thông tin này, các kỹ thuật ngày nay hầu hết đều bao gồm phần cứng và phần mềm. Xe hơi, TV, kính thiên văn, nhà máy phát điện, v.v… hiện đại đều có hàm lượng phần mềm nhiều hơn xưa và chính hàm lượng này đóng vai trò chủ yếu làm cho sản phẩm tối tân, tiện dụng. Nó chính là software-based technology. Các kỹ thuật phần cứng hiện nay vẫn phát triển nhưng chậm hơn nhiều so với kỹ thuật phần mềm. Sự đột phá của các công nghệ dựa trên phần cứng thường gắn liền với sự khám phá ra các quy luật tự nhiên liên quan.

Các sản phẩm công nghệ cao ngày nay đều là sự kết hợp hài hòa của cà phần cứng lẫn phần mềm. Ngay cả trong nông nghiệp, con có thể thấy là những nơi cho sản phẩm ngon, chất lượng đồng đều và năng suất vượt trội chính là những nơi phối hợp được giữa công nghệ sinh học (giống, phân, thuốc…- chính là phần cứng) và công nghệ tin học (hệ thống phần mềm tự động đo môi trường để tưới, bón, phun thuốc… một cách tối ưu). Dù con ăn một trái táo, một quả bưởi… được trồng bằng công nghệ cao, thấy rất ngon nhưng không thấy một đoạn code 011001… nào trong đó thì chúng vẫn được chăm sóc và làm cho ngon bởi những đoạn code như vậy.

Việc ba chia công nghệ mềm và công nghệ cứng cũng tương tự như trào lưu mềm và trào lưu cứng – hai trào lưu chính kết hợp nhau để tạo nên các dòng chảy của thời đại mà ba hay viết. Trào lưu mềm là những cuộc cách mạng khoa học xã hội để làm thay đổi nhận thức của con người về sự phát triển của xã hội một cách khoa học. Trào lưu cứng là những cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật để làm thay đổi năng lực sản xuất dựa trên khoa học và công nghệ. Những phong trào dân chủ hóa ở Châu Âu vào cuối thế kỷ 18 chính là trào lưu mềm đã thúc đẩy nên trào lưu cứng là cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật nổi tiếng đầu thế kỷ 19. Hai trào lưu này cùng nhau tạo nên Dòng chảy của thời đại kinh tế công nghiệp trên toàn cầu song hành với kỷ nguyên năng lượng hóa thạch. Người ta thường chỉ nhìn thấy bề nổi nên ca ngợi rất nhiều về Cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật và quên đi vai trò của phong trào dân chủ hóa đối với thành tựu phát triển của nhân loại từ thời đại kinh tế công nghiệp. Nhiều nước không thấy được vai trò quyết định của trào lưu mềm nên chỉ tập trung cho trào lưu cứng. Kết quả là không thành công.

Tình trạng tương tự như trên cũng xảy ra đối với doanh nghiệp. Các doanh nhân thường chỉ nhìn thấy sức mạnh bề nổi của công nghệ cứng vì bị choáng ngợp trước sự thành công của doanh nghiệp công nghệ bằng sản phẩm hoành tráng. Vì vậy họ không thấy được rằng muốn có được công nghệ cứng như vậy thì đầu tiên phải hoàn thiện được công nghệ mềm, tức là phải tổ chức quản lý sao cho những người làm việc và cả bộ máy doanh nghiệp phải có động lực hướng đến công nghệ và có khả năng để hoàn hảo được công nghệ cứng của mình.

Cho nên các nhà doanh nghiệp (entrepreneur)[i] nói riêng hay các doanh nhân (businessman) nói chung hoàn toàn có thể thành công bằng công nghệ mà không cần phải là dân chuyên về công nghệ/kỹ thuật. Hầu hết các CEO của các hãng công nghệ hàng đầu thế giới đều không phải là dân công nghệ và công việc chính của họ khi điều hành cũng không liên quan đến vấn đề kỹ thuật. Khả năng vượt trội của họ là công nghệ mềm vốn đòi hỏi phải giỏi kỹ năng mềm. Ba nghĩ con hiểu kỹ năng này nên không đi sâu về nó.

Điều ba muốn nhấn mạnh là ai có khả năng vượt trội về giao tiếp với con người thì sẽ rất giỏi về kỹ năng mềm. Giao tiếp ở đây phải hiểu theo nghĩa rộng là sự hiểu biết về quy luật con người nói chung và về tính cách của những con người cụ thể để từ đó có được cách ứng xử tối ưu với họ.

Bác Hans của con là người rất siêu về giao tiếp với con người. Bác không cần phải hiểu ngôn ngữ của một người nào đó nhưng vẫn hiểu được thực sự họ đang nghĩ gì thông qua ánh mắt và những biểu hiện phi ngôn ngữ khác. Năm 1998 khi hai bác đi du lịch xuyên Việt[ii] với công ty mà tụi con có tham dự, trong một buổi ngồi quây quần cùng nhau và mọi người nói lên cảm nghĩ của mình về chuyến đi, các cô chú trong công ty nói trước bằng tiếng Việt rồi đến lượt bác Hans.
Bác không biết tiếng Việt nhưng bác đã lập lại gần đúng những gì các cô chú nói khiến mọi người vô cùng ngạc nhiên. Sau này tham gia cùng bác tại nhiều buổi đàm phán quốc tế, ba phải luôn thán phục bác về những nhận định về mong muốn thực sự của phía bên kia, giúp mình có lợi thế lớn trong đàm phán. Con cố gắng xin học bác khả năng này nhe hôn! Đừng để thất truyền.

Công nghệ mềm

Khoa học xã hội rắc rối hơn khoa học kỹ thuật. Tương tự như vậy, công nghệ mềm phức tạp hơn công nghệ cứng do tính hỗn độn của cái trước mạnh hơn cái sau nhiều. Có rất nhiều nhà khoa học và nhà sáng chế công nghệ rất giỏi. luôn tự tin khi đối mặt với những thách thức hóc búa của thế giới tự nhiên hoặc máy móc thiết bị, nhưng lại rất rụt rè, vụn về, thậm chí là lỗ mãng trong việc ứng xử với các mối quan hệ trong xã hội, ngay cả trong môi trường làm việc với các đồng nghiệp. Những người như vậy không thể kết nối mọi người cùng làm việc để tạo ra sức mạnh chung được.

Việc kết nối những người như thế để làm việc chung là một thách thức rất lớn. Chính công nghệ mềm giúp vượt qua được những thách thức này nhờ vào những người có khả năng giao tiếp với con người và kỹ năng mềm nói chung. Những người giỏi về khả năng này cũng thường có tính nhạy bén trước nhu cầu của khách hàng tiềm năng (prospect) kéo theo là một tầm nhìn thị trường rộng lớn. Từ đó nảy sinh ra ý tưởng sản phẩm mà hiện tại chưa có. Nếu họ có thêm khả năng quản lý doanh nghiệp tốt nữa thì họ sẽ triển khai công nghệ mềm để dựng nên những đội ngũ (team) mạnh giúp họ hiện thực hóa ý tưởng bằng những công nghệ vượt trội. Thế là họ tạo ra được một thị trường mới bùng nổ những sản phẩm công nghệ mà lúc ấy chỉ có mình họ có. Dân tình lũ lượt sắp hàng để mua và tình trạng đó được nhiều người giải thích là “độc quyền công nghệ” hèhè. Nhà sáng lập kiêm CEO huyền thoại của Apple – Steve Jobs là một con người có những khả năng như trên.

Con cần lưu ý rằng các kiến thức con học được trong trường là rất giá trị và không thể thiếu nhưng chúng không tạo nên sự khác biệt lớn vì trên cả thế giới này có thể đến cả triệu người cũg có những kiến thức đó. Chúng thường được gọi chung là chuyên môn, bao gồm từ kỹ thuật đến tài chính, quản lý, kế toán, chính trị; kinh tế; ngoại giao; v.v… Cần phải hiểu được chuyên môn lĩnh vực mình làm nhưng muốn vượt trội lên được thì con phải tạo ra sự khác biệt nhờ vào kỹ năng mềm và đặc biệt là khả năng giao tiếp với con người. Điều này chỉ có thể dựa vào sự rèn luyện của bản thân mình là chính.

Ba nhìn thấy con gái của ba có được tiềm năng này và có thể tiến xa trở thành một người rất giỏi về công nghệ mềm. Khi đó con có thể điều hành tốt công việc trong bất kỳ lĩnh vực chuyên môn nào. Ba sử dụng từ công nghệ trong thuật ngữ “công nghệ mềm” để nhấn mạnh rằng nó cũng đòi hỏi khoa học và cần đến những sự thiết kế tinh vi không kém gì việc thiết kế công nghệ cứng hoặc các lĩnh vực chuyên môn nói chung.
Điều này cũng giống như ba so sánh việc thực hiện Nhà nước pháp quyền cũng tương tự như việc thiết kế một chiếc máy bay vậy.

Trình độ công nghệ mềm của mình còn kém hơn công nghệ cứng rất nhiều nhưng VN lại chưa chú trọng công nghệ mềm. Các nhà điều hành ở VN đa số là từ cha truyền con nối hoặc từ những mối quan hệ của quyền lực. Vì vậy chúng ta chưa có được những công nghệ mềm hiện đại để thúc đẩy ra được các công nghệ cứng tối tân, trong nhiều trường hợp còn trở thành các cổ chai bóp nghẹt sự phát triển của công nghệ. Nhưng vấn đề này sẽ tất yếu bị thay đổi khi xã hội vận động tự do.

Công nghệ cứng

Ba sẽ có một đề tài riêng nói về công nghệ mềm cho tụi con và các anh chị em. Phần còn lại của thư này ba sẽ đề cập đến những yếu tố khác ảnh hưởng đến sự phát triển của công nghệ cứng. Thung lũng Silicon nói riêng hoặc nước Mỹ nói chung là môi trường tuyệt vời cho công nghệ phát triển. Thư con viết cho ba nói rằng số lượng công ty start-up (khởi nghiệp) rất nhiều dù tỷ lệ thành công rất thấp. Đây chính là giá trị vượt trội của Thung lũng này. Ở đây người ta có thể dễ dàng start-up, dễ dàng thất bại và cũng rất dễ dàng start up lại. Một người có khi làm đến 5,7 lần như vậy trước khi thành công.

Ở các nước khác, nhất là phương Đông, thất bại là một định kiến của xã hội làm cho người thất bại bị chê trách và mất uy tín. Nhưng ở Mỹ, được trải nghiệm thất bại là một tín nhiệm đáng giá. Người kinh doanh thất bại không phải đối mặt với những rủi ro pháp lý lẫn đạo lý miễn là đừng phạm luật hoặc cố tình lừa đảo khi kinh doanh. Những thành tựu công nghệ chỉ là số lượng chiếm tỷ lệ rất nhỏ so với những ý tưởng thất bại. Càng khuyến khích nhiều ý tưởng thì càng hy vọng có nhiều thành tựu.

Start-up là cách thử nghiệm ý tưởng hiệu quả. Sự thành công về công nghệ ở Silicon Valley chính là nhờ nơi đây là chiếc vườn ươm (incubator) tuyệt vời cho start up. Có rất nhiều các quỹ cấp vốn mạo hiểm (Venture capitalist) sẵn sàng đầu tư cho các start-up từ vài chục ngàn đến vài triệu USD hoặc hơn nữa nếu những người sáng lập có được ý tưởng khả dĩ và thể hiện được mình cam kết nghiêm túc thực hiện ý tưởng đó. Như con cũng biết các venture capitalist đầu tư hang trăm dự án nhưng có khi chỉ thành công được vài cái.

Tuy nhiên mức độ thành công của những cái này lại rất lớn, dư sức cho họ bù đắp những tổn thất cho những các thất bại. Mô hình này rất hay: chính những ý tưởng thành công đã tài trợ cho những ý tưởng thất bại để tiếp tục nuôi dững những ý tưởng mới, và trong những cái mới này lại có những thành công. Một môi trường như vậy là thiên đường cho những người có tinh thần doanh nghiệp (entrepreneur ship) không phải chịu những rủi ro tài chính cho cá nhân vì dốc hết gia sản, thậm chí phải đổ nợ vì những khoản vay bảo đảm (buộc phải trả cho dù khởi nghiệp thất bại, không như nhận vốn đầu tư mạo hiểm: thất bại thì thôi, không phải trả).

Chúng ta thường nghe ca ngợi những tấm gương khởi nghiệp bị tán gia bại sản, gia đình tan nát nhiều lần để rồi cuối cùng thành công lừng lẫy. Đúng là tinh thần như vậy rất đáng ngưỡng mộ nhưng ba muốn con hiểu rằng đó không nên là một giá trị phổ biến mà một quốc gia cần theo đuổi Số lượng những thành công như thế vô cùng nhỏ và cũng không góp phần nhiều để thay đổi được cả dân tộc. Nếu có quá nhiều người phải chịu rủi ro nặng nề như vậy vì khởi nghiệp thì xã hội đã gặp phải nhiều vấn đề lắm rồi. Có rất ít người có thể đứng lên được từ những thảm họa như thế. Họ có thể nêu gương tốt về tinh thần nhưng không nên là phương pháp phổ biến.

Môi trường thuận lợi để phát triển
2/9/2015

Qua trên, con thấy rằng làm sao để giảm thiểu rủi ro cả về pháp lý, đạo lý, lẫn tài chính cho những người muốn khởi nghiệp chính là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến sự phát triển công nghệ. Cái venture capitalist ngày nay quan tâm chủ yếu đến các ý tưởng kinh doanh nhờ công nghệ vì lĩnh vực này mới đủ sức tạo ra lợi nhuận cực lớn để bù đắp những rủi ro cho thất bại.

Mỹ là nước đã làm tốt nhất thế giới để giảm thiểu rủi ro cho khởi nghiệp nên họ cũng là nơi dẫn đầu thế giới về công nghệ. Con đang ở ngay trung tâm của Silicon Valley nên thấy rõ điều này, và hãy cố gắng học hỏi những kinh nghiệm hay nhất cho sự nghiệp của mình. Nếu con muốn thử nghiệp và hướng về công nghệ thì hãy làm theo cách như trên, tức là phải thuyết phục được đầu tư của các VC (Venture Capitalist), đừng dùng tiền của mình hay vay mượn. Ngoài để giảm rủi ro, cách này còn hay ở chỗ: chính các VC là nơi giúp mình đóng góp ý tưởng kinh doanh của mình khả thi và khách quan hơn là bởi chủ quan của riêng mình. Đừng học theo ba về khởi nghiệp nhe hôn! (^-^). Thời của ba chưa có được một môi trường hạn chế rủi ro, mà rủi ro thì đầy ắp và rình rập khắp mọi nơi. Lúc đó ba chưa hề biết gì về VC, mà có biết thì cũng chẳng thể làm gì được vì nó hoàn toàn xa lạ với VN, chẳng có VC nào dám vào VN hoạt động cả.

Bây giờ thì khác rồi, đang có hàng chục VC lớn nhỏ đang hoạt động tích cực ở VN. Tuy nhiên rủi ro pháp lý và đạo lý ở VN vẫn còn khá lớn dù đang được cải thiện. Con cần lưu ý điều này và phải luôn đưa nó vào trong các tình toán quản lý rủi ro (risk management). Chấp nhận rủi ro là đòi hỏi quan trọng của tinh thần doanh nghiệp nhưng kèm theo đó là phải biết quản lý rủi ro. Chấp nhận mà không biết quản lý thì chỉ là sự liều lĩnh. Ngược lại, những người dám chấp nhận và biết quản lý rủi ro thì thường thành công rất lớn và được đánh giá là táo bạo. Một chương trình quản lý rủi ro tốt là phải tính toán được những tình huống xấu nhất có thể xảy ra và những phương án thực tế đủ sức khắc phục chúng. Nhưng khi tất cả mọi phương án khắc phục đừng thất bại thì phải bảo đảm rằng con vẫn an toàn cá nhân để có thể bắt đầu lại. Con gái của ba cần lưu ý điều này nha hôn! Phải cố tránh được các rủi ro pháp lý, đạo lý và tài chính.

Khi kinh doanh Bác Hans cũng đầy tràn kiến thức và kinh nghiệm về quản lý rủi ro, con ràng mà học nghen. Thăm ba hôm tháng 7, mẹ kể chuyện con viết thư về Start Up mà ánh mắt đầy tự hào và hạnh– phúc. Tuy nhiên, con đừng vội vàng, hãy quan sát và chuẩn bị thật kỹ trước khi start up. Làm thuê một thời gian ngắn để học kinh nghiệm, trong lúc đó start up để lấy thất bại nhằm tạo tín nhiệm, J rồi mới start-up chính thức – Có thể là một lựa chọn con nên cân nhắc. Con vẫn còn đủ thời gian mà.

5/9/2015
Mấy hôm nay ba nhớ con lắm. Chụp hình gửi cho ba nhe hôn. Ba nhìn tấm hình con la to ở Disney World mà cười hoài. Con động viên mẹ tăng thời gian nghỉ ngơi như ba viết trong thư 50B nha.
Hôn con.

[i] Đây chỉ là cách dùng từ phân biệt của ba thôi. VN mình chưa chú trọng phân biệt các khái niệm này nên chưa có những từ tương ứng phổ biến.
[ii] Tại chuyến đi này, lúc đó con mới 4 tuổi nhưng bác Renate nhìn vào bàn chân con đã nói rằng sau này con phải cao trên 1,7 m J
https://tranfami.wordpress.com/2015/09/27/nang-luong-xanh-p2-cong-nghe-mem-thu-50a/

 
 

 

 
 
 

Trần Ích Tắc: kẻ bán nước hay một gián điệp của nhà Trần?

13 Th9

 
http://www.facebook.com/plugins/like.php?href=http%3A%2F%2Fbookhunterclub.com%2Ftran-ich-tac-ke-ban-nuoc-hay-mot-gian-diep-cua-nha-tran%2F&layout=standard&share=true&show_faces=true&width=450&action=like&colorscheme=lightBook Hunter: Bài này là nghi vấn mà một thành viên trên diễn đàn Lịch Sử Việt Nam đặt ra. Xin đăng lại góc nhìn thú vị này trên Book Hunter để các bạn cùng thảo luận và suy ngẫm.

*

Mình có 1 vấn đề thấy thắc mắc lắm nên mới tạo topic này muốn cùng mọi người thảo luận, đây là ý cá nhân của mình không phải nghiên cứu gì đâu nhưng mình dựa theo tâm lý 1 con người mà cảm nhận thấy thế, mình thấy trong vụ phản quốc của Trần Ích Tắc có gì đó bất ổn nên nghi ngờ thật ra là phản hay là gián điệp thầm lặng đây.

Ông ấy rất tài giỏi, thì tất phải hiểu chuyện, ông còn từng mở trường đào tạo nhân tài để lại cho nhà Trần sử dụng và bao ăn ở nên không thế nói là chỉ nghĩ tới danh lợi bản thân được, ngôi báu truyền cho trưởng tử là tất nhiên có gì mà ganh tỵ, nếu là người bất tài hám vinh thì không nói nhưng ông rất có tài không lý nào không hiểu, càng không thể không hiểu đạo lý cõng rắn cắn gà nhà, nhất là dòng máu yêu nước của người việt rất cao lúc đó, và chính vì cái tài đó của ông mà mình có suy nghĩ khác,lịch sử cho ông là kẻ phản quốc nhưng không biết sự thật có đúng vậy không, mình cứ cảm thấy ông ấy có vẻ như hy sinh bản thân mang tiếng là phản quốc để làm gián điệp tay trong khiến nhà Nguyên tin tưởng, bởi vì làm tay trong cần người tài giỏi thông minh,quyết đoán, làm tay trong không phải chuyện dễ dàng.Để đạt được chiến thắng trong cuộc chiến không phải chỉ cần các chiến sĩ đánh trận là được mà còn cần tới các tay trong ,gián điệp, những người hy sinh bản thân mang tiếng phản quốc để hoàn thành sứ mệnh, những tay trong này sẽ hy sinh thầm lặng bị người phỉ nhổ chỉ cần làm việc có ích cho đất nước là họ mãn nguyện rồi, có không ít người đã hy sinh mình làm những việc đó mà cam tâm bị lịch sử phỉ nhổ thì sao, chính vì Trần Ích Tắc quá tài giỏi mà có thể ông được chọn cho nhiệm vụ này thì sao.

Về việc đi hàng của Trần Ích Tắc thì mình còn thấy là sau khi ông ấy đi hàng giặc thì giặc bắt đầu bị thua thảm hại, lần sau chuẩn bị tốt hơn nhưng thua thảm hơn lần trước, trong khi trước khi Ích Tắc đi hàng thì nhà Trần thua thảm hại đến nỗi An Tư bị hiến cho Thoát Hoan. Nhưng vấn đề mình thấy thêm ở đây chính là An Tư người con gái có công rất lớn nhưng bị lãng quên, theo mình thấy không phải nhà Trần quên mà là vì bảo vệ An Tư, cô ấy không chết mà sống ở đất bắc nên nếu nêu công là kết án tử cho cô ấy, thêm nữa là mình thấy An Tư cũng chính là 1 gián điệp của nhà Trần làm chậm bước tiến công của quân Nguyên, nhưng cô ấy thân gái 1 mình sẽ làm được gì đây, vì thế đây chính là nguyên nhân Trần Ích Tắc ra hàng nhầm hỗ trợ cho An Tư .Nước ta vốn yếu hơn nước Nguyên phải nói là kiến so với voi nên phải có gián điệp tham gia trực tiếp vào quân Nguyên mới được vì thế Trần Ích Tắc là người sáng giá nhất cho việc này, ông là người thông minh nhưng giỏi văn không giỏi võ, ông không thể giúp cho đất nước nếu đi đánh giặc trực tiếp nên phải dùng trí thông minh làm 1 chuyện có ích khác, với vị trí là Chiêu Quốc Vương thì thắng ngu cũng đoán được là nhà Nguyên sẽ chơi chiêu cũ với Trần Di Ái đưa ông lên làm An Nam Quốc Vương, với vị trí này ông đương nhiên ít nhiều sẽ được tham gia trực tiếp vào nội bộ giặc Nguyên và đưa thông tin về cho nhà Trần vì thế nhà Trần liên tiếp nhận tin giặc đi đâu về đâu mà chuẩn bị đón đánh, nhất là trận Bạch Đằng nó có lịch sử Ngô Quyền để lại thì không ai dạy đâm đầu vô đó nếu không có ai đó khích lệ ngầm và Trần Quốc Tuấn càng không dạy ngồi chuốt chông rồi đi cấm ở đó như thế mà không biết giặc sẽ chạy vô đó, việc dựng chông này vất vả chứ chả chơi, Trần Quốc Tuấn còn tự tin tuyên bố rằng năm nay đánh giặc nhàn khi quân Nguyên chuẩn bị tốt hơn để tấn công lần 3, ông ấy sao tự tin thế chứ. Có thêm 1 chuyện nhỏ là sứ thần nước ta có sỉ nhục Ích Tắc khi gặp ông ở bên đó nhưng ông chả nói gì mà còn tránh mặt nữa, người ta nói thẹn quá hoá giận nên nếu ông đã bỏ tất cả để phản quốc vì danh lợi mà gặp thế thì chả nổi khùng lên rồi dù sao cũng từng là hoàng tử mà với lại đâu gì khẳng định lúc đó quân Nguyên không đánh thêm lần 4 và thắng thì sao lúc đó ông sẽ là vua mà sao chấp nhận 1 sứ thần nó sỉ vả thế, dù không thắng cũng thể hiện thể diện chứ sao lại không nói gì và tránh mặt, đó không giống xấu hổ mà là muốn tránh đi thôi, ông không muốn xích mích với dân tộc mình, chỉ trời hiểu ông mà thôi như câu thơ của ông ấy.

Đối với kẻ phản bội quá rõ ràng như Trần Ích Tắc thì tại sao không xoá tên khỏi tông thất mà vẫn để là Ả Trần, nhà Trần vốn rất mạnh tay với kẻ thực sự phản bội như Trần Di Ái là giết không tha kia mà, tại sao có thể để ông ấy yên ổn sống bên TQ nhiều năm,chẳng lẽ ám sát cũng không làm được sao, tại sao con trai ông là Trần Hữu Lượng lại là đội quân chống Nguyên ,Minh lúc đó, tại sao Trần Hữu Lượng cầu sự giúp đỡ từ nhà Trần.
Mấy câu thơ khác thì không biết nhưng Trần Ích Tắc có câu này :

Bỏ nước ra đi nhớ tự ngày
Lòng trung canh cánh có trời hay.

Mình cứ thấy cái câu này là ông ấy vẫn nhớ quê hương nhưng lòng trung canh cánh có trời hay, ông không ngu ngốc để không hiểu phản quốc nghĩa là gì đó chứ sao còn than là lòng trung chỉ có trời hay, vì thế mình cứ thấy ông ấy có vẻ không ổn lắm, có thật ông phản quốc hay làm gian điệp đấy,nếu ông thật làm gián điệp thì đúng là chỉ có trời mới hay mà thôi và nếu làm rồi thì không có đường lui nữa,ông ở lại đó chắc cũng có mục đích gì nữa thì sao.

Còn chi tiết nhỏ nữa là nếu Trần Ích Tắc thật sự phản bội tại sao vua Trần Thái Tông lại tung ra tin đồn về việc mình nằm mơ cố ý muốn bào chữa cho Trần Ích Tắc: “Trước kia, khi Ích Tắc chưa sinh, Thái Tông mộng thấy thần nhân ba mắt từ trên trời xuống, nói với Thái Tông rằng, thần bị thượng đế quở trách, xin thác sinh làm con vua, sau lại sẽ về phương Bắc. Đến khi Ích Tắc sinh, giữa trán có cái vết lờ mờ như hình con mắt, hình dáng giống hệt người trong mơ”.Đã là kẻ phản bội không chửi thì thôi sao nhà Trần có vẻ nhiều lần bao che như vậy, vì thế mình mới giả thuyết về việc có thật ông ấy phản bội hay có mục đích khác phải làm, các bài thơ của ông luôn hiện rõ việc nhớ về đất nước của mình nhưng ở bên nhà Nguyên lại cố gắng xu nịnh họ, nếu với tính cách ỷ tài kiêu ngạo coi anh mình không ra gì,luôn nhòm ngó ngôi vua như sử miêu tả sẽ đủ nhẫn nhục làm được cái việc hèn kém đó sao, nhà Trần toàn là nhân sĩ yêu nước có tính cách như Trần Bình Trọng thà chết chứ không làm vương đất bắc hay Trần Quốc Toản còn trẻ mà thà chết cũng vẫn ra trận giết địch thì một người như Trần Ích Tắc tài giỏi lại không thấy được mình sẽ giúp nước như thế nào hay sao mà lạ nhất là ông nhận chức đại tướng quân nhưng mới thua có 1 trận đã phất cờ đầu hàng rồi,cứ thấy cái việc ông làm với cái tính cách mà lịch sử miêu tả về ông nó tỷ lệ nghịch nhau sao ấy.

Chi tiết quan trọng nữa là Ích Tắc là dòng thứ ko phải chính do Thuận Thiên Hoàng Hậu sinh ra, biết chắc là ngôi vua ko có cửa rồi thì ghen tỵ làm gì , nếu như có cửa thì Trần Thủ Độ đâu quậy um sùm vụ cướp vợ của Trần Liễu làm gì, đem đại đứa con thứ phi lên làm vua cho ko mang tiếng rồi, vụ đó um sùm ai cũng có cái gai thì 1 ng con thứ như Ích Tắc sao có cửa làm vua mà ganh tỵ cái gì, muốn ganh thì ít ra cũng có cái cửa chứ, như Quang Khải mà ganh thì có lý hơn ấy, chính vì vụ cướp vợ ấy mà phủ nhận vụ ganh tỵ rồi, với lại nói tới thông minh thì Ích Tắc chỉ là 1 trong những người thông minh thôi đâu phải xuất sắc lắm đâu mà tự cao, riêng vụ ngoại ngữ thôi là thua Nhật Duật rồi, với lại nếu thông minh và thêm quân đội hùng mạnh của Nguyên thì làm gì Nguyên thua thảm vậy, nhất là bại rất nặng tại bạch đằng trong khi nơi đó Ngô Quyền từng dùng rồi, nếu ko có nguồn tin sai hay có ng cố tình dụ vô đó thì đã ko thảm bại như vậy, vì quân ta yếu có gián điệp là điều tất nhiên, còn phải ở bên trong ngầm phá hoại nữa mới thắng được, mà những gián điệp này phải chịu ng ta coi thường nhưng họ cam tâm tình nguyện, có thể nhà Trần cảm thấy có lỗi nhưng ko thể làm khác hơn vì thế ko xóa tên khỏi họ hay đổi họ ông như những kẻ phản thật sự và để lại trong dân gian 1 giấc mộng ông là vị thần 3 mắt bị nạn nên ở lại phương nam khi lớn sẽ về bắc, nhà Trần rất nghiêm trong việc xử phạt nên ko thể nào bào chữa cho phản quốc thành vị thần được và việc đó ko cần thiết, bởi vì đưa ra 1 vị thần sẽ giảm nhẹ đến mức thấp nhất tội phản quốc này, còn chuyện giấc mơ vị thần 3 mắt đó chắc chắn là bịa của nhà Trần chứ làm sao mà mơ kiểu đó được, đã bịa còn đưa vô sử nữa là có dụng ý gì đây.

Điều cuối cùng mình muốn nói là sự thù ghét của người ra đi, của kẻ phản bội, ai cũng biết ngày xưa người của VN Cộng Hoà ra đi không vì họ phản quốc hay bị đuổi mà là tự họ chọn ra đi, ông nội mình từng là giám đốc IBM có máy bay đưa đi mà ông không đi vì ông nói đây là nội chiến VN với VN chứ không phải xâm lược, ông mình có thể đi nhưng lựa chọn ở lại đất nước, cho nên lúc đó không ai ép họ ra đi cả cũng không ai nói họ phản quốc và đất nước luôn chào đón họ trở về trong hoà bình nhưng ai cũng biết các thế lực phản động luôn tìm mọi cách sỉ nhục, chửi mắng VN Cộng Sản vậy thì cứ liên tưởng đến 1 người bị cả dân tộc mắng là phản quốc càng không chào đón Ích Tắc trở về nhưng ông không hề tỏ bất kỳ thái độ thù địch gì với nhà Trần cả, trong thơ của ông luôn chứa đựng sự nhớ quê hương chứ không có chửi ẩn chửi ngầm hay bêu xấu gì nhà Trần hết, vì nếu mà đi bêu xấu thì chắc nhà Trần không cần tới người ta đặt điều đâu, chuyện xấu cũng nhiều lắm rồi, gia tướng theo ông còn sưu tầm thơ của vua Trần nữa mà, thêm vụ Trần Hữu Lượng chống Nguyên nữa và gia tướng của ông có đề cập đến người con gái họ Trần sinh cho thái tử Thoát Hoan 2 người con chưa rõ phải An Tư không nhưng không phải thì viết làm gì, vậy là ông cũng luôn ở bên An Tư đấy thôi, vậy ông có thực sự là phản đồ của nước ta hay không khi nhà Trần luôn tránh đi việc xử nặng Ích Tắc và quên lãng An Tư.

Ghi chú thêm cái này vì cứ bị phàn nàn hoài, do bài này mình hứng lên thì viết thôi nên cũng không chú trọng lắm về cách viết ,và mình viết nó bằng điện thoại chứ không phải máy tính ,còn viết quá dài nữa nên rất khó mà quan sát toàn diện được nó, việc không xuống hàng thường là do mình rất khó xuống hàng,mỗi lần xuống hàng phải chuyển sang bàn phím qwerty rất tốn thời gian và làm mình quên đi đang định nói cái gì, giờ viết rồi mà dài quá nên lười sửa lại lắm mọi người thông cảm đi.

Purplerose2312

*

Chân dung Trần Ích Tắc trong lịch sử (theo Wikipedia):

Trần Ích Tắc (chữ Hán: 陳益稷, 1254-1329) là con của vua Trần Thái Tông, em vua Thánh Tông, chú của vua Nhân Tông nhà Trần nước Đại Việt, tước hiệu là Chiêu Quốc Vương (昭國王), phong tháng 5 năm 1267.

Đại Việt Sử ký Toàn thư (ĐVSKTT) có viết Ích Tắc là con thứ của Thượng hoàng [Trần Thái Tông], thông minh hiếu học, thông hiểu lịch sử, lục nghệ, văn chương nhất đời. Dù nghề vặt như đá cầu, đánh cờ, không nghề gì không thông thạo; từng mở học đường ở bên hữu phủ đệ, tập hợp văn sĩ bốn phương cho học tập, cấp cho ăn mặc, đào tạo thành tài như bọn Mạc Đĩnh Chi ở Bàng Hà, Bùi Phóng ở Hồng Châu v.v… gồm 20 người, đều được dùng cho đời…Đến 15 tuổi, thông minh hơn người, làu thông kinh sử và các thuật, vẫn còn có ý tranh đoạt ngôi trưởng đích. Ích Tắc đã từng gửi thư riêng cho khách buôn ở Vân Đồn xin quân Nguyên xuống nam. Đến nay [1285], người Nguyên vào cướp, Ích Tắc xin hàng để mong được làm vua.

Khi quân Nguyên Mông sang xâm lược Việt Nam lần thứ hai (1285), ngày 15 tháng 3, Ích Tắc đem cả gia đình đi hàng giặc, được đưa về Trung Quốc và được Hốt Tất Liệt, vua nhà Nguyên, phong làm An Nam Quốc vương và chờ ngày đưa trở về nước. Sau khi quân Nguyên Mông đại bại, Trần Ích Tắc ở lại Ngạc Châu (nay thuộc tỉnh Hồ Bắc), giữ chức quan Hồ Quảng bình chương chính sự, gia phong tới Ngân Thanh vinh lộc đại phu rồi Kim tử quang lộc đại phu, nghi đồng tam tư và chết ở Trung Quốc mùa hè năm Thiên Lịch thứ 2 (1329) đời Nguyên Văn Tông, thọ 76 tuổi. Năm Chí Thuận thứ nhất (1330) được nhà Nguyên truy tặng tước Trung Ý vương.

Vì sự phản bội này mà sau này nhà Trần đã loại Ích Tắc ra khỏi tông thất, cho đổi tên thành Ả Trần (妸陳). Việc này cũng được ghi lại trong ĐVSKTT: [1289], tháng 5, sau khi đánh thắng quân Nguyên lần thứ ba, bắt được cả một hòm biểu xin hàng. Thượng hoàng [Trần Thánh Tông] sai đốt hết đi để yên lòng những kẻ phản trắc. Chỉ có kẻ nào đầu hàng trước đây, thì dẫu bản thân ở triều đình giặc, cũng kết án vắng mặt, xử tội đi đày hoặc tử hình, tịch thu điền sản, sung công, tước bỏ quốc tính. Ích Tắc là chỗ tình thân cốt nhục, tuy trị tội cũng thế, nhưng không nỡ đổi họ xóa tên, chỉ gọi là Ả Trần, có ý chê hắn hèn nhát như đàn bà vậy. Vì thế, những ghi chép đương thời đều gọi là Ả Trần….

 

http://www.facebook.com/plugins/like.php?href=http%3A%2F%2Fbookhunterclub.com%2Ftran-ich-tac-ke-ban-nuoc-hay-mot-gian-diep-cua-nha-tran%2F&layout=standard&share=true&show_faces=true&width=450&action=like&colorscheme=light

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG: Tin tuần từ 31/8-6/9 – NCBĐ

7 Th9

EmailInPDF.

-(BĐV 3/9) 5 tàu quân sự Trung Quốc xuất hiện gần bờ biển Mỹ: Lầu Năm Góc xác nhận đây là lần đầu phát hiện tàu hải quân Trung Quốc có mặt tại biển Bering; (VNN 3/9) Chủ tịch nước đề nghị TQ duy trì hòa bình Biển Đông

-(Vnexpress 3/9) Úc lên án hoạt động cải tạo của Trung Quốc ở Biển Đông: Trung Quốc đã cải tạo quy mô gấp 17 lần trong 20 tháng so với các nước thực hiện trong 40 năm qua; Chuyên gia Trung Quốc: (GD 3/9) Mỹ can thiệp Biển Đông là không thể tránh khỏi

-(DT 1/9) Đối phó với Trung Quốc ở Biển Đông: Đừng đe dọa suông, hãy hành động!: Bắc Kinh thực sự vô cùng quan tâm đến việc duy trì một hình ảnh Tích Cực trên thế giới; (Vnexpress 1/9) Đài Loan đoán Trung Quốc sẽ lập ADIZ ở Biển Đông

-(Vnplus 31/8) Malaysia tăng năng lực phòng thủ ở Sabah, Sarawak và Biển Đông: Bộ trưởng Quốc phòng nước này cho biết lực lượng vũ trang đang thực hiện 9 biện pháp nhằm tăng cường an ninh biển; (KT 31/8) Tàu CSB Việt Nam và Ấn Độ diễn tập trên Biển Đông

-(Vnexpress 31/8) Công nghiệp quốc phòng Nhật – người khổng lồ thức dậy: Theo số liệu của IHS Jane’s, Nhật Bản hiện có 3.000 doanh nghiệp tư nhân tham gia sản xuất trang thiết bị và linh kiện quân sự; (VOV 31/8) Việt Nam mong nhận được sự ủng hộ của Nhật Bản về vấn đề Biển Đông

-(Toquoc 31/8) Mỹ chập chững trong đối sách với Trung Quốc tại Biển Đông: Chiến lược an ninh biển châu Á-Thái Bình Dương của Bộ Quốc phòng Mỹ bên cạnh những mặt tích cực thì có những bước lùi, nhân nhượng chiến thuật Trung Quốc; (GD 31/8) Ts Trần Công Trục: Chuyện “đi đêm” trên Biển Đông

-(DT 30/8) Trung Quốc lùa tàu ngầm hạt nhân xuống Biển Đông? Trong đó nguy hiểm nhất là tàu ngầm hạt nhân Type 094 mới nhất của nước này; (TN 30/8) Trung Quốc ‘hạ nhiệt’ vấn đề Biển Đông vì khủng hoảng tài chính?

-(Infonet 30/8) Trung Quốc có sợ lời răn đe của Mỹ trên Biển Đông?: Nếu một cuộc xung đột bùng nổ trên Biển Đông, ngành công nghiệp xuất khẩu của Trung Quốc sẽ chịu thiệt hại nặng nề; (ANTĐ 30/8) Trung Quốc thử tên lửa ở biển Hoa Đông, phản đối tàu Izumo của Nhật

2(1).gif-(CAND 30/8) Ra mắt quỹ ‘Vì chủ quyền biển đảo Việt Nam’ của Hội người Việt Nam tại Hàn Quốc; (TT 30/8) Cảnh sát biển Việt Nam đủ năng lực thực hiện mọi nhiệm vụ

-(CAND 30/8) Thái Lan cam kết thúc đẩy sớm hoàn thành COC trong chuyến công du Philippines hồi cuối tuần qua của Thủ tướng Thái Lan Prayut Chan-o-cha; (TP 30/8) Nhìn gần cuộc tập trận CARAT 2015 của Mỹ và Indonesia


Tin cũ hơn:

Nhớ Xuân Diệu – Nguyễn Quang Lập

28 Th8

Nhớ Xuân Diệu

Hồi bé ở quê đọc thơ Xuân Tửu: ai đã đến Hà Nội/ đi trên đường Điện Biên/ hẳn nhìn thấy vút lên/ cột cờ cao vòi vọi, đến khi ra Hà nội đi qua đường đó mặt cứ vác lên trời cố nhìn cho được cái cột cờ. Nhìn mãi chẳng thấy, hóa ra nó đứng thấp tè sát bên đường, ui xời thế mà bảo vòi vọi.

 

          Bù lại thất vọng vòi vọi của Xuân Tửu lại tìm thấy vòi vọi khác cũng ở trên đường này, đó là hai nhà thơ Xuân Diệu và Huy Cận, họ ở 24 Điện Biên Phủ.

 

          Hồi trẻ thích mê man thơ hai ông này, mặc kệ thầy giáo chê ỏng chê eo vị nghệ thuật với tiểu tư sản, mình mò trong tủ sách của ông già và mấy ông anh, tìm đọc cho bằng hết thơ hai ông. Lớn lên thì chỉ thích thơ Huy Cận thôi và cũng chỉ thích thơ thôi, còn cái tính Huy Cận chán ngấy, chán đến nỗi chẳng buồn kể nữa. Không thích thơ Xuân Diệu nữa nhưng lòng ngưỡng mộ không hề giảm sút, càng gần ông càng yêu thích và ngưỡng mộ.

 

          Những năm 74- 75, rất nhiều buổi chiều mình đạp xe đi qua đi lại trước nhà ông, mong cho thấy một lần nhưng chịu, đứng phục cả buổi chiều quyết thấy cho bằng được, vẫn chỉ thấy u Khang- bà giúp việc của Xuân Diệu đi vô đi ra, tuyệt không thấy ông.

 

          Đã ngồi nghe Xuân Diệu  bình thơ ở trường Bách Khoa rồi, ông đọc thơ chả hay, bình thơ người khác thì hay, đến đoạn bình thơ ông thì chán ốm. Tuy vậy vẫn náo nức gặp ông, trong túi luôn thủ sẵn chùm thơ, định bụng gặp ông phát là chìa thơ ra nhờ ông đọc giùm. Chỉ cần ông cầm cho, đọc lướt qua, nói đôi ba câu chiếu lệ là đủ để về khoe với cả làng, cái mồm giỏi chế tác của mình sẽ làm cho lũ bạn lác mắt, he he.

 

          Nhưng vẫn không gặp được, bọn thằng Phong (Nguyễn Thành Phong) thằng Hạnh ( Hà Đức Hạnh) thỉnh thoảng lại khoe Xuân Diệu nói với tao như này, Xuân Diệu nói với tao như kìa… còn mình vẫn không sao gặp được, tức muốn chết.

 

          Thế mà gặp Xuân Diệu, lại gặp trong một trường hợp trớ trêu. Hôm đó, hình như năm 76, mình đến chợ Hàng Da để tìm mua cái gì đó, quên rồi. Vừa đúng lúc bà hàng rau đang đôi co với chị mậu dịch thu vé chợ, cãi nhau ầm ĩ.

 

 Chả phải cãi nhau, chị mậu dịch thu vé vào chợ  to đùng, chửi bà hàng rau xơi xới, mông vú rung bần bật, nói văng cả bọt mép, cầm cả gánh đòi lôi bà hàng rau ra khỏi chợ. Bà hàng rau nhỏ thó, gầy đét, mặt mày nhăn nheo cố níu lấy gánh, mếu máo nói đi nói lại, tôi xin chị.. ôi tôi xin chị…

 

 Thời bao cấp, cán bộ mậu dịch hách dịch láo toét mình thấy đã nhiều, nhưng chưa thấy ai như chị này, chỉ cái vé vào chợ mấy đồng bạc mà chị ta xéo bà già đáng tuổi mẹ mình như xéo con giun đất. Khi đó mình còn nhỏ tuổi, chỉ biết trố mắt nhìn không dám làm gì.

 

Bỗng có ai hích cái sau lưng mình, nói này chị kia… mình ngước lên thì thấy rõ ràng Xuân Diệu, ông mặc quần soóc tay xách bịch thịt chó luộc, đang len đám đông đi vào. Mặt ông đỏ gay, hai thái dương giật giật, có lẽ ông đang điên lắm. Ông  trừng mắt quát chị mậu dịch, nói chị làm gì quá đáng vậy, người ta bằng tuổi mẹ chị, chị không biết sao. Ông nói lắp kinh hồn, có một câu ấy thôi mà kéo rê ra mãi mới xong. Sau này mới biết khi tức giận Xuân Diệu mới nói lắp, chứ khi đó thì ngạc nhiên lắm, ông cà lăm giọng hệt ông nhà quê.

 

Có lẽ cũng vì nghe cái giọng cà lăm quê quê vậy mà chị mậu dịch xem thường, chị vếch mày lên cười nhạt, nói này ông kia không việc gì đến ông đâu nhé, biến mẹ đi. Xuân Diệu lại đỏ mặt tía tai, lại cà lăm, nói tôi là xu… ân Dị ị ị..iệu đây. Có lẽ  chị mậu dịch nghe không ra, tưởng ông nói rượu chè gì đó, chị nhìn bịch thịt chó trong tay ông, liền cười cái xoẹt, nói riệu riệu cái sư bố ông, biến mẹ đi cho người ta làm việc.

 

Xuân Diệu vứt cái bịch thịt chó xông vào, chỉ mặt chị mậu dịch, nói tôi là nhà thơ Xuân Diệu, chị nghe rõ chưa. Chị là cán bộ nhà nước mà giày xéo dân lành… tôi sẽ lôi cổ chị lên Thành ủy. Chị này chẳng hề sợ hãi, lại vếch mày lên cười hơ hơ hơ, nói ông dọa tôi à, nhà báo tôi chẳng sợ chứ cái thứ nhà thơ như ông là cái thá gì. Biến mẹ đi.

 

Xuân Diệu gầm lên một tiếng cha mày, chực lao vào đánh chị. Mọi người lao vào cản ông, mình cũng ôm ông ngăn lại. Xuân Diệu rời đám đông hầm hầm bỏ đi, quên cả bịch thịt chó. Mình cầm bịch thịt chó đuổi theo, đưa cho ông, nói thưa anh… em là Nguyễn Quang Lập… Anh nói làm thơ à, mình dạ, ông nhìn mình chằm chằm hồi lâu, nói điếc đi em, câm đi em, mù đi em, thơ phú làm gì, văn chương làm gì… nhục lắm. Rồi ông xách bịch thịt chó lên xe đạp đi. Mình nhìn theo ông mãi, thấy cái lưng to bè của ông đang len lỏi trong đám đông nhếch nhác tất bật, tự nhiên thương ông quá chừng.

 

Một lần gặp ấy thôi đã đủ cho mình xóa hết những gì cô thầy vẽ vời về ông. Tâm hồn ông đâu có treo ngược cành cây, cũng chẳng phải suốt ngày ông mơ theo trăng và vớ vẩn cùng mây. Sai bét.

 

Sau này nghe anh Hoàng Cát kể hồi đó anh bị mất việc, làm cái quán chè chén ngồi bán vỉa hè. Huy Cận biết được, ông phê bình Hoàng Cát, nói Cát không được làm thế, mình là cán bộ không được làm mấy cái tư bản tự phát đó. Xuân Diệu nổi điên, nói thằng Cát nó không tư bản tự phát thì người khác cũng tư bản tự phát, mà không tư bản tự phát thì sống bằng cái gì, khẩu hiệu có nuôi sống được ai không hở Cận ơi.

 

Thì ra cái dáng đi chậm rãi, thong dong, mắt ngước mơ màng của ông, lối nói nhẹ nhàng, Diệu thế này Diệu thế kia của ông, cả cái vẻ nhũn nhặn nhún nhường, nhiều khi thái quá, trước cấp trên của ông… không dấu được ngọn lửa sống sôi sục trong ông. Tiếc thay ông chỉ làm thơ tình, tiếc quá đi mất.

 

Năm 1983 Xuân Diệu vào Đà Nẵng dự Đại hội văn nghệ tỉnh Quảng Nam- Đà Năng ( cũ), mình có nhắc đến chuyện chợ Hàng Da, ông nhìn mình thương mến, nói anh cứ tưởng em giận anh lắm. Mấy ngày đại hội mình cứ đeo lấy ông, ông cũng có vẻ mến mình, gọi mình khi thì ông  Bọ, khi thì cu Bọ. Mấy năm sau gặp lại vẫn cứ nghe ông gọi cu Bọ ông Bọ, chẳng biết ông có nhớ tên mình không nữa.

 

Xuân Diệu rất dễ gần, ông quí bọn trẻ thật sự, nói chuyện đùa cợt cãi nhau tay bo không sợ ông giận. Bọn trẻ khéo bày trò nhậu nhẹt, nịnh nọt cũng khéo, Xuân Diệu thích lắm.

 

Bế mạc đại hội được bữa tiệc ra trò, nhưng bia cũng chỉ một mâm bốn chai, Xuân Diệu tất nhiên chẳng thấy bõ bèn gì, nên hú khẽ cái là ông nhảy sang mâm bọn trẻ liền. Mình và thằng Sĩ ( hình như Nguyễn Tấn Sĩ ở Tam Kỳ) thay nhau đi ăn cắp bia ở các mâm chưa có người ăn về đãi ông. Ông uống uống nói nói vui hơn tết. Hiếm thấy ai uống bia hồ hởi hăng say như Xuân Diệu.

 

Mình đoán thế nào ông cũng đi giải, quyết phục xem của ông cái. Lâu nay toàn đồn đại của ông chỉ bằng đầu đũa thôi, có người còn nói ông đái ngồi, bụng nghĩ lần này chết cũng xem của ông cho bằng được.

 

Xưa nơi tiểu tiện thường đặt ngoài trời, chỉ quây lại bốn bức tường, không có mái che. Mình chọn một góc đẹp rình và ngạc nhiên vô cùng thấy của ông cực kì hoành tráng, mình còn gọi ông bằng cố nội, hi hi.

 

Xuân Diệu sống tằn tiện nhưng không ki bo, mình thấy nhiều giai thoại về ông hơi quá đáng. Nấu chè hạt sen ông cẩn thận đếm từng hạt nhưng lại sẵn sàng tặng chị Anh Thơ cả một chiếc xe đạp. Ông cẩn thận dặn u Khang là phải chẻ đôi chẻ tư mấy cái tăm to mà xỉa, không phí. Thế nhưng có lần ông đã bỏ tiền mua hẳn một căn hộ cho một nhà thơ đàn em, người này cũng chẳng phải thân thiết gì, chỉ tại ông thấy hoàn cảnh tội nghiệp quá. ( Và nói thật ông này khéo nịnh ông, Xuân Diệu tiếng vậy chứ hồn nhiên quá lắm)

 

Năm 1984 mình ra Hà Nội tìm tài liệu viết sử Trung đoàn, đơn vị cấp tiền ba tháng, tính mình tiêu hoang chỉ hai tháng là hết sạch. Đơn vị tức tốc cho người đem tiền ra, chỉ một ngày chờ tiền thôi mà mình đã đói hoa mắt. Mình đứng ở Ngã Tư Sở, vân vê 5 hào cuối cùng, nghĩ mãi có nên ăn một bát cơm canh rau muống hay là uống chén nước chè hút điếu thuốc lá cuộn thì Xuân Diệu từ đâu trờ tới, nói đứng đây làm chi cu Bọ. Hình như ôngđi nói chuyện thơ ở khu Cao Xà Lá về.

 

Ông lôi vào quán cơm, gọi cơm cho mình ăn. ông chỉ ngồi uống bia thôi chứ không ăn. Mình nói sao anh không ăn, ông nói tụi nó cho ăn no rồi, anh thấy cái mặt đói của cu Bọ thì mời cu Bọ bữa cơm thôi. Ăn xong ông còn cho mười đồng nữa, mình cảm động quá. Có thể ông chẳng nhớ tên mình là gì thế mà vẫn đài đằng, vẫn cho tiền như anh em trong nhà vậy.

 

Mình cứ ao ước có được một mớ tiền để mời Xuân Diệu một bữa thật hoành tráng, uống theo năng lực, ăn theo nhu cầu… nhưng mãi cho đến tháng 12 năm 1985 mình vẫn không có được một nhúm tiền chứ đừng nói là mớ thì Xuân Diệu đã đi rồi.

 

Ông đi đúng cái đêm Hội nghị văn trẻ toàn quốc lần thứ 3 bế mạc, Hội nhà văn cho uống một bữa bia hơi thả cửa, thằng nào thằng nấy ngất ngư. Mình đang tán láo với mấy em xinh đẹp thì có ai đó nói Xuân Diệu mất rồi. Ngô Minh nghe nói thế tự nhiên trào bia ra cả.

 

 Đám tang Xuân Diệu đông nghịt người, hàng trăm vòng hoa đặt lên mộ ông, nhìn xa như một đồi hoa rực rỡ. Đời mình chưa thấy ai có cả một đồi hoa như thế. Ba ngày sau đến thăm mộ ông thì không còn một cọng hoa nào, nhiều dấu chân dẫm bừa bãi lên mộ. Tấm bia có tên Xuân Diệu to đùng thế kia mà bọn trộm hoa vẫn không chừa anh ra, thấy uất không chịu được. Bỗng nhớ câu nói của anh mười năm trước: Điếc đi em, câm đi em, mù đi em, thơ phú làm gì, văn chương làm gì… nhục lắm.

Nguyễn Quang Lập

Rút từ Bạn văn 1

Xuân Diệu, ảnh sưu tầmXuân Diệu, ảnh sưu tầm

Kiểm soát quyền lực bằng cách nào? – TVN

7 Th8

Tiếp tục cuộc trò chuyện với Tuần Việt Nam, ông Vũ Ngọc Hoàng cho rằng, phương thức lãnh đạo của Đảng thì đến nay vẫn cơ bản giống như mấy chục năm trước, cơ bản là thế, chưa có đổi mới.

LTS:Tuần Việt Nam xin giới thiệu kì cuối của tọa đàm 30 năm đổi mới: Nhìn từ áp lực thể chế với sự tham gia của ông Vũ Ngọc Hoàng, Phó Trưởng ban thường trực Ban Tuyên giáo Trung ương và ông Mai Liêm Trực, Nguyên Thứ trưởng thường trực Bộ Bưu chính-Viễn thông.

>> Kì 1: “Ta đang nợ dân, nợ tương lai và bạn bè”

>> Kì 2: Lối mòn tư duy “sinh con rồi mới sinh cha”

Nhà báo Lan Anh: Nhiều người cho rằng vấn đề Việt Nam đang bị vấp là ở chỗ thể chế. Vậy chúng ta nên hiểu thể chế ở đây thế nào cho đúng?

Ông Vũ Ngọc Hoàng: Bản thân nội hàm thể chế về mặt khoa học còn nhiều ý kiến lắm, nhưng theo tôi, thể chế là một bộ phận của cơ chế nói chung, mà bộ phận ấy liên quan đến quyền lực. Nếu hiểu theo cách này thì cơ chế nói chung rộng hơn thể chế.

Với góc nhìn như vậy, theo tôi, việc lớn nhất của chúng ta hiện nay là vấn đề kiểm soát quyền lực. Tôi đã nói rồi, quốc gia nào mà thả lỏng quyền lực, không kiểm soát được quyền lực thì nhất định sẽ dẫn đến tha hóa, tham nhũng, “lợi ích nhóm”. Tôi đã phát biểu trên báo Tuổi Trẻ nhân dịp kỷ niệm ngày thành lập Đảng 3/2 năm nay rằng, Việt Nam cần phải có nghị quyết và cơ chế về kiểm soát quyền lực.

Lâu nay Đảng đã có nhiều nghị quyết về xây dựng Đảng, nhìn chung đều đúng cả, không có gì sai, và cũng tích cực thực hiện, vậy mà suy thoái vẫn không dừng, thậm chí còn tăng hơn. Vì sao vậy? Phải chăng còn thiếu điều quan trọng nhất là cơ chế kiểm soát quyền lực và các cơ chế đảm bảo dân chủ thực sự. Phải kiểm soát quyền lực bằng quyền lực nhà nước; bằng cơ chế dân chủ, quyền tham chính của nhân dân; bằng công luận, sự công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình, điều trần.

đổi mới, căn bản, toàn diện, kinh tế, thị trường, thế giới, kiểm soát, quyền lực, khoa học, chính trị, nhà nước, pháp quyền

Ông Vũ Ngọc Hoàng: “Tôi đã phát biểu trên báo Tuổi Trẻ nhân dịp kỷ niệm ngày thành lập Đảng 3/2 năm nay rằng, Việt Nam cần phải có nghị quyết và cơ chế về kiểm soát quyền lực”. Ảnh: Lê Anh Dũng

Nhân dân ủy quyền cho Nhà nước việc gì – đến đâu, còn việc gì phải trưng cầu dân ý, các luật cho phép Chính phủ và các cơ quan Nhà nước khác đến đâu, chống lạm quyền bằng cách nào, giám sát chéo và dân giám sát thế nào… Rồi kể cả các tổ chức của Đảng, quyền đến đâu, chịu trách nhiệm pháp lý thế nào, ai kiểm soát quyền lực của các cơ quan Đảng, có ý kiến một số đảng viên đề nghị phải có Ủy ban giám sát của Đảng do Đại hội bầu ra cũng là việc rất nên bàn.

Khi bàn về đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng thì cũng có nghĩa là bàn một phần quan trọng về đổi mới chính trị. Phương thức lãnh đạo của Đảng mặc dù nghị quyết đã nói nhiều lần về việc phải đổi mới nhưng cho đến nay vẫn cơ bản như mấy chục năm trước.

Cần phải đổi mới một cách căn bản, có cơ sở khoa học, theo hướng thực hành dân chủ rộng rãi trong Đảng và trong xã hội; công khai, minh bạch; lấy thuyết phục, đối thoại làm chính (thay cho áp đặt); thực hiện đầy đủ các quyền tự do, quyền con người mà Hiến pháp đã định. Trong đó, có quyền tự do tư tưởng và quyền thể hiện chính kiến của các công dân, nhằm đáp ứng tốt nhất cho yêu cầu phát triển lành mạnh, bền vững của đất nước và dân tộc Việt Nam.

Nhà báo Lan Anh: Cuối năm ngoái, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Bùi Quang Vinh được mời đến nói chuyện về các vấn đề kinh tế ở Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Thính giả là các lãnh đạo của hầu hết các tỉnh, thành phố. Tại đó, nhiều người hỏi Bộ trưởng Bùi Quang Vinh, thế nào là thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Ông đáp: “Chúng ta cứ nghiên cứu mô hình đó, mà mãi có tìm ra đâu. Làm gì có cái thứ đó mà đi tìm”. Các ông suy nghĩ thế nào về thực tế này?

Ông Vũ Ngọc Hoàng: Thế giới hiện nay có nhiều cách gọi, cách phân chia kinh tế thị trường, kể cả những năm gần đây có nói kinh tế thị trường hiện đại, kinh tế thị trường hội nhập…, nhưng phổ biến nhất có hai loại là kinh tế thị trường tự do và kinh tế thị trường xã hội.

Theo cách hiểu của tôi, kinh tế thị trường tự do khi tiến bộ lên, hoàn thiện hơn, có quản lý và điều tiết của nhà nước vì mục tiêu xã hội, thì thành kinh tế thị trường xã hội. Và người ta thường nói gọn, nói tắt là kinh tế thị trường. “Kinh tế thị trường” là cách gọi đã được quốc tế hóa rồi.

Trung Quốc đưa ra khái niệm kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa. Việt Nam thì kinh tế thị trường định hướng XHCN. Việt Nam nêu vấn đề “mềm” hơn Trung Quốc. Nhưng mấy chục năm rồi kể cả Trung Quốc và Việt Nam vẫn chưa làm rõ xong đặc điểm của nền kinh tế ấy. Tức là đã đặt tên trước khi làm rõ nội hàm. Có thể có lý do chính trị lúc ấy, thời điểm đặt tên gọi ấy.

Tôi cho rằng, không nên mất quá nhiều thời gian để tranh cãi về từ ngữ, và tên gọi, mà tốt nhất là làm rõ nội hàm đi, rồi chính nội hàm sẽ quy định tên gọi. Khi bàn về nội hàm của khái niệm khoa học, đừng nhầm lẫn giữa khái niệm khoa học với quan điểm chính trị. Hiện nay nước ta đang đề nghị các nước công nhận Việt Nam có nền “kinh tế thị trường” đó thôi, gọn vậy thôi, kể cả khi đoàn của Tổng Bí thư ta đi làm việc với Hoa Kỳ cũng thống nhất cách gọi như vậy.

đổi mới, căn bản, toàn diện, kinh tế, thị trường, thế giới, kiểm soát, quyền lực, khoa học, chính trị, nhà nước, pháp quyền

“Kinh tế thị trường thì cứ phải là kinh tế thị trường, hoàn toàn, đến cùng, không nửa vời, không biến tướng”. Ảnh: DNNN

Tôi không nghe trực tiếp anh Bùi Quang Vinh nói nên không bình luận. Riêng tôi thì nghĩ rằng, định hướng đất nước trong tương lai sẽ tiến đến mục tiêu XHCN thì cứ định hướng, việc đó vẫn đúng (với cách hiểu XHCN phải thật sự tốt đẹp, chứ không phải hô khẩu hiệu, không lạm dụng danh từ ấy; quan niệm về XHCN phải với tinh thần rất đổi mới; đổi mới căn bản so với cách hiểu cũ kỹ, lạc hậu ngày xưa). Còn kinh tế thị trường thì cứ phải là kinh tế thị trường, hoàn toàn, đến cùng, không nửa vời, không biến tướng, tất nhiên có vai trò nhất định của nhà nước, và cũng có thể nói gọn “kinh tế thị trường”, như cách nói mà Đảng và nước ta đang yêu cầu thế giới công nhận là đủ rồi.

Mặt khác, khoa học cứ tiếp tục nghiên cứu về loại hình kinh tế thị trường, sáng tạo, tìm tòi cái mới. Cái mới là cái mà trước đó chưa có. Chưa có không đồng nghĩa với không có. Nhưng phải có đủ cơ sở khoa học, không thể ý muốn chủ quan, áp đặt và phải có cách tiếp cận đúng thì mới có thể tìm ra cái mới. Bằng tư duy cũ không tìm ra cái mới được.

Theo suy nghĩ của tôi, không thể tìm thấy kinh tế thị trường XHCN theo cách tiếp cận là nó phải khác căn bản so với kinh tế thị trường ở các nước tư bản. Mà ngược lại, nó phải kế thừa tối đa các giá trị phổ quát, lâu bền của kinh tế thị trường đang có ở các nước TBCN và phát triển lên, hoàn thiện hơn.

Kinh tế thị trường là giá trị chung của nhân loại chứ không phải chỉ của TBCN. Mà ngay cả tư bản thì cũng là sản phẩm của nhân loại. Và khi CNTB phát triển ở trình độ cao thì tự nó từng bước đang và sẽ tạo ra các yếu tố XHCN, tức là nó không còn nguyên là nó, mà đang dần dần trở thành cái khác, cái mới, tiến bộ hơn. CNTB hiện đại ngày nay đã khác rất xa so với thời kỳ C. Mác sống và viết Tư bản luận – một tác phẩm rất hay mà tôi chưa thấy ai vượt qua ông.

Tôi sẽ trở lại và xin được trao đổi tiếp vấn đề kinh tế thị trường trong CNXH và kinh tế thị trường trong CNTB trong một dịp khác.

Ông Mai Liêm Trực: Tôi hoàn toàn chia sẻ về quan điểm của Bộ trưởng Bùi Quang Vinh là không nên đi tìm cái không có. Nếu cứ khư khư giữ lấy cái không có, đi tìm cái không có thì mỗi người hiểu một cách, không thể đi đến đồng thuận để tìm được cơ chế kinh tế phù hợp.

Chúng ta đã tham gia một số Hiệp định thương mại và đang trong quá trình đàm phán TPP cũng như một số đối tác thương mại khác. Chúng ta muốn các nước công nhận Việt Nam là nền kinh tế thị trường thì phải thì phải theo những tiêu chí phổ quát của kinh tế thị trường.

Chúng ta có thể cần một lộ trình nhất định cho một số lĩnh vực cụ thể đó là nước đi sau nhưng đã đi sau thì phải khẩn trương để tiến tới hoàn toàn phù hợp với luật chơi toàn cầu.

Ngành viễn thông là một ví dụ về sự mạnh dạn hội nhập quốc tế thành công. Viễn thông là một lĩnh vực rất nhạy cảm khi đàm phán Hiệp định thương mại Việt Mỹ và gia nhập WTO vì lo sợ an ninh thông tin và nước ngoài vào nắm hết khi mở cửa thị trường viễn thông nhưng sau BTA 15 năm nay, Việt Nam vẫn giữ vững thị trường trong nước và từng bước thành công ở thị trường nước ngoài nhờ chính sách đi thẳng vào công nghệ hiện đại. Đặc biệt là xoá độc quyền doanh nghiệp, mở cửa cạnh tranh thị trường nước ngoài để giá cước giảm và chất lượng dịch vụ tăng lên.

đổi mới, căn bản, toàn diện, kinh tế, thị trường, thế giới, kiểm soát, quyền lực, khoa học, chính trị, nhà nước, pháp quyền
Ông Mai Liêm Trực

30 năm đổi mới chúng ta có nhiều thành công, nhiều tiến bộ vượt bậc khi so sánh với chính mình, nhưng nếu so với nhiều nước cùng hoàn cảnh phát triển thì vẫn kém xa. Nếu chúng ta cứ say sưa, thoả mãn với thành tích đã qua, lừng khừng không dám bứt phá thì sẽ tiếp tục mất đi cơ hội quý báu và nước ta sẽ tụt hậu xa hơn.

Tôi rất đồng cảm với câu nói của anh Nguyễn Mạnh Hùng – TGĐ Viettel đại ý, phải dám quên đi thành công của 10 năm trước thì ta mới bước ra thế giới được.

Nhà báo Lan Anh:Trong bối cảnh hiện nay để có thể đổi mới cơ chế, đổi mới thể chế thành công như người dân đang mong mỏi, những người lãnh đạo cần phải làm những gì, cần phải thay đổi những gì?

 

Ông Vũ Ngọc Hoàng: Chúng ta phải đổi mới căn bản, đổi mới toàn diện, đồng bộ, bắt đầu từ tư duy, tiếp theo là chiến lược phát triển, cơ chế, thể chế, chính sách và công tác cán bộ,…Lâu nay chúng ta đã nói phải phát triển bền vững đất nước. Đúng rồi, nhưng có lẽ chưa đủ.

Theo tôi, cái quan trọng trước nhất phải nghĩ đến là làm thế nào để phát triển dân tộc Việt Nam, trở thành một dân tộc giỏi, có đẳng cấp cao, đứng ở một tầm cao mới, có trí tuệ và năng lực cao để làm cho quốc gia cường thịnh và đủ sức bảo vệ vững chắc toàn vẹn Tổ quốc trong mọi tình huống.

Sự nghiệp phát triển Việt Nam có hàng vạn công việc phải làm; đồ sộ, khổng lồ, không một ban lãnh đạo nào có thể giải quyết được mọi việc, mà chỉ có toàn dân, một cộng đồng dân tộc mạnh mới giải quyết được. Có những con người phát triển thì sẽ có tất cả. Chính họ chứ không ai khác sẽ giải quyết có hiệu quả hàng vạn công việc kia.

Trước nhất và quan trọng nhất là phát triển con người Việt Nam. Đồng thời, cần phải có một chiến lược phát triển rõ ràng và hiệu quả, trong đó xác định rõ các ngành, lĩnh vực và sản phẩm ưu tiên (ví dụ như du lịch; nông nghiệp công nghệ cao; công nghiệp phần mền và công nghệ thông tin…), trên cơ sở đó mà tái cơ cấu nền kinh tế về mặt cơ cấu ngành.

Cần tính kỹ lại chiến lược năng lượng, hết sức tiết kiệm điện, ta lãng phí còn nhiều; chọn các ngành công nghiệp dùng điện ít (nếu “cả nước” làm công nghiệp phần mềm thì chỉ bằng vài nhà máy công nghiệp nặng); phát triển các nguồn năng lượng sạch (nước ta có nhiều nắng, nhiều gió và đang có các nghiên cứu khoa học về các nguồn năng lượng mới…), không ô nhiễm môi trường, không có phóng xạ kể cả khi gặp sự cố nghiêm trọng. Việc này liên quan đến sinh mạng và sự tồn vong của dân tộc.

đổi mới, căn bản, toàn diện, kinh tế, thị trường, thế giới, kiểm soát, quyền lực, khoa học, chính trị, nhà nước, pháp quyền

“Đổi mới căn bản” là cụm từ đúng và cần thiết để diễn đạt việc cần thiết phải làm cho đất nước trong giai đoạn tới đây. Ảnh minh họa

Một trong những yêu cầu cấp bách hiện nay là phải kiến tạo cho được động lực tăng trưởng mới của giai đoạn phát triển mới, phát triển theo chiều sâu, khi những động lực tăng trưởng được tạo ra trong chặng đường 30 năm Đổi mới vừa qua đang dần hết tác dụng.

Tôi biết có những ý kiến sẽ không đồng tình khi tôi dùng cụm từ “đổi mới căn bản” vì sợ rằng, làm như vậy sẽ mất ổn định, rối lên. Nhưng tôi vẫn cho rằng đây là cụm từ đúng và cần thiết để diễn đạt việc cần thiết phải làm cho đất nước trong giai đoạn tới đây. Tôi hiểu giá trị của sự ổn định, phải ổn định mới phát triển được. Phát triển là mục đích, ổn định là điều kiện.

Phải đổi mới để phát triển. Phát triển mới có ổn định lâu dài. Không phải cứ đổi mới căn bản thì mất ổn định. Ngược lại, không chịu đổi mới thì đến một lúc sẽ mất ổn định lớn hơn. Có cách làm đúng thì sẽ tốt. Dù đổi mới căn bản thì vẫn phải có bước đi, có lộ trình phù hợp. Phải mạnh dạn mới hy vọng kết quả lớn, giải quyết được tình hình.

Liên Xô sụp đổ là bài học lớn cho chúng ta. Vì sao thành trì cách mạng đó lại có thể sụp đổ nhanh đến thế ? Cái gọi là ổn định trước đó chỉ là sự ổn định bề mặt, giả tạo chứ không phải sự ổn định bản chất, vững chắc.

Suốt mấy mươi năm Liên Xô ổn định kiểu vậy, khi có quyền lực nhiều cái có thể vượt qua được, tưởng như thế là tốt, là xong rồi, nhưng nó lại tích tụ chồng chất mâu thuẫn bên trong, giống như nhìn thấy cây cối trên mặt đất vẫn bình yên, nhưng không thấy sự rạn nứt dần dần trong nền móng, để đến một ngày nó đổ ào đến mức khó hiểu.

Do vậy, từ thực tiễn và khoa học mà nói, cần phải đổi mới một cách căn bản, từ gốc rễ mới tạo dựng được sự ổn định lâu dài và phát triển vượt lên.

Lâu nay Đảng và Nhà nước luôn khẳng định là nhân dân làm chủ; quyền lực là của dân. Điều này quá đúng! Và chỉ khi người dân thực sự có quyền lực, thực sự làm chủ, cộng với cơ chế kiểm soát quyền lực bằng quyền lực Nhà nước, thì khi đó mới có thể kiểm soát được quyền lực.

Xưa nay, rất ít khi những người có quyền lực lại tự giới hạn hoặc từ bỏ quyền lực của chính mình; ngược lại luôn muốn tăng thêm, không muốn ai kiểm soát mình. Hy vọng những người lãnh đạo chân chính và trách nhiệm cao với quốc gia, dân tộc của Đảng và Nhà nước ta sẽ giải quyết tốt vấn đề này.

Việc cần làm trước nhất hiện nay là phải tập trung đổi mới tư duy, đổi mới công tác tư tưởng, đổi mới cơ chế lựa chọn cán bộ và khẩn trương ban hành các cơ chế kiểm soát quyền lực, chống tham nhũng, “lợi ích nhóm”.

Ông Mai Liêm Trực: Sự nghiệp đổi mới đất nước dưới sự lãnh đạo của Đảng từ năm 1986 thực chất và chủ yếu là đổi mới thể chế kinh tế, chuyển sang cơ chế thị trường và chúng ta đã vượt qua được khủng hoảng, có nhiều thành công về mặt kinh tế.

Chúng ta chắc chắn phải tiếp tục đổi mới thể chế kinh tế như tôi đã nói ở trên nhưng sự chững lại của tăng trưởng kinh tế và tiêu cực xã hội đòi hỏi phải đổi mới cơ bản, mạnh mẽ cơ chế quản lý nhà nước pháp quyền.

Đất nước ta đang đứng trước thời cơ của công cuộc đổi mới lần thứ hai đòi hỏi sự dũng cảm và dấn thân của lãnh đạo như một số vị lãnh đạo đáng kính đã làm cuộc đổi mới gần 30 năm trước.

Thời nào cũng vậy, đặc biệt là những lúc khó khan, khủng hoảng thì cán bộ đóng vai trò quyết định. Do đó, cần thay đổi mạnh mẽ cơ chế chọn lựa và bổ nhiệm cán bộ. Cần có sự chọn lọc rộng rãi để tìm ra được những cán bộ có tâm và có tài quản trị đất nước, phụng sự tổ quốc nhân dân.

Tuần Việt Nam

Bill Clinton và George W. Bush nói gì về bầu cử 2016? – Vnn

28 Th7

Trả lời tờ TIME mới đây, hai cựu Tổng thống Mỹ đã tiết lộ quan điểm về chiến dịch bầu cử sắp tới, mà rất có thể phu nhân của Bill Clinton sẽ đấu với em trai George W. Bush. 

TIN BÀI LIÊN QUAN:

Đây là một cuộc phỏng vấn chung hiếm hoi mà TIME thực hiện, với hai gương mặt nổi tiếng Bill Clinton và George W. Bush, trong đó cả hai người bàn luận về cuộc chạy đua vào Nhà Trắng năm 2016.

Clinton, Bush, Mỹ, bầu cử
 

“Tôi nghĩ, phần lớn vai trò của tôi sẽ là đưa ra lời khuyên, nếu tôi được hỏi ý kiến”, ông Bill Clinton nói với báo TIME về vị trí của mình trong chiến dịch của vợ, Hillary Clinton. “Và tôi cố gắng không khuyên nhủ gì ở nhà, trừ khi được hỏi. Nhưng bà ấy khá giỏi trong việc thỉnh thoảng lại hỏi ý kiến”.

“Nó rõ ràng vô cùng phức tạp”, ông Bill Clinton nói về môi trường chính trị.

“Tôi không thể nói với bạn là ai sẽ thắng, nhưng tôi có thể nói điều gì sẽ xảy ra”, ông Bush quả quyết. “Có một kiểu mẫu chung. Và sẽ có chuyện đầu voi đuôi chuột, sẽ có khủng hoảng, sẽ có chuyện quỹ này nọ. Tất cả những thứ đó sẽ xảy ra, nhưng cuối cùng người nào có thể dẫn dắt đảng của mình tốt nhất, người đó sẽ được chọn”.

Cựu Tổng thống của đảng Cộng hòa cũng lập luận về việc em trai Jeb Bush của ông bước vào chiến dịch tranh cử theo một logic mang đậm tính toán học: “Đâu là khác biệt, nếu trật tự là Bush/ Clinton/ Bush/ Obama/ Clinton hay Bush/ Clinton/ Bush/ Obama/ Bush?”.

Tiết lộ về chuyện Hillary Clinton từng nghĩ bà sẽ không bao giờ làm chính trị gia, ông Clinton nhớ lại: “Tôi đã cầu hôn bà ấy 3 lần, trước khi bà ấy đồng ý. Lần đầu tiên tôi nói: Anh muốn em lấy anh, nhưng em không nên làm thế”.

 

Cựu Tổng thống Mỹ cho biết, vợ ông là một chính trị gia tài năng nhất trong thế hệ của họ, là nhà lãnh đạo thiên bẩm nhất, với khả năng bao quát các vấn đề tốt nhất, và thay vì lấy ông thì bà nên tới Chicago hoặc New York và tham gia vào chính trường.

Tuy nhiên, khi ấy, Hillary đã trả lời: “Ôi Chúa ơi… Em sẽ không bao giờ ra tranh cử. Em quá xông xáo, và sẽ không ai bỏ phiếu cho em đâu”. 

Thanh Hảo

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG: Tin tuần từ 9/2-15/2 – ncbđ

25 Th2

Thứ hai, 09 Tháng 2 2015 08:26 dinh tuan anh

Share:

-(TN 13/2) Philippines tiếp tục lên tiếng về tranh chấp biển Đông: Chánh án Tòa Tối cao Philippines Antonio Carpio khẳng định Trung Quốc phải tuân thủ mọi phán quyết về tranh chấp biển với Philippines ngay cả khi từ chối tham gia phân xử quốc tế; (VTC 13/2) Nhật Bản kêu gọi Trung Quốc tôn trọng luật pháp quốc tế

-(TP 13/2) Lo ngại những hành động đơn phương thay đổi hiện trạng Biển Đông: Trong cuộc điện đàm với Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chiều ngày 13/2, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe khẳng định ủng hộ giải quyết các vấn đề trên biển trên cơ sở luật pháp quốc tế; (GD 13/2) “Cần kiểm soát chặt Trung Quốc ở Biển Đông, đừng đợi chiến tranh xảy ra”

-(TGVN 12/2) Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng điện đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc: Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cho rằng hai bên cần trao đổi chân thành để giải quyết thỏa đáng các vấn đề trên Biển Đông phù hợp với luật pháp quốc tế; (VOV 12/2) Tổng Thư ký ASEAN: Cần lộ trình cụ thể để sớm đạt được COC

-(RFI 12/2) Phải tôn trọng luật quốc tế trong tranh chấp biển đảo: Đây là lời kêu gọi được Ngoại trưởng Nhật Bản Fumio Kishida đưa ra vào ngày 12/02/2015 tại Tokyo; (Vnexpress 11/2) Tập Cận Bình nhận lời mời thăm Mỹ của Obama

-(GD 11/2) Ngoại trưởng Anh: Hải quân sẵn sàng tham chiến ở Biển Đông, Hoa Đông một khi lợi ích quốc gia và các đồng minh của Anh bị đặt vào tình thế rủi ro xuất phát từ các thách thức an ninh khu vực; Malaysia sẽ nâng cấp hệ thống phòng không gần Bãi Đá Hoa Lau, Biển Đông

-(DT 11/2) Bàn cờ biển Đông 2015 ra sao?: Trung Quốc sẽ tiếp tục biến những đá đã chiếm đoạt thành đảo để tạo thành thế cờ vây chiến lược của mình; Philippines phản đối Trung Quốc cải tạo bãi đá Vành Khăn ở Biển Đông

-(DT 11/2) “Trung Quốc không thể tự do tung hoành ở biển Đông”: Việc các nước Đông Nam Á trang bị hạm đội tàu ngầm thực sự gây khó khăn cho Trung Quốc bởi tàu ngầm không dễ bị phát hiện và có tính sát thương cao;(VNN 11/2) Mỹ giao tàu tuần tra cho VN và các nước khu vực

-(GD 9/2) Lo ngại TQ ở Biển Đông, Ấn Độ nhờ Mỹ giúp chế tạo tàu sân bay: Tàu sân bay INS Vishal tương lai của Hải quân Ấn Độ có thiết kế với khu vực boong hình góc, tương tự thiết kế của các hàng không mẫu hạm của Mỹ như USS Gerald R Ford và USS Nimitz; Ông John McCain ngăn cản, Mỹ chính thức không để tàu sân bay đến Trung Quốc

-(RFI 9/2) Trung Quốc phát hiện mỏ khí đốt tại Biển Đông: Theo truyền thông nước này, đây là mỏ khí lớn nhất ở ngoài khơi được một tập đoàn Trung Quốc phát hiện từ trước tới nay với trữ lượng hơn 100 tỷ mét khối ; (DT 9/2)Trung Quốc bắt đầu dùng chính sách “cây gậy và củ cà rốt”

-(TG 8/2) Mỹ khẳng định không can thiệp vào Biển Đông  song sẽ đóng vai trò vào việc quản lý tranh chấp một cách hòa bình, khẳng định của Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Daniel Russel lại Bangkok, Thái Lan;  (TP 8/2) Cảnh sát biển Việt Nam tiếp nhận tàu do Nhật Bản viện trợ

-(KT 8/2) TQ đóng thêm 3 tàu sân bay để điều ra Biển Đông:   chuyên gia quốc phòng Trung Quốc cần có 4 tàu sân bay thì mới hoàn thành được nhiệm vụ phòng thủ của mình;  (RFI 8/2) Tổng thống Indonesia công du Philippines

-(GD 8/2) Thủ tướng Singapore: Tạm thời gác lại tranh chấp Biển Đông là thượng sách nhất là trong bối cảnh tranh chấp chủ quyền cộng thêm chủ nghĩa dân tộc và gánh nặng lịch sử “sẽ không thể giải quyết”; (DT 8/2) Chuẩn bị cho xung đột quân sự ở Biển Đông

 

Tin mới hơn:

Ông Thanh: Được lòng Dân, mất lòng Đảng? – BBC

17 Th2

Ông Thanh: Được lòng Dân, mất lòng Đảng?

  • 16 tháng 2 2015

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và nhiều lãnh đạo cao cấp đã tới viếng ông Nguyễn Bá Thanh

Trong một quốc gia – độc đảng, thiếu dân chủ, tự do báo chí, ít minh bạch, thực hư lẫn lộn – như Việt Nam, nhận định, đánh giá chính xác, đầy đủ một sự kiện chính trị hay một quan chức nào đó quả thực không dễ.

Nhưng qua phản ứng chung của công luận trong những ngày qua, có thể nói ông Nguyễn Bá Thanh – nguyên Bí thư Thành ủy Đà Nẵng và Trưởng ban Nội chính Trung ương – là một quan chức rất được lòng dân.

Tuy vậy, nếu dựa vào một số biểu hiện, vụ việc khác xem ra không phải ai trong Đảng Cộng sản cũng ưu thích ông.

Người dân quý mến

Kể từ mấy ngày qua, các tờ báo, trạng mạng lớn ở Việt Nam – như Tuổi Trẻ, Thanh Niên, VietnamNet, VnExpress – có rất nhiều bài viết, phỏng vấn về ông Nguyễn Bá Thanh, về công việc, di sản của ông hay cho đăng lại những phát ngôn ấn tượng của ông.

Qua những việc ông làm – như đi ‘đòi đất cho dân từ quan tham’ – hay những gì ông nói – như ‘Bớt xén của người bất hạnh là không thể tha thứ được’ – có thể thấy ông Thanh là một lãnh đạo rất quan tâm đến dân, lo cho dân, đặc biệt là những người dân nghèo, yếu thế.

Năm 2005, khi Nhà nước chưa có kế hoạch xây dựng một bệnh viện chuyên điều trị bệnh ung thư ở miền Trung, với ý tưởng và quyết tâm của ông, lãnh đạo Đà Nẵng đã vận động tài trợ xây dựng một bệnh viện như thế ở thành phố để ‘nhằm giảm bớt những đau thương mất mát’ mà căn bệnh quái ác này gây nên cho người dân miền Trung.

Đây là một việc làm nữa – trong số nhiều công việc khác của ông đã được dư luận biết đến trước đây hay những ‘chuyện chưa kể’ về ông được một số người kể lại mấy ngày qua – chứng tỏ ông Thanh không chỉ là một cán bộ có tâm, mà còn là một chính trị gia có tầm, dám nghĩ, dám làm, không nhụt bước trước những cơ chế, nguyên tắc cố hữu.

Nhiều người dẫn đã tới nói lời vĩnh biệt ông Nguyễn Bá Thanh

Việc ông đề xuất cho bầu cử trực tiếp chính quyền địa phương hay cho truyền hình trực tiếp những kỳ họp Hội đồng Nhân dân Thành phố Đà Nẵng cũng cho thấy ông có nhiều ý tưởng mới lạ, mạnh bạo.

Một điểm đặc biệt khác nơi ông là tính bộc trực, không sợ mất lòng, đã nói là làm.

Và nếu đọc lại những câu nói đáng chú ý của ông, có thể thấy một điểm nổi bật nữa và đáng quý nơi ông đó là ông rất mạnh tay với cán bộ (dưới quyền) yếu kém, tham nhũng và công khai chỉ trích những bất cập, sai trái nơi hệ thống công quyền nhưng không coi thường, lên tiếng dạy dân như một vài lãnh đạo Việt Nam thường làm.

Vì vậy, dù biết rằng ông cũng có những khiếm khuyết và đâu đó cũng có người chỉ trích ông về một vài vụ việc, người dân Đà Nẵng nói riêng và nhiều người Việt Nam nói chung yêu mến, kính trọng, thương tiếc ông khi hay tin ông qua đời.

Nhưng xem ra những điểm làm ông được lòng dân lại là những điều làm một số lãnh đạo, quan chức trong Đảng khó chịu.

‘Đồng chí’ không ưa?

Khi đến viếng và tỏ lòng ‘thương tiếc vĩnh biệt đồng chí’ của mình, các quan chức và lãnh đạo cao cấp của Việt Nam đã ghi nhận những đóng góp của ông Nguyễn Bá Thanh, trong đó ‘có công lớn trong xây dựng, phát triển Thành phố Đà Nẵng’.

Nhưng có thể nói khi còn sống – đặc biệt kể từ khi ông Thanh lên làm Trưởng ban Nội chính Trung ương năm 2013 – không phải mọi quyết định, việc làm, tuyên bố của ông đều mọi người trong Đảng ủng hộ, đón nhận.

Ít nhất có hai vụ việc chứng minh điều đó.

Sau khi ông được chọn vào chức Trưởng ban Nội chính, Thanh tra Chính phủ đã bất ngờ công khai những sai phạm của lãnh đạo Đà Nẵng, gây thiệt hại cho ngân sách nhiều nghìn tỷ đồng, trong giai đoạn 2003-2011, khi ông Thanh làm Bí thư Thành phố.

Dù các chi tiết thanh tra không hề nhắc tên ông Nguyễn Bá Thanh, giới quan sát cho rằng quyết định công khai công bố kết quả thanh tra, được đóng dấu ‘Mật’, vào một thời điểm như vậy – và đặc biệt chỉ vài ngày sau khi ông tuyên bố ‘cho hốt liền’ các vụ tham nhũng – là nhắm hạ uy tín của ông.

Việc ông không được bầu vào Bộ Chính trị tại Hội nghị 7 của Ban chấp hành Trung Đảng Cộng sản Việt Nam năm 2013, dù ông đã được giao lãnh đạo một Ban quan trọng trong Ban chấp hành Trung ương mấy tháng trước đó, cũng là một ví dụ nữa cho thấy ông không được các đồng chí của ông hoàn toàn tín nhiệm.

Nếu để cho dân bầu, thay vì để ‘đồng chí’ của ông bầu – hay nếu sống trong một quốc gia dân chủ, tự do – có thể ông sẽ được bầu nắm giữ một trong những vị trí lãnh đạo cao nhất.

Thất bại này của ông cũng đồng nghĩa với việc ông sẽ không thể ‘hốt hết, hốt liền’ được những vụ tham nhũng lớn vì làm sao ông có thể tiến hành cho điều tra, phanh phui, xét xử những đại án ‘đây dây mơ, rễ má’ khi ông không có mặt trong nhóm lãnh đạo chóp bu của Đảng.

Đúng vậy, thất bại ấy cùng với bệnh tình hiểm nghèo của ông đã chấm dứt mọi ước muốn, dự định của ông trong cương vị lãnh đạo Ban phòng chống tham nhũng.

Không biết trong những ngày cuối đời, có lúc nào đó ông cay đắng nhận ra rằng trong một thể chế như Việt Nam có tâm huyết, cương quyết thôi chưa đủ để ông dẹp trừ tham nhũng?

Hay có một giây phút nào đó ông phải thừa nhận rằng một lãnh đạo ‘dù làm chưa ngon lắm nhưng có quan hệ tốt’ vẫn có thể được ‘phiếu tín nhiệm cao’ và ‘phiếu tín nhiệm’ là chiếc ‘đũa thần’ giúp một người như thế tiếp tục tại vị, nắm quyền?

Ra đi an lòng?

Nhưng dù sao đi nữa, nếu biết được tình cảm của người dân dành cho ông trong những ngày ông lâm trọng bệnh hay hiểu được bao quý mến, thương tiếc mà họ dành cho ông trong những ngày qua, có thể ông đã an lòng ra đi.

Dù ra đi với tuổi đời con khá trẻ, khi ông còn có thể cống hiến nhiều cho dân và khi dân đang cần những lãnh đạo như ông, có thể ông sẽ toại nguyện nếu biết rằng có nhiều người lãnh đạo lâu hơn, nắm giữ những chức vụ quan trọng hơn ông, nhưng họ không làm được những việc có ích cho dân, cho nước như ông.

Liệu tấm gương của ông Thanh có thể thức tỉnh được các nhà lãnh đạo khác?

Ông ra đi nhưng nhiều người – và có thể nhiều thế hệ sau – vẫn còn nhớ đến ông, biết ơn ông vì họ biết trong một giai đoạn, bối cảnh xã hội như Việt Nam hiện tại, hiếm có một lãnh đạo nào có tâm, có tài và nhiều nhiệt huyết, hết lòng vì dân như ông.

Hơn nữa, có thể khi chứng kiến tình cảm của người dân đối với ông trong những ngày qua, ai đó trong giới công quyền ở Việt Nam hiện tại nhận ra rằng chức quyền, tiền bạc không phải là tất cả.

Nếu biết lo cho dân, biết tìm cách an dân – như ông Thanh đã làm – họ sẽ được người dân coi trọng. Trái lại, nếu chỉ nghĩ đến quyền lợi của mình, người thân và phe nhóm của mình, người dân sẽ coi thường họ. Và nếu vậy, ông còn làm được một việc khác có ích hơn, đó là đánh thức, thực tỉnh lương tri các ‘đồng chí’ của ông, đặc biệt những quan tham, giúp họ biết nghĩ đến dân và lo cho dân hơn.

Bài viết thể hiện quan điểm và văn phong của tác giả, đang sống ở Birmingham, Anh.

Tin liên quan

  • Lễ truy điệu ông Nguyễn Bá Thanh
    16 tháng 2 2015
  • GS Thuyết: VN có nhiều ‘Nguyễn Bá Thanh’
    13 tháng 2 2015
  • ‘Ai thay ông Bá Thanh sẽ bị bẻ nanh’
    13 tháng 2 2015
  • Ông Bá Thanh và lá phiếu lòng dân
    13 tháng 2 2015
  • ‘Nguyễn Bá Thanh sẽ được nhớ mãi’
    13 tháng 2 2015
%d bloggers like this: